Cieszkowy – wieś w Polsce, położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie kazimierskim, w gminie Czarnocin. Ma status sołectwa.
We wsi znajduje się Szkoła Podstawowa im. Armii Krajowej.
Integralne części wsi +Integralne części wsi Cieszkowy SIMC Nazwa Rodzaj0235743 Grabówka część wsi0235750 Jadwisin część wsi0235766 Mieczysławówka część wsi (zniesiona w 2023 r.)0235772 Ogrody część wsi
Historia Nazwa miejscowości pochodzi od imienia Cieszek. W XV wieku były to dwie wsie: Cieszków Duży (Czeszkow Maior) i Cieszków Mały (Czeszkow Minor). Obydwie należały do możnego rodu Rabsztyńskich herbu Topór.
W XVI w powstał tu zbór ariański z oryginalnymi napisami braci polskich i z typowym podziałem na dwie salki, dla początkujących i już wprowadzonych w dyskusjęJózef Szymański, Szlakiem Braci Polskich.Przewodnik turystyczny po Kielecczyźnie., Kielce 1962, s. 108.. W wieku XVII prawdopodobnie Wylamowie i Żeleńscy zamienili go na zbór kalwiński. Kolejnej zmiany jego przeznaczenia tym razem na lamus dokonano w XIX wieku. Obecnie w ruinie. Nad drzwiami i wnęka w sionce napisy: sentencje łacińskie, zatarty napis erekcyjny i napis polski z cytatem z Ewangelii św. Mateusza.
W 1783 r. wieś należąca wówczas do powiatu wiślickiego w województwie sandomierskim była własnością wdowy po Pawle Grabowskim, staroście czechowskimFranciszek Czaykowski, Regestr Diecezjów Franciszka Czaykowskiego czyli właściciele ziemscy w Koronie 1783-1784, Warszawa 2006, s. 352.. W 1864 r. na mocy dekretu cara Aleksandra II o uwłaszczeniu włościan wieś stała się własnością jej mieszkańców.
W 1859 r. w Cieszkowach zbudowano dwór według projektu architekta Stanisława Postawki z Gabułtowa. Po II wojnie światowej budynek wywłaszczony przez władzę ludową w krótkim czasie popadł w ruinę. Na jego miejsce w roku 1963 wybudowano szkołę podstawową.
W 1997 r. miejscowość liczyła 250 mieszkańców i 72 domy.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.
mały|Zbór ariański a następnie kalwiński w Cieszkowach mały|Zbór braci polskich w Cieszkowach po przeprowadzonym remoncie dachu.
Zabytki Pozostałości zespołu dworskiego, wpisane do rejestru zabytków nieruchomych (nr rej.: A.175/1-2 z 29.01.1958, z 30.09.1959 i z 15.02.1967): zbór ariański z XVII w., przebudowany w XIX w., park z XVIII w., przebudowany w połowie XIX w.
Osoby związane z Cieszkowami Karol Frycz – polski malarz, scenograf i reżyser teatralny, ur. w Cieszkowach Ryszard Bukowski – polski kompozytor, pedagog, publicysta, ur. w Cieszkowach
Przypisy Raport o stanie gminy Czarnocin w 2022. Liczba mieszkańców w dn. 31.12.2022 s. 3-4 Strona gminy, sołtysi Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części () Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2022 r. w sprawie ustalenia, zmiany i zniesienia urzędowych nazw niektórych miejscowości oraz obiektów fizjograficznych ()
Linki zewnętrzne
Cieszkowy - Grabowscy i Grabówka
Kategoria:Czarnocin (gmina w województwie świętokrzyskim) Kategoria:Ośrodki kalwinizmu w I Rzeczypospolitej