Dwór w Kulicach – zabytkowy, klasycystyczny dwór we wsi Kulice (województwo zachodniopomorskie), wybudowany około roku 1848 przez Bernharda von Bismarcka, który przez wiele lat pełnił funkcję landrata (starosty) powiatu nowogardzkiego, starszego brata kanclerza Ottona von Bismarcka.
Historia Dwór pierwotnie zaprojektowano w stylu klasycystycznym, a zbudowany został na planie podkowy z wykorzystaniem fundamentów wcześniejszej budowli. Od połowy XIX wieku dwór przeszedł liczne przebudowy i modernizacje. Obecny budynek jest bezstylowy, powiększony dobudówkami. Bezpośrednio po II wojnie światowej zespół podworski przeszedł w ręce Państwowych Nieruchomości Ziemskich, a w roku 1949 utworzono Państwowe Gospodarstwa Rolne, Kombinat Rolniczy w Nowogardzie. Znajdowało się tutaj centrum biurowe oraz mieszkania. Po likwidacji Państwowych Gospodarstw Rolnych (PGR) w latach 90. XX wieku, teren z zabudowaniami przeszedł na własność Skarbu Państwa. thumb|Philipp von Bismarck w 1973 W 1991 roku Philipp von Bismarck, następca ostatniego niemieckiego właściciela majątku, były przewodniczący Ziomkostwa Pruskiego i długoletni deputowany do Bundestagu i Parlamentu Europejskiego, zainteresował się Kulicami. Zaproponował on projekt przekształcenia dworu w ośrodek konferencyjny, którego celem miało być wspieranie procesu pojednania polsko-niemieckiego. W 1993 roku Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa wydzierżawiła dworek w Kulicach Fundatia Europea Pomerania. W latach 1994–1995 budynek był poważnie zagrożony dewastacją. Dzięki inicjatywie byłego właściciela majątku, Philipa von Bismarcka oraz staraniom fundacji „Akademia Europejska Kulice-Külz” i przy wsparciu Ministerstwa Spraw Wewnętrznych Republiki Federalnej Niemiec oraz Fundacji Współpracy Polsko-Niemieckiej dwór odrestaurowano. Otwarcie ośrodka odbyło się 23 września 1995 roku. Do 2002 roku głównym organizatorem działalności ośrodka była Fundacja Akademia Europejska Kulice-Külz. W 2002 roku zabytkowy park oraz dwór zostały przekazane na własność Uniwersytetowi Szczecińskiemu, który wraz z Fundacją kontynuował prowadzenie ośrodka do 2013 roku. W roku akademickim 2015/2016 Uniwersytet Szczeciński wznowił działalność ośrodka, który obecnie jest wspierany przez stowarzyszenie Akademia Kulice, utworzone w 2015 roku. Od 1 czerwca 2021 roku w Kulicach funkcjonuje Międzynarodowy Ośrodek Badań Interdyscyplinarnych Uniwersytetu Szczecińskiego. Organizowane tutaj konferencje dotyczą głównie wspólnej, polsko-niemieckiej przeszłości Pomorza.
Opis Dwór w Kulicach jest budowlą klasycystyczną, parterowo-piętrową, murowaną i podpiwniczoną, o jedenastu osiach elewacji. Budynek nakryty jest dwuspadowym dachem z naczółkami. W połowie XIX wieku na osi środkowej dostawiono arkadowy ryzalit wejściowy, a ściany korpusu pokryto boniowaniem. W drugiej połowie XIX wieku dwór został rozbudowany o skrzydła północno-wschodnie i północno-zachodnie, oranżerię oraz łącznik pomiędzy korpusem głównym a skrzydłem północno-wschodnim. Elewacja północno-wschodniego skrzydła, pełniącego rolę nowej fasady, została zaakcentowana dwoma ryzalitami zwieńczonymi trójkątnymi szczytami, a drzwi i okna ozdobiono obramieniami. Wejście główne zostało przeniesione do nowego skrzydła, a dotychczasową sień przekształcono w reprezentacyjny salon z wyjściem na zewnątrz. Częściowo zachowały się elementy dawnej stolarki, futryny drzwi oraz drewniane schody, wspierane przez kanelowane kolumny podtrzymujące belkę stropową.
Dwór otoczony jest parkiem dworskim, w którym rośnie wiele ciekawych okazów drzew.
Przypisy
Kategoria:Zabytki w powiecie goleniowskim Kategoria:Kulice (województwo zachodniopomorskie) Kategoria:Dwory w województwie zachodniopomorskim