Bezirk Gródek – dawny powiat (Bezirk) kraju koronnego Królestwo Galicji i Lodomerii, funkcjonujący w latach 1854–1867. Siedzibą starostwa było miasto Gródek.

Historia Bezirk Gródek utworzono w ramach reformy uwłaszczeniowej z okresu Wiosny Ludów (1848–1849), która likwidowała jurysdykcję właściciela ziemskiego nad poddanymi. W Galicji, dominium – jako podstawowa jednostka administracyjna i filar systemu feudalnego straciło rację bytu. Konieczne stało się zatem wprowadzenie nowego systemu administracyjnego, którego zręby powstały w latach 1851–1855. Nowy trójstopniowy podział administracyjny objął 21 cyrkułów (niem. Kreise), 179 małych powiatów (niem. Bezirke) i ponad 6000 gmin (niem. Gemeinde).

Bezirk Gródek objął obszar o wielkości 5,0 mil², zamieszkany przez 24.657 ludzi i podzielony na 27 gmin katastralnych, w tym jedno miasto (Gródek). Wszedł w skład cyrkułu lwowskiego, jako jeden z jego pięciu powiatów ziemskichAllgemeines Landes-Gesetz- und Regierungsblatt für das Kronland Galizien und Lodomerien mit den Herzogthümern Auschwitz und Zator und dem Großherzogthume Krakau. Jahrgang 1854, Lemberg 1855..

Po nadaniu Galicji autonomii oraz powołaniu samorządu gminnego i powiatowego w 1865 zlikwidowano cyrkuły (Kreise). Dotychczasowe małe powiaty (Bezirke) w liczbie 179, utrzymały się do 1867 roku, kiedy to w następstwie kolejnej reformy administracyjnej (23 stycznia 1867) zostały zastąpione przez 74 większych powiatów. Obszar zniesionego Bezirk Gródek wszedł wtedy w całości w skład nowego powiatu gródeckiegoVerordnung des Staatsministeriums vom 23 Jänner 1867 über die Reform des politischen Verwaltung in den Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau und den Herzogtümern Auschwitz und Zator. 1 stycznia 1906 nazwę Gródka zmieniono na Gródek JagiellońskiDziennik Ustaw i Rozporządzeń Krajowych dla Królestwa Galicyi i Lodomeryi wraz z Wielkiem Księstwem Krakowskiem. 1905, Nr 103.

Podział administracyjny (1854) +Podział administracyjny Bezirk Gródek w 1854 rokuLp.Gmina jednostkowaPowierzchniaLudnośćPowiat w 1867 po zniesieniu1Gródek (M)76847331gródecki1 stycznia 1906 nazwę Gródka zmieniono na Gródek Jagielloński.2Artyszczów440284gródecki3Bartatów1527682gródecki4Bratkowice1350496gródecki5Czerlany1742623gródecki6Cuniów1922697gródecki7Drozdowice1371852gródecki8Burgthalgródecki9Haliczanów947826gródecki10Kamienobród1665979gródecki11Weißenberggródecki12Kiernica44291286gródecki13Brundorfgródecki14Kosowiec314234gródecki15Lubień Mały562541gródecki16Lubień Wielki47851795gródecki17Małkowice1252771gródecki18Obroszyn2260984gródecki19Porzecze757320gródecki20Powitno1706705gródecki21Rodatycze54171755gródecki22Stawczany40961534gródecki23Stodółki710325gródecki24Ebenaugródecki25Zaszkowice1553527gródecki26Zawidowice2813791gródecki27Zuszyce611319gródecki Objaśnienie:

(M) = miasto; (m) = miasteczko

Przypisy

Bibliografia Handbuch des Lemberger Statthelterei-Gebietes in Galizien für das Jahr 1858. Lemberg, 1858. Szematyzm Królestwa Galicji i Lodomerii z Wielkim Księstwem Krakowskim.

Kategoria:Gródek (obwód lwowski) Gródek