Manfred Spata (ur. 2 marca 1944 w Kłodzku) – niemiecki geodeta, urzędnik państwowy, popularyzator historii i kultury ziemi kłodzkiej, honorowy obywatel Kłodzka.
Życiorys Urodził się w 1944 roku w Kłodzku jako syn Rudolfa Spaty, pochodzącego z Czermnej urzędnika bankowego w miejscowej Miejskiej Kasie Oszczędnościowej () i Johanny z domu Obst, pochodzącej z Radkowa. Miał jeszcze czworo rodzeństwa: Hansa Wernera, Margaret, Johannę oraz urodzonego już w Niemczech Bernharda.
Po zakończeniu II wojny światowej wraz z rodziną znalazł się w Hiddenhausen, niedaleko Herfordu, na terenie brytyjskiej strefy okupacyjnej Niemiec. W latach 1966–1971 studiował geodezję na Uniwersytecie Fryderyka Wilhelma w Bonn, które ukończył z tytułem inżyniera dyplomowanego. Następnie został zatrudniony w Urzędzie Geodezji Kraju związkowego Nadrenii Północnej-Westfalii (niem. Landesvermessungsamt Nordrhein-Westfalen), gdzie pracował w latach 1973–2007.
Poza pracą zawodową zajmował się historią geodezyjnych pomiarów terenowych, kolekcjonowaniem dawnych map dotyczących Śląska. Zorganizował szereg wystaw w Niemczech, a także w Polsce m.in. w Świdnicy, Wrocławiu, Nysie oraz w Muzeum Ziemi Kłodzkiej. Przy ich tworzeniu współpracował z w Königswinter koło Bonn. Posiadając rozległą wiedzę o ziemi kłodzkiej opublikował liczne artykuły z zakresu historii, geografii i kartografii. Obok dr. należał do jedenastu współzałożycieli Forschungsgruppe Grafschaft Glatz, FGG (pol. Grupy Badawczej Hrabstwa Kłodzkiego). Od 2001 roku grupa ta działa pod nazwą Arbeitsgemeinschaft Grafschaft Glatz – Kultur und Geschichte, AGG (Grupa Robocza Hrabstwa Kłodzkiego – Kultura i Historia). W tym okresie wspólnie z Christianem Drescherem z Brunszwiku wydawał artykuły pokonferencyjne w AGG-Hefte („Zeszyty AGG”), dotyczące tematyki biograficznej, historycznej, kartograficznej, historii systemu miar, a także motywów kłodzkich w malarstwie. Jeden z jego artykułów przypomniał wizytę królowej Luizy Pruskiej, w 1800 w Lądku-Zdroju. Od stycznia 2013 roku jest członkiem redakcji miesięcznika „Ziemia Kłodzka”. W 2023 roku opublikował książkę pt. Historyczne widoki Kłodzka.
Uchodzi za jednego z kilku na świecie specjalistów od świętego Jana Nepomucena. Jest autorem kilku ważnych zestawień źródeł dotyczących ziemi kłodzkiej m.in. indeksu książek i kronik o historii poszczególnych miejscowości – Chroniken der Grafschaft Glatzer Orte nach 1945. Ogólna lista publikacji jego autorstwa obejmuje ponad 150 pozycji. Wygłosił niemal 100 wykładów i prelekcji na temat historii kartografii i geodezji, niektóre dotyczące ziemi kłodzkiej m.in. Die Eintausender des Glatzer Berglandes (pol. Tysięczniki ziemi kłodzkiej).
Nagrody i wyróżnienia Medal „Pro Meritus” Fundacji Odnowy Ziemi Noworudzkiej – za działalność regionalistyczną i popularyzatorską (2002) Nagroda Eratostenesa – za pracę z historii geodezyjnych pomiarów terenowych (2003). Tytuł Honorowego obywatela Kłodzka (2024).
Książki thumb|Manfred Spata prezentuje książkę dedykowaną prałatowi Franzowi Jungowi, na 76. Pielgrzymce Kłodzkiej do Telgte Niektóre książki autorstwa M. Spaty lub pod jego redakcją (wybór): Zmienna tożsamość. Obraz kartograficzny podziałów terytorialnych ziem północnego Śląska i wschodnich Łużyc w dziejach = Wechselnde Identitäten. Das nördliche Schlesien und die angrenzenden Lausitzen im historischen Kartenbild. Katalog wystawy. Haus Schlesien (Königswinter), Muzeum Ziemi Lubuskiej (Zielona Góra), Stiftung Fürst-Pückler-Park Bad Muskau. Wyd. Museum für Schlesische Landeskunde im Haus Schlesien, Königswinter-Heisterbacherrott, cop. 2004 ...die Mutter aller andern Schlesischen Land-Charten. Martin Helwigs Schlesienkarte 1561 = ...matka wszystkich innych map śląskich: Marcina Helwiga mapa Śląska z 1561 roku. Haus Schlesien, Königswinter-Heisterbacherrott, 2011 Johannes von Nepomuk. Die Vererhrung des böhmischen Heiligen in der Grafschaft Glatz = Jan Nepomucen. Kult czeskiego świętego w Hrabstwie Kłodzkim, wyd. Manfred Spata, Bonn, 2018; Historische Ansichten von Glatz. Bilder einer böhmisch-schlesischen Stadt = Historyczne widoki Kłodzka. Obrazy czesko-śląskiego miasta, tłum. E. Borowski, wyd. Haus Schlesien, Dokumentations- und Informationszentrum für schlesische Landeskunde, Königswinter-Heisterbacherrott, Muzeum Ziemi Kłodzkiej, Senfkorn Verlag Alfred Theisen, Görlitz, 2022; Erinnerung und Versöhnung. Beiträge zum Wirken von Großdechant Franz Jung für die Vertriebenen aus der Grafschaft Glatz von 1983 bis 2023, Manfred Spata (red.), Aschendorff Verlag, Münster, 2024.
Wystawy Do jego najważniejszych wystaw na chwilę obecną zaliczyć można następujące prezentacje: Matka wszystkich map Śląska, czyli o mapie „Tabula geographica, sive Mappa Silesiae” Martina Helwiga (1516–1574) z 1561 roku Ziemia Kłodzka w dawnej kartografii Śląsk w kartografii XV–XVIII w. Śnieżnik jako punkt widokowy i geodezyjny (prezentacja multimedialna) Kolekcjonowanie to kwestia (p)oglądu.
Życie prywatne Od czasów studenckich mieszka w , położonej na prawym brzegu Renu dzielnicy Bonn. W jego działalności na rzecz zachowania dziedzictwa historycznego ziemi kłodzkiej wspomagała go żona Monika Spata z domu Volkmer, która pochodziła z Romanowa.
Przypisy Uchwała Nr VII/56/2024 Rady Miejskiej w Kłodzku z dnia 26 września 2024 r. w sprawie nadania tytułu „Honorowy Obywatel Miasta Kłodzka.
Bibliografia
Kategoria:Urodzeni w 1944 Kategoria:Honorowi obywatele Kłodzka Kategoria:Niemieccy geodeci