Jacques Martin (ur. 25 września 1921 w Strasburgu, zm. 21 stycznia 2010 w Orbe) – francuski rysownik i scenarzysta komiksowy.
Współpracownik Hergégo i członek zespołu artystycznego magazynu „Tintin”. Najbardziej znany jest jako twórca serii Alix (od 1948) oraz Lefranc (od 1952), kontynuowanych po jego śmierci.
Życiorys Wczesne lata W 1929 wraz z rodziną przeprowadził się w okolice Paryża. Jego ojciec, pilot Pierre Martin, zginął w katastrofie lotniczej w 1932. Przyszły rysownik wychowywał się częściowo w szkołach z internatem, rozwijając pasje do historii, malarstwa, rzeźby i komiksów. Wpływ na jego wrażliwość graficzną wywarli m.in. Canaletto, Jacques-Louis David oraz J.M.W. Turner, a w świecie komiksu – Hergé, Edgar P. Jacobs i Alex Raymond.
Studiował inżynierię w Erquelinnes, a następnie w Lyonie, gdzie zdobył solidne podstawy perspektywy i rysunku technicznego. Podczas II wojny światowej pracował w przemyśle lotniczym, a od 1942 publikował pierwsze komiksy pod pseudonimem Jam. W latach 1943-1945 pracował przymusowo w zakładach Messerschmitta, dokumentując ten czas licznymi rysunkami.
Po wojnie próbował swoich sił w animacji, lecz szybko wybrał komiks. Wyjechał do Belgii – centrum europejskiego rynku komiksowego – gdzie zyskał pierwsze zlecenia ilustratorskie. Tworzył humorystyczne i realistyczne serie dla belgijskiej prasy, m.in. Le Hibou Gris oraz Le Sept de Trèfle. W latach 40. współpracował z Henri Leblicqiem, podpisując wspólne prace pseudonimem Marleb.
Dla magazynu „Bravo!" stworzył m.in. Monsieur Barbichou oraz cykl o Indianinie Oeuil-de-Perdrix. Równolegle publikował w „Wrill” i innych czasopismach.
Alix W 1948 rozpoczął współpracę z magazynem „Tintin”. Tam też zadebiutowała jego najsłynniejsza seria – Alix l’Intrépide. Główny bohater, młody Gal Alix, podróżuje przez świat starożytnego Rzymu. Początkowo twórczości Martina nie wróżono sukcesu, lecz szybko zdobyła ona popularność, a każda kolejna odsłona była coraz dojrzalsza graficznie i narracyjnie.
W 1949 po raz pierwszy pojawił się Enak, który stał się nieodłącznym towarzyszem Alixa.
Po 1988 część prac rysunkowych przejęli następcy – Jean Pleyers, Rafael Moralès, Christophe Simon i inni. Od 2013 głównym rysownikiem jest Marc Jailloux. Seria doczekała się licznych spin-offów, w tym edukacyjnych Les Voyages d’Alix, kontynuacji Alix Senator oraz prequelu Alix Origines.
Lefranc W 1952 Martin stworzył drugi wielki cykl – Lefranc, którego bohaterem jest reporter Guy Lefranc, zmagający się z problemami politycznymi czasów zimnej wojny. Redakcja „Tintin” była początkowo sceptyczna wobec równoległego rozwoju dwóch serii, jednak Lefranc szybko zdobył popularność czytelników.
Seria, utrzymana w konwencji realizmu przygodowego, wyróżnia się licznymi odniesieniami do współczesnej historii i geopolityki. Jej wieloletnim antagonistą jest Axel Borg.
Od lat 70. większość prac graficznych przejęli uczniowie Martina – m.in. Bob De Moor, Gilles Chaillet, Francis Carin i Christophe Simon. Po 2006 roku Martin pozostawał jedynie konsultantem scenariuszy.
Studio Hergé W latach 1953–1972 Martin należał do zespołu Studio Hergé, gdzie współtworzył tła oraz modernizował starsze odcinki serii Przygody Tintina i Jo, Zette et Jocko. Brał udział w tworzeniu klasycznych albumów, takich jak Afera Lakmusa, Tintin w Tybecie czy Lot 714 do Sydney. Wniósł tam wkład koncepcyjny i techniczny, m.in. w projekt fikcyjnego samolotu Carreidasa.
Pozostałe serie Jhen (dawniej Xan) Od 1972 rozwijał serię historyczną osadzoną w XV wieku, początkowo zatytułowaną Xan. Po sporze z wydawcą została ona przemianowana na Jhen. Komiks powstał we współpracy z Jeanem Pleyersem i rozgrywa się w epoce Joanny d’Arc oraz Gilles’a de Rais.
Arno Seria Arno (1984-1997), z rysunkami André Juillarda i Jacques’a Denoëla, przedstawia wydarzenia od rewolucji francuskiej po kres epoki napoleońskiej.
Orion W latach 1990-2011 tworzył Oriona, cykl o młodym Ateńczyku w czasach Peryklesa. Seria miała stanowić grecką odpowiedź na Alixa.
Kéos W latach 1991-1999 powstał cykl Kéos, rozgrywający się w Egipcie za faraona Merenptaha.
Loïs Ostatnią nową serią Martina był Loïs (od 2003), osadzony w epoce Ludwika XIV, z rysunkami Oliviera Pâquesa.
Ostatnie lata i śmierć Od 1984 mieszkał w Szwajcarii. W latach 90. pogarszający się wzrok zmusił go do rezygnacji z rysowania, choć nadal tworzył scenariusze i konsultował rozwój swoich serii. Zmarł 21 stycznia 2010 w Orbe w wieku 88 lat.
Przypisy
Linki zewnętrzne Jacques Martin w bazie Goodreads Jacques Martin w bazie Lubimyczytać.pl
Kategoria:Francuscy autorzy komiksów Kategoria:Francuscy rysownicy Kategoria:Francuscy pisarze XX wieku Kategoria:Francuscy pisarze XXI wieku Kategoria:Francuscy scenarzyści komiksów Kategoria:Ludzie urodzeni w Strasburgu Kategoria:Urodzeni w 1921 Kategoria:Zmarli w 2010