Heliodor Píka (ur. 3 lipca 1897 w Štítinie, zam. 21 czerwca 1949 w Pilźnie) – czechosłowacki wojskowy, generał dywizji.

Życiorys Urodził się w rodzinie wiejskiego kołodzieja. Uczył się w czeskim gimnazjum w Opawie. Po jego zamknięciu w 1914 roku wyjechał do Nowego Bydzowia, gdzie pracował w aptece jako pomocnik aptekarza, tam też zdał maturę w 1915 roku, zamiarem kontynuowania dalszej nauki w zawodzie farmaceuty. Studiów jednak nie rozpoczął w związku z powołaniem do wojska.

W październiku 1915 roku został powołany do 15 pułku piechoty w Opawie, gdzie ukończył 3 miesięczny kurs oficerski, a następnie był instruktorem w pułku. W styczniu 1916 roku wyjechał na front jako dowódca plutonu. W dniu 21 lipca 1916 roku w rejonie Beresteczka dostał się do rosyjskiej niewoli.

Już 5 października 1916 roku w obozie jenieckim zgłosił się do Legionu Czechosłowackiego, ale do oddziałów bojowych dostał się dopiero czerwcu 1917 roku. Został wtedy żołnierzem 1 Brygady Strzelców, w jej składzie wziął udział w bitwie pod Zaborowem.

W październiku 1917 roku, na polecenie T. Masaryka, wraz z grupą żołnierzy Legionu Czechosłowackiego udał się przez Archangielsk do Francji, gdzie organizowano oddziały czechosłowackie. Po krótkim przeszkoleniu został z uwagi na swoje wykształcenie szefem apteki w 21, a potem 33 pułku strzeleckim. Wziął w składzie tych pułków w walkach na froncie zachodnim na terenie Alzacji latem 1917 roku.

Pod koniec grudnia 1918 roku powrócił do kraju, gdzie przez krótki okres czasu był oficerem łącznikowym w jednostkach w Pradze, Cieszynie i na Słowacji. W listopadzie 1919 roku został skierowany do ośrodka szkolenia w Milovicach, skąd został skierowany do francuskiej Akademii Wojskowej w Saint-Cyr. Zawodowym wojskowym został 1 stycznia 1920 roku. Po powrocie z akademii, został przydzielony do 21 pułku piechoty, lecz już grudniu 1920 roku zostaje przeniesiony do Akademii Wojskowej w Hranicach jako instruktor. W połowie lipca 1923 roku został przeniesienie do Ministerstwa Obrony Narodowej, gdzie był oficerem Oddziału V, po czym krótko służył w 42 pułku piechoty w Terezinie, a w grudniu 1925 roku skierowany został jako słuchacz do Szkoły Wojskowej w Pradze, jednocześnie był uczestnikiem testów nowego rodzaju uzbrojenia. W październiku 1926 roku wyjechał do Wyższej Szkoły Wojskowej w Paryżu. Po jej ukończeniu we wrześniu 1928 roku wrócił do kraju i rozpoczął służbę w Dowództwie Wojsk Lądowych w Pradze. We wrześniu 1929 roku został pomocnikiem szefa sztabu w Dowództwie Wojsk Lądowych. 1 września 1932 roku został mianowany attaché wojskowym w Rumunii, później także terenem jego działania została także Turcja. Misję tę ukończył w lipcu 1937 roku, został wtedy szefem oddziału C.1 w Generalnym Sekretariacie Obrony Państwa, a do jego zadań należała współpraca z przemysłem obronnym państw Małej Entanty. Po upadku Czechosłowacji został zwolniony z wojska.

Po zajęciu resztek Czechosłowacji przez Niemców, związał się z ruchem oporu, a 29 marca 1939 roku wyjechał przez Polskę do Rumunii, gdzie organizował nielegalne przerzuty obywateli Czechosłowacji do organizowanych jednostek za granicą. Z tego powodu został aresztowany, lecz ze względu na znajomości w rumuńskiej rodzinie królewskiej, został zwolniony i deportowany do Turcji, gdzie nadal organizował nielegalne przerzuty ochotników.

W 1941 roku po nawiązaniu stosunków dyplomatycznych przez Czechosłowacki rząd emigracyjny z ZSRR został szefem czechosłowackiej misji wojskowej w ZSRR. Do jego zadań należało organizowanie czechosłowackich oddziałów wojskowych na terenie ZSRR. Funkcję tę pełnił do czasu zakończenia II wojny światowej i powrotu wszystkich czechosłowackich oddziałów do kraju.

Po powrocie do kraju został zastępcą szefa Sztabu Generalnego do spraw kontaktów z przedstawicielami obcych wojsk oraz przygotowania negocjacji pokojowych. Uczestniczył jako członek czechosłowackiej delegacji w konferencji pokojowej w Paryżu. Po powrocie z niej 1 października 1946 roku został zastępcą szefa Sztabu Generalnego. Był też członkiem Wojskowej Rady Doradczej. W tym czasie był już śledzony przez funkcjonariuszy Oddziału V Sztabu Generalnego.

Po obaleniu rządu w lutym 1948 roku, już 1 marca 1948 roku wysłany na zwolnienie lekarskie, a w dniu 5 maja 1948 roku został aresztowany. Jego sprawę prowadził osobiście naczelnik Oddziału V Sztabu Generalnego gen. dyw. Bedřich Reicin. Zarzucono mu szpiegostwo na rzecz Wielkiej Brytanii i inne działania na szkodę Czechosłowacji. W dniach 26–29 stycznia 1949 roku odbył się jego proces, gdzie na podstawie fałszywych dowodów skazany został na karę śmierci, utratę stopni i odznaczeń wojskowych i wydalony z wojska.

Prezydent odmówił jego ułaskawienia. Został wtedy przewieziony do więzienia w Pilźnie, gdzie w dniu 21 czerwca 1949 roku został stracony. Dzięki staraniom jego syna Milana w grudniu 1969 roku Wyższy Sąd Wojskowy w Przybramie unieważnił wyrok z 1949 roku i uniewinnił go. W 1991 roku został pośmiertnie awansowany do stopnia generała armii i odznaczony Orderem Milana Rastislava Štefánika III klasy.

Awanse porucznik (poručík) (01.08.1919) kapitan (kapitán) (01.11.1921) kapitan sztabowy (štábní kapitan) (lipiec 1926) major (major) (grudzień 1929) podpułkownik (podplukovník) (10.02.1933) pułkownik (plukovník) (01.01.1938 ze starszeństwem od 30.08.1937) generał brygady (brigádní generál) (grudzień 1943 ze starszeństwem od 01.05.1941) generał dywizji (divisní generál) (04.08.1945 ze starszeństwem od 01.05.1944) generał armii (armádní generál in memoriam) (02.12.1991 – pośmiertnie)

Odznaczenia Order Milana Rastislava Štefánika III klasy (08.05.1991 – pośmiertnie)https://www.hrad.cz/cs/ceska-republika/statni-vyznamenani/ceska-a-slovenska-federativni-republika/rad-m.-r.-stefanika/seznam-vyznamenanych Oficjalna strona prezydenta Republiki Czeskiej. Krzyż Wielki Orderu Lwa Białego (28.10.2020 – pośmiertnie) Order Słowackiego Powstania Narodowego kl. I Krzyż Wojenny Czechosłowacki (1914–1918) (czterokrotnie) Czechosłowacki Medal Rewolucyjny z okuciami Alasce, Argonne, 21 Krzyż Wojenny Czechosłowacki 1939 Czechosłowacki Wojskowy Medal Pamiątkowy z okuciami SSSR, F, VB Medal Zwycięstwa (22.09.1922) Czechosłowacki Medal za Odwagę w Obliczu Nieprzyjaciela (1947) Komandor Legii Honorowej (Francja) Kawaler Legii Honorowej (Francja) Krzyż Wojenny z brązową gwiazdą (Francja) Krzyż Wojenny z brązową palmą (Francja) Medal Pamiątkowy Wielkiej Wojny (Francja) Oficer Orderu Imperium Brytyjskiego (Wielka Brytania) Order Czerwonego Sztandaru (ZSRR) Order Wojny Ojczyźnianej klasy II (ZSRR) Medal „Za zwycięstwo nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941–1945” (ZSRR) Medal „Za wyzwolenie Pragi” (ZSRR) Krzyż Wielki Orderu Gwiazdy Rumunii z mieczami (Rumunia) Komandor Orderu Gwiazdy Rumunii z mieczami (Rumunia) Kawaler Orderu Gwiazdy Rumunii z mieczami (Rumunia) Krzyż Wielki Orderu Korony Rumunii z mieczami (Rumunia) Wielki Oficer Orderu Korony Rumunii z mieczami (Rumunia) Komandor Orderu Korony Rumunii z mieczami (Rumunia) Kawaler Orderu Orła Białego (Serbia) Order Partyzanckiej Gwiazdy I stopnia (Jugosławia) Order za Odwagę (Jugosławia)

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Czechosłowaccy generałowie Kategoria:Uczestnicy I wojny światowej (Austro-Węgry) Kategoria:Żołnierze austro-węgierscy w niewoli rosyjskiej w czasie I wojny światowej Kategoria:Członkowie czechosłowackiego ruchu oporu Kategoria:Uczestnicy II wojny światowej Kategoria:Czeskie ofiary prześladowań komunistycznych 1944–1991 Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Wojennym Czechosłowackim (1914–1918) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Wojennym Czechosłowackim 1939 Kategoria:Odznaczeni Medalem Zwycięstwa Kategoria:Odznaczeni Medalem „Za zwycięstwo nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941–1945” Kategoria:Odznaczeni Orderem Štefánika Kategoria:Odznaczeni Orderem Gwiazdy Rumunii Kategoria:Odznaczeni Orderem Korony Rumunii Kategoria:Komandorzy Legii Honorowej Kategoria:Kawalerowie Legii Honorowej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Wojennym (Francja) Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym Wielkiej Wojny Kategoria:Odznaczeni Orderem Imperium Brytyjskiego Kategoria:Odznaczeni Orderem Czerwonego Sztandaru Kategoria:Odznaczeni Orderem Wojny Ojczyźnianej II klasy Kategoria:Odznaczeni Orderem Orła Białego (Serbia) Kategoria:Odznaczeni Orderem za Odwagę (Jugosławia) Kategoria:Odznaczeni Orderem Partyzanckiej Gwiazdy (Jugosławia) Kategoria:Urodzeni w 1897 Kategoria:Zmarli w 1949