mały|Radcy pana radcy (1871) Radcy pana radcy – komedia Michała Bałuckiego w trzech aktach napisana w 1867. Prapremiera odbyła się w 1867 lub 1868.
Treść Utwór stanowi satyrę na obłudę moralną, snobizm i ciasne horyzonty środowiska mieszczańskiego. Państwo Dziszewscy wyprawiają przyjęcie z okazji nominacji gospodarza domu - Piotra Dziszewskiego - na stanowisko radcy miejskiego. Pan Dziszewski świetnie odnajduje się w nowej roli: drzemie na sesjach rady miejskiej i popija z kolegami radcami. W przyjęciu bierze udział przyjaciel domu, Zdzisław, którego pan Dziszewski pyta o radę w każdej sprawie. Zdzisław zarazem jest kochankiem jego żony, obrotnej Ewy Dziszewskiej i obiektem westchnień starej panny Eufrozyny. Pojawia się również młody urzędnik, Karol. Zdzisław namawia go, by rozkochał w sobie panią Ewę: sam bowiem jest już znudzony kochanką, a chciałby dla majątku i pozycji sam ożenić się z córką Dziszewskich - panną Helenką. Karolowi to nie w smak, ponieważ sam jest zakochany w Helence. Do akcji wkracza zazdrosna Eufrozyna: donosi Piotrowi o tym, że żona go zdradza (nie wyjawia jednak z kim). Piotr nieoczekiwanie wchodząc do pokoju zastaje Zdzisława na klęczkach przed Ewą - nie wiąże jednak faktów. Zdzisław wyjaśnia mu, że tę pozycję przyjął, aby prosić o rękę Helenki (która tymczasem zaczyna darzyć nieśmiałym uczuciem Karola). Do zaręczyn jednak nie dochodzi: okazuje się że Eufrozyna zakupiła szczęśliwy los na loterii. Dowiedziawszy się o tym, Zdzisław natychmiast pada przed nią na kolanach i udaje, że od dawna był w niej zakochany. Następuje kolejny zwrot akcji: okazuje się, że Eufrozyna odsprzedała ów los, więc nie otrzyma ani grosza. W dodatku Zdzisław traci szansę na intratną posadę. Pomyślnie natomiast układają się interesy młodych: Helenki i Karola, którzy wyznają sobie uczucia i zostają narzeczeństwem.
Inscenizacje (wybór) TeatrRok premieryReżyseriaTeatr krakowski1869Teatr Rozmaitości w Warszawie1869Teatr Nowy im. Heleny Modrzejewskiej w Poznaniu1930Adam BystrzyńskiTeatr Popularny w Warszawie1933Teatr Miejski w Gnieźnie1946Henryk BarwińskiTeatr Miejski w Gorzowie Wielkopolskim1946Leonia Barwińska1968Janusz ObidowiczTeatr Mały w Szczecinie1946Jan CzabanowskiTeatr Miejski w Koszalinie1947Teatr Ziemi Pomorskiej Bydgoszcz-Toruń1952Janusz ObidowiczTeatr Ludowy w Warszawie1952Jerzy LeszczyńskiTeatr im. Stefana Żeromskiego Kielce-Radom1955Andrzej BalcerzakTeatr Ziemi Lubuskiej w Zielonej Górze1957Jolanta SkubniewskaTeatr Popularny w Grudziądzu1959Eugeniusz PoredaTeatr im. Juliusza Osterwy w Lublinie1964Zofia ModrzewskaTeatr Rozmaitości we Wrocławiu1964Janusz ObidowiczTeatr Dramatyczny im. Aleksandra Węgierki w Białymstoku1966Lech WojciechowskiTeatr Ziemi Łódzkiej1969Sławomir MatczakTeatr Polski w Szczecinie1973Aleksander StrokowskiTeatr Polski w Bydgoszczy1975Jerzy WróblewskiTeatr im. Stefana Jaracza w Olsztynie1979Jerzy Wróblewski
Spektakle radiowe W 1953 r. w Teatrze Polskiego Radia wyemitowano spektakl pt. Radcy pana Radcy (adaptacja i reżyseria Jerzy Leszczyński).
W 2021 r. w Polskim Radio Lublin wyemitowano spektakl pt. Radcy pana Radcy (adaptacja Małgorzata Żurakowska).
Przypisy
Linki zewnętrzne
Radcy pana radcy [w:] Śląskiej Bibliotece Cyfrowej [online] [dostęp 2023-09-12]
Kategoria:Polskie utwory komediowe Kategoria:Twórczość Michała Bałuckiego Kategoria:Utwory literackie z 1867