Józef Boguszewski, ps. Szczerbiec (ur. 1 marca 1901 w Warszawie, zm. 14 grudnia 1986 w Łodzi) – polski strażak, harcerz, instruktor pożarnictwa Związku Floriańskiego.
Życiorys Urodził się 1 marca 1901 w Warszawie, w rodzinie Szymona i Anny z Sitkowskich. Uczył się w Szkole Handlowej Zgromadzenia Kupców m. Warszawy. W 1917 wstąpił do harcerstwa i był zastępowym w XIX Warszawskiej Drużynie Harcerskiej im. L. Narbutta, z którą brał czynny udział w rozbrajaniu żołnierzy niemieckich w listopadzie 1918 w Warszawie. Pierwsza praca w 1919 była w Urzędzie Pocztowo-Telekomunikacyjnym Warszawa 2. Następnego roku powołany do wojska i służył w Kompanii Telegraficznej Lokalnego Dowództwa Okręgu Generalnego Warszawa. Po odbyciu kursu dla instruktorów pożarnictwa w 1921 zatrudniony jako instruktor do spraw pożarnictwa przy Zarządzie Głównym Związku Floriańskiego. W 1922 powołany do wojska i służył w 6. Pułku Ułanów Kaniowskich a następnie w Szkole Podchorążych Rezerwy Kawalerii. Po odbyciu służby wojskowej pracował w Związku Floriańskim jako instruktor. Przeprowadzał lustracje, szkolenia, kursy pożarnicze oraz zdobywał wiedzę o organizacji pożarnictwa za granicą – we Włoszech, Jugosławii, i na Węgrzech. W 1926 podjął pracę w Polskiej Dyrekcji Zakładu Ubezpieczeń Wzajemnych jako instruktor pożarniczy.
Był wśród założycieli w 1931 OSP w Niepokalanowie, jedynej zakonnej straży pożarnej. Prowadził szkolenia teoretyczne i praktyczne dla kleryków jak również dla uczniów szkół rolniczych i słuchaczy seminariów nauczycielskich. Prowadził wykłady i szkolenia dla harcerzy.
We wrześniu 1939 zgłosił się na ochotnika do służby przeciwpożarowej w oblężonej Warszawie. W latach okupacji prowadził wykłady, według skryptu własnego autorstwa, w Centralnej Szkole Pożarniczej i w Ośrodku Szkoleniowo-Badawczym Społecznej Spółdzielni Pracy w Wawrze. Był członkiem Korpusu Bezpieczeństwa.
W czasie powstania warszawskiego powołany na stanowisko rejonowego komendanta straży pożarnych i batalionów techniczno-roboczych w rejonie III Śródmieście Północne. Organizował obronę przeciwpożarową oraz prace ratownicze. Po klęsce powstania znalazł się z żoną i córką w obozie w Pruszkowie. Po ucieczce z obozu trafił do OSP w Brwinowie i ostatecznie dotarł z rodziną do Łodzi.
W 1946 zweryfikowany w stopniu podpułkownika pożarnictwa i mianowany na stanowisko komendanta odbudowywanej Centralnej Szkoły Pożarniczej. W latach 1947–1948 był redaktorem naczelnym „Przeglądu Pożarniczego” i „Gazety Strażackiej”. Kierował również Wydziałem Wydawniczym w Związku Straży Pożarnych. W 1949 opublikował historię straży pożarnej w Niepokalanowie pt. W walce z pożarem. Publikacja była podstawą do oskarżenia o klerykalizm. Został zwolniony z pracy oraz pozbawiony stopnia pożarniczego.
Podjął pracę w Zakładach Przemysłu Cukierniczego im. 22 lipca, d. E. Wedel, gdzie pracował do przejścia na emeryturę w 1966. Józef Boguszewski działał aktywnie społecznie prowadząc zakładowe koło PTTK, będąc jego prezesem. Był członkiem honorowym PTTK, honorowym przewodnikiem PTTK, honorowym przodownikiem Turystyki Górskiej oraz Pieszej. W swojej działalności prowadził wykłady na kursach PTTK jak również organizował i oprowadzał wycieczki jako przewodnik. Boguszewski był autorem wielu artykułów dotyczących historii pożarnictwa, szkolenia pożarowego, odbudowy z powojennych zniszczeń i działalności straży pożarnej w miastach.
Zmarł 14 grudnia 1986 w Łodzi, pochowany na cmentarzu Doły.
Ordery i odznaczenia Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Walecznych (dwukrotnie) Medal Wojska (czterokrotnie) Złoty Krzyż Zasługi Krzyż Partyzancki Medal „Za udział w wojnie obronnej 1939” Warszawski Krzyż Powstańczy Srebrny Krzyż Zasługi Medal Niepodległości Medal 40-lecia Polski Ludowej Medal za Warszawę 1939–1945 Medal Zwycięstwa i Wolności 1945 Brązowy Medal za Długoletnią Służbę Krzyż Armii Krajowej Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Krzyż Waleczności Armii gen. Bułak-Bałachowicza Honorowy Krzyż Harcerski z Czasów Walk o Niepodległość Odznaka Grunwaldzka (dwukrotnie: 1947, 1972) Złoty Znak Związku Ochotniczych Straży Pożarnych Złoty Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa” (1946, 1971) Srebrna Odznaka „Za Zasługi dla Ochrony Przeciwpożarowej” Złota Odznaka honorowa „Za Zasługi dla Warszawy” Złota Odznaka „Zasłużony Działacz Turystyki” Złota Odznaka „Zasłużony Działacz LOK” Złota Honorowa Odznaka PTTK Medal im. Aleksandra Janowskiego Medal ZG PTTK „Za wybitne zasługi w krzewieniu idei krajoznawstwa” Złoty Medal Strażactwa „w X-leciu Odrodzenia Polski 1918–1928” Odznaka Centralnej Szkoły Pożarniczej (1946)
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Działacze Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego Kategoria:E. Wedel Kategoria:Funkcjonariusze Państwowej Straży Pożarnej Kategoria:Funkcjonariusze Straży Pożarnej (II Rzeczpospolita) Kategoria:Harcerze związani z Warszawą Kategoria:Honorowi członkowie Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie (Królestwo Kongresowe) Kategoria:Ochotnicy w kampanii wrześniowej Kategoria:Odznaczeni Brązowym Medalem za Długoletnią Służbę (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Honorową Odznaką PTTK Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Armii Krajowej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kampanii Wrześniowej 1939 r. Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Partyzanckim Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Waleczności byłej Ochotniczej Sprzymierzonej Armii gen. Bułak-Bałachowicza Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (dwukrotnie) Kategoria:Odznaczeni Medalem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Medalem Wojska (czterokrotnie) Kategoria:Odznaczeni Medalem za Warszawę 1939–1945 Kategoria:Odznaczeni Medalem Zwycięstwa i Wolności 1945 Kategoria:Odznaczeni Odznaką Grunwaldzką Kategoria:Odznaczeni odznaką honorową „Za Zasługi dla Warszawy” Kategoria:Odznaczeni Odznaką „Zasłużony Działacz LOK” Kategoria:Odznaczeni odznaką „Zasłużony Działacz Turystyki” Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Srebrną Odznaką Zasłużony dla Ochrony Przeciwpożarowej Kategoria:Odznaczeni Warszawskim Krzyżem Powstańczym Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Złotym Medalem Za Zasługi dla Pożarnictwa Kategoria:Osoby pozbawione pracy w ramach represji politycznych w Polsce Ludowej Kategoria:Pochowani na cmentarzu Doły w Łodzi Kategoria:Polscy redaktorzy naczelni Kategoria:Przewodnicy turystyczni Kategoria:Urodzeni w 1901 Kategoria:Zmarli w 1986 Kategoria:Żołnierze Korpusu Bezpieczeństwa Kategoria:Żołnierze Okręgu Warszawskiego Armii Krajowej