Bazylika św. Ludmiły (cz. Bazilika svaté Ludmily) – neogotycka świątynia rzymskokatolicka znajdująca się w Pradze, w dzielnicy Vinohrady, wzniesiona w latach 1889–1893.
Historia Parafię na Vinohradach założono 31 października 1884, pięć lat po nadaniu miejscowości praw miejskich (Vinohrady przyłączono do Pragi w 1922). 25 listopada 1888 wmurowano kamień węgielny, a 1 kwietnia 1889 rozpoczęto prace budowlane nad kościołem parafialnym. Projekt sporządził . W 1892 plac budowy odwiedził cesarz austriacki Franciszek Józef I. 8 października 1893 świątynię konsekrował kard. Franz von Schönborn. W 1929 abp František Kordač wyniósł parafię do rangi archidiakonatu.
Kościół nie został trafiony bombą podczas nalotu na Pragę 14 lutego 1945, zniszczona została jedynie część okien. Służył jako miejsce składowania ciał ofiar bombardowania. 3 maja 1958 świątynię wpisano na listę zabytków. Wiosną 1974 roku kościół został zamknięty z powodu budowy stacji metra Náměstí Míru. W 1980 roku rozpoczęto jego remont. W 1984 roku wiernym udostępniono odrestaurowaną nawę boczną, a 16 września 1992 cały budynek ponownie otwarto. 4 lipca 2022 papież Franciszek nadał kościołowi godność bazyliki mniejszej, a 16 września 2022 fakt ten potwierdzono podczas uroczystej mszy świętej.
Architektura i wyposażenie Świątynia neogotycka, trójnawowa, o układzie pseudobazylikowym, z transeptem. Nawiązuje do niemieckiej architektury wczesnogotyckiej. Prezbiterium zakończone jest trójboczną absydą, przylega do niego zakrystia. Dwie wieże flankujące fasadę mają wysokość 60 m. Tympanon portalu głównego zdobi płaskorzeźba Jezusa Chrystusa w otoczeniu św. Wacława i św. Ludmiły, wizerunek Chrystusa wykonano również w wimperdze.
Ołtarz główny wykonano w 1899 roku wg projektu Josefa Mockera, architekta kościoła. Autorem emaliowanych dekoracji jest , a rzeźb św. Ludmiły i czterech aniołów z 1906 roku – . Mocker zaprojektował również neogotycką ambonę, udekorowaną figurami ewangelistów wraz z ich atrybutami. Przy ołtarzu znajduje się również krucyfiks z 1930 roku.
Na północ od ołtarza głównego znajduje się ołtarz Matki Bożej i patronów Czech: świętych Wacława, Prokopa, Agnieszki, Ludmiły, Jana Nepomucena i Wojciecha, wykonany w 1922 roku przez . W północnej nawie znajdują się dwa ołtarze boczne, jeden z nich zdobi XVIII-wieczny krucyfiks, a drugi – pietà z 1923 roku. W północnym ramieniu transeptu znajdują się organy boczne oraz witraż św. Ludmiły, wykonany w 1950 roku wg projektu .
Na południe od ołtarza głównego stoi ołtarz świętych Cyryla i Metodego z 1927 roku, również autorstwa Štěpána Zálešáka. Południowe ramię transeptu zdobi witraż św. Wacława, wykonany w 1893 roku przez Františka Sequensa i zainstalowany dwa lata później. W nawie południowej znajduje się ołtarz modlitwy w Ogrójcu z 1923 roku i późnobarokowa, drewniana figura Chrystusa Ecce Homo z XVIII wieku.
Organy główne wykonał w 1898 roku , prospekt organowy zaprojektował prawdopodobnie Josef Mocker. W latach 90. XX wieku instrument z powodu postępujących zniszczeń nie nadawał się do użytku, w latach 2016–2018 gruntownie go wyremontowano. Składa się z 3 manuałów, pedału i około 3000 piszczałek zgrupowanych w 46 głosów.
Dzwony kościelne zarekwirowano podczas I wojny światowej, a kolejny zestaw, odlany w 1925 roku, powtórzył ich los podczas II wojny światowej. W 1993 roku odlano nowy dzwon, a dwa kolejne przeniesiono z kościoła Najświętszego Serca Pana Jezusa.
Galeria
Przypisy
Bazylika św. Ludmiły Bazylika św. Ludmiły Kategoria:Bazyliki w Czechach Kategoria:Zabytkowe kościoły w Czechach Kategoria:Architektura neogotycka w Czechach