Okręgowy zarząd lasów państwowych (II RP) – jednostka organizacyjna Ministerstwa Rolnictwa i Dóbr Państwowych, powołana w celu sprawowania zarządu nad lasami państwowymi. Funkcjonowała w latach 1920–1924.
Historia Na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z 1920 r. w przedmiocie organizacji i zakresu działania okręgowych zarządów lasów państwowych powołano cztery zarządy i utworzono cztery okręgi zarządy lasów państwowych obejmujących określoną liczbę powiatów, w tym w: Warszawie, Radomiu, Siedlcach i Lwowie.
OZLP zostały zniesione z utworzeniem przedsiębiorstwa państwowego Polskie Lasy Państwowe w czerwcu 1924Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 28 czerwca 1924 r. o statucie przedsiębiorstwa „Polskie Lasy Państwowe”. , art. 3..
Nazwa „okręgowy zarząd lasów państwowych” była ponownie stosowana od 1960 na określenie przedsiębiorstw lasów państwowych działających w okresie Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w latach 1950–1991. OZLP z tego okresu były od października 1956 jednostkami budżetowymi, a w 1958 przybrały formę przedsiębiorstw wielozakładowych podporządkowanych narodowemu planowi gospodarczemuRozporządzenie Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 17 grudnia 1959 r. w sprawie organizacji i zakresu działania przedsiębiorstw lasów państwowych. , art. 2 pkt 1, art. 3 pkt 2.. Okręgowe zarządy lasów państwowych zostały z dniem 1 stycznia 1992 przekształcone w regionalne dyrekcje lasów państwowychUstawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach. , art. 75 pkt 1.
Zakres działania Zarządu Do zakresu działania zarządu okręgowego lasów państwowych należało: administrowanie za pośrednictwem podległych organów lasami państwowymi oraz lasami prywatnymi, pozostającymi pod zarządem państwowym; zawieranie umów o sprzedaż drewna i materiałów tartych, o ile przedmiot sprzedaży w poszczególnym przypadku nie przekraczał 3 tys. m³ drewna użytkowego, 8 tys. m drewna opałowego lub 800 m³ materiałów tartych, zawieranie umów o dzierżawę tartaków i innych zakładów przemysłowych oraz użytków ekonomicznych i innych nieruchomości, położonych w obrębie lasów państwowych lub przekazanych zarządowi okręgowemu lasów państwowych; zawieranie umów o dzierżawą polowania i rybołówstwa o ile czas trwania urnowy nie przekraczał 6 lat a czynsz roczny kwoty 50 tys. marek polskich; kupno i sprzedaż inwentarza żywego i martwego o ile cena kupna-sprzedaży nie przekraczała w ciągu jednego roku budżetowego kwoty 500 tys. marek polskich dla jednego nadleśnictwa; stawianie nowych budowli oraz naprawa istniejących o ile wysokość nakładu nie przekraczała w ciągu roku budżetowego kwoty 500 tys. marek polskich dla poszczególnego obiektu gospodarczego; zawieranie umów na dostawy z terminem nie dłuższym jak dwa lata, o ile należność za dostarczone przedmioty lub wynagrodzenie dostawcy nie przekraczała 500 tys. marek polskich; przedstawianie Ministerstwu Rolnictwa i Dóbr Państwowych do zatwierdzenia planów gospodarczych oraz projektów sposobu eksploatacji bogactw naturalnych; przedstawianie Ministerstwu Rolnictwa i Dóbr Państwowych do zatwierdzenia wniosków w przedmiocie cenników drewna oraz innych płodów i użytków leśnych, jak też zatwierdzenia płac zarobkowych - dziennych i akordowych; mianowanie i przenoszenie w obrębie okręgu urzędników oraz niższych funkcjonariuszów w granicach właściwego etatu osobowego i budżetu; przenoszenie na emeryturę na podstawie istniejących przepisów urzędników oraz funkcjonariuszów niższych szczebli; udzielanie urlopów poza urlopami wypoczynkowymi, urzędnikom i funkcjonariuszom niższym do 4 tygodni; udzielanie w granicach właściwych kredytów urzędnikom niższym funkcjonariuszom zapomóg, wykonywanie wszelkich czynności, jakie z istoty administrowania lasami wynikały oraz wykonywanie poleceń Ministra Rolnictwa i Dóbr Państwowych, przedstawianie Ministerstwu Rolnictwa i Dóbr Państwowych do zatwierdzenia szczegółowych sprawozdań oraz wniosków w sprawach, dotyczących nabywania, zbywania i obciążania, likwidacja serwitutów ciążących na lasach państwowych o ile nie przekraczały wartości 3 tys. m³ drewna użytkowego.
Kierowanie Zarządem Na czele zarządu okręgowego lasów państwowych stał naczelnik zarządu okręgowego, który kierował działalnością zarządu oraz wszystkimi podległymi mu urzędnikami i funkcjonariuszami niższych szczebli. Ponosił on odpowiedzialność za stan lasów w swoim okręgu, za wszelkie czynności podwładnych mu funkcjonariuszy, za wykonanie budżetu oraz za całą administrację okręgu. Jego bezpośrednim pomocnikiem w wykonaniu właściwych czynności urzędowych był inspektor okręgowy. Naczelnik zarządu mógł mu przekazać stałe pełnomocnictwo do rozstrzygania samodzielnego niektórych spraw.
Skład Zarządu Zarząd okręgowy lasów państwowych składał się z następujących oddziałów: gospodarczo-technicznego, prawno-administracyjnego, urządzania lasów, budowlano-technicznego, rachuby i kasowości.
Prócz tego, przy każdym zarządzie okręgowym czynna była kancelaria.
Nadzór na Zarządem Naczelne kierownictwo nad okręgowymi zarządami lasów państwowych oraz nadzór nad działalnością tych zarządów i organów im podwładnych wykonywało Ministerstwo Rolnictwa i Dóbr Państwowych za pośrednictwem Departamentu Leśnictwa.
Zmiany w rozporządzeniu Rady Ministrów W 1922 r. wprowadzono zmiany w rozporządzeniu Rady Ministrów polegające na innym sposobie obliczaniu wartości, jakie użytkownicy tracą przy likwidacji serwitutów oraz na podniesieniu norm pieniężnych przy sprzedaży drewnaRozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 listopada 1922 r. w przedmiocie uzupełnienia rozporządzenia o organizacji i zakresie działania okręgowych zarządów lasów państwowych. Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Dóbr Państwowych z dnia 5 grudnia 1922 r. w przedmiocie zmiany norm pieniężnych, wymienionych w punktach c), d), e), f), g), h) § 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 listopada 1920 r. o organizacji i zakresie działania okręgowych zarządów lasów państwowych. .
Powierzchnia lasów Według danych Rocznika Statystycznego RR z 1927 roku w 1923 roku powierzchnia lasów wynosiła 7 946,3 tys. ha powierzchni ogółem, w tym: 2 486,4 tys. ha własność państwową, 5 289,9 tys. ha własność prywatna, 84,9 tys. ha własność kościelna, 85,1 tys. ha inna własność publiczna.
Zobacz też Polskie Lasy Państwowe Państwowe Gospodarstwo Leśne „Lasy Państwowe”
Uwagi
Przypisy
Kategoria:Leśnictwo w Polsce