thumb|240px|Rozlewiska Bugu w Popowie Kościelnym Popowo Kościelne – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie wyszkowskim, w gminie Somianka. Ma status sołectwa.

Popowo Kościelne jest siedzibą Parafii Narodzenia Najświętszej Marii Panny należącej do dekanatu serockiego w diecezji płockiej.

W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie ostrołęckim.

Miejscowość położona przy ujściu rzeki Bug. Od strony południowej otoczona jest rzeką, a od północnej połaciami lasu. Na terenie leśnym znajdują się działki letniskowe i ośrodki wczasowe.

Zabytki zespół kościoła pw. Narodzenia NMP kościół murowany neogotycki z 1900-1906 roku, według projektu Józefa Piusa Dziekońskiego krypta grobowa fundatorów świątyni z 1909 roku cudowny obraz Matki Bożej Popowskiej plebania murowana z 1838 roku budynki gospodarcze z 1905 roku cmentarz grzebalny założony w 1837 roku z kaplicą grobową rodziny Skarżyńskich z 1848 roku cmentarz żydowski z XIX wieku (na wzniesieniu w lasku na północ od cmentarza katolickiego) drewniany dom młynarza z 1912 roku zespół pałacowy w Popowie Parcele (własność Ministerstwa Sprawiedliwości) pałac park

Pochodzenie nazwy Nazwa miejscowości Popowo najprawdopodobniej pochodzi od nazwiska pierwszych właścicieli tych okolic, którymi byli na początku XVI wieku Popowscy. Przypuszcza się również, że może ona mieć swe korzenie w staropolskim słowie "pop" określającym księdza. Za tą etymologią nazwy przemawia związek miejscowości z kościołem praktycznie od samego początku jej istnienia.

Ważne daty z historii miejscowości ok. 1203 – Pierwsze wzmianki o Popowie jako własności biskupa płockiego 1410 – przemarsz via serocensis (droga Wyszków – Serock) wojsk Witolda na spotkanie z armią Jagiełły w Czerwińsku 1380–1768 – Popowo jako majątek ziemski rodziny Popowskich herbu Pobóg 1768–1792 - Popowo jako majątek Michała Kozłowskiego h. Jastrzębiec, Stolnika Owruckiego 1808 - Ślub Franciszki Kozłowskiej córki Michała Kozłowskiego z Tomaszem Skarżyńskim XVII-XX wiek – zamieszkanie wspólnoty żydowskiej, która posiadała własną szkołę, synagogę i cmentarz 1808–1864 – powstanie i działalność w Popowie urzędu gminy 1813 – Tomasz Skarżyński zostaje posłem ziemi pułtuskiej 1816–1909 – dynamiczny rozwój Popowa pod patronem rodziny Skarżyńskich 1817 – powstanie szkoły podstawowej 1888 – klęska powodzi i przesunięcie się koryta Bugu o 500 m na południe 1889 – praca pisarza Adolfa Dygasińskiego (1839-1902) na posadzie guwernera u rodziny Skarżyńskich 1939–1945 – niemiecka deportacja Żydów popowskich do getta w Makowie Mazowieckim

Kilka dat z historii parafii XVII wiek – objawienie Matki Bożej; rozwój kultu maryjnego i ruchu pielgrzymkowego wokół słynącego łaskami obrazu Matki Bożej Popowskiej 1655 – wybudowanie pierwszej kaplicy staraniem Popowskich, dziedziców Popowa 28 maja 1743 – konsekracja kaplicy przez biskupa Marcina Załuskiego, sufragana płockiego przed 1768 – erygowanie parafii, fundatorem parafii i kościoła Michał Kozłowski h. Jastrzębiec, Stolnik Owruckiego 1808 – rozpoczyna się rezydowanie proboszcza w Popowie 1900–1906 – budowa neogotyckiej świątyni według projektu Józefa Piusa Dziekońskiego staraniem ks. Jana Krzyżewskiego przy współpracy ziemianina Stanisława Skarżyńskiego 29 kwietnia 1909 – konsekrowanie nowej świątyni przez błogosławionego męczennika arcybiskupa Antoniego Juliana Nowowiejskiego 1939–1945 – kradzież przez Niemców dzwonów i wywóz kamiennych parkanów kościoła i cmentarza, liczne zniszczenia świątyni 14-15 czerwca 1976 – nawiedzenie parafii przez kopię cudownego obrazu Matki Bożej Częstochowskiej 1993 – nawiedzenie parafii przez obraz Jezusa Miłosiernego 10 czerwca 1999 – powstanie punktu duszpasterskiego w Gąsiorowie staraniem ks. Cezarego Siemińskiego i sołtysa Wiesława Żmijewskiego

Szlaki turystyczne

szlak niebieski rowerowy (szlak ptasi) – długość 30 km, przebieg: Somianka Parcele – Stare Płudy – Wielęcin – Huta Podgórna- Popowo Parcele – Popowo Kościelne – Janki – Jackowo Dolne – Barcice – Somianka Parcele szlak niebieski pieszy – długość 15 km, przebieg: Wielęcin – Huta Podgórna – Popowo Parcele – Popowo Kościelne – Janki – Jackowo Dolne – Barcice – Kępa Barcicka – Lasy Państwowe Somianka szlak zielony konny – długość: 17 km, przebieg: Popowo Parcele – Popowo Kościelne – Janki – Jackowo Górne – Barcice – Kępa Barcicka – Lasy Państwowe Somianka

Ciekawostki 5 września 1939 r. na lotnisku polowym w Popowie Kościelnym w widłach Bugo-Narwi (35 km na północ od Okęcia) lądowały prototypy samolotów ewakuowanych z Warszawy (Jastrząb, Sum i Kobuz). Następnie wykonały loty w kierunku Lwowa.

Zobacz też Popowo, Popowo-Parcele, Popowo-Letnisko, Popowo Kościelne

Przypisy Raport o stanie gminy Somianka w 2023. Liczba mieszkańców w dn. 31.12.2023 s. 11-12 Strona gminy, sołtysi

GUS. Wyszukiwarka TERYT Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części ()

Linki zewnętrzne

Kategoria:Popowo Kościelne (województwo mazowieckie)