thumb|Grób Zofii Dąbskiej na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Zofia Dąbska (ur. 15 maja 1882 w KoziatyniePrzybysz, 2024, s. 224, zm. 5 grudnia 1928Przybysz, 2024, s. 226) – polska działaczka ludowa.
Ojcem Zofii był inżynier kolejnictwa Konstanty Woyniłłowicz, a matką Rozalia z Matuszewicz. Rodzina należała do szlachty, była zamożnaPrzybysz, 2024, s. 224. W 1892 rodzice zapisali ją na pensję w Warszawie, gdzie pobierała nauki przez sześć lat. W 1896 przyjechała do Kijowa i wstąpiła do gimnazjum żeńskiego im. A.T. Duczyńskiej, ucząc się tam do 1904, gdy uzyskała końcowy srebrny medal. W tymże roku podjęła studia na Sorbonie z zakresu literatury i sztukiBednarzak-Libera, 2021, s. 254, ucząc się do 1906. Po powrocie do Polski studiowała do 1911 literaturę polską na uniwersytecie we LwowiePrzybysz, 2024, s. 225, jednocześnie została w tym mieście nauczycielką francuskiego w liceumBednarzak-Libera, 2021, s. 255. W tym też czasie zaangażował się w działania na rzecz chłopstwaPrzybysz, 2024, s. 225. Od 1911 do 1913 studiowała w Genewie ekonomię polityczną. W 1913 we Lwowie wyszła za mąż za Jana Dębskiego. Od uzyskania przez Polskę niepodległości mieszkali w WarszawieBednarzak-Libera, 2021, s. 255. Podobnie jak małżonek działała na rzecz Polskiego Stronnictwa Ludowego „Piast” oraz Stronnictwa Chłopskiego, redagując ich czasopismaBednarzak-Libera, 2021, s. 256. Ponadto w okresie międzywojennym zaangażowała się w działalność na rzecz Polonii będąc od 1918 do śmierci członkinią Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa EmigracyjnegoPrzybysz, 2024, s. 225, a także doprowadziła do powstania kilku polskich organizacji kobiecych, m.in. Klubu Politycznego Kobiet Postępowych i Komitetu Społecznego Przysposobienia Kobiet do Obrony KrajuPrzybysz, 2024, s. 226. Pochowana na cmentarzu Stare Powązki w WarszawieBednarzak-Libera, 2021, s. 256.
Napisała pamiętnik, opublikowany w 2021 przez Muzeum Historii Polskiego Ruchu LudowegoZofia z Woyniłłówiczów Dąbska, Dziennik 1912−1927. Red. nauk. J. Gmitruk, M. Ratyński, wstęp, opracowanie i przypisy M. Ratyński. Wyd. Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego, Warszawa 2021, stron 184.
Miała z mężem dwójkę dzieci: syna Witolda (ur. w 1917 r.) i córkę Bożenę (ur. w 1921 r.)Premierzy i ministrowie Rzeczypospolitej Polskiej 1918-1939 [online], polona2.pl (strona 183).
Przypisy
Bibliografia Bednarzak-Libera M., 2021: Zofia z Woyniłłowiczów Dąbska, Dziennik 1912-1927, red. nauk. Janusz Gmitruk, Mateusz Ratyński, wstęp, opracowanie i przypisy Mateusz Ratyński, Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego, Warszawa 2021, s. 184, nlb. 12. Rocznik Historyczny Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego Nr 38, str.: 253-259 . Przybysz B., 2024: Przypomnienie Zofii Dąbskiej z Woyniłłowiczów i jej Dziennika. Kwartalnik Kresowy, 3 (23): 223-226 .
Kategoria:Kobiety – członkinie partii politycznych i organizacji społecznych w II Rzeczypospolitej Kategoria:Członkowie Polskiego Towarzystwa Emigracyjnego Kategoria:Członkowie Przysposobienia Wojskowego Kobiet Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Urodzeni w 1882 Kategoria:Zmarli w 1928