right|300px|thumb|Naczynia, nerwy i mięśnie szyi. Podział pnia tarczowo-szyjnego opisany na rycinie po angielsku.Thyrocervical trunk – pień tarczowo-szyjnysuprascapular artery – tętnica nadłopatkowatransverse cervical – tętnica poprzeczna szyiinferior thyroid artery – tętnica tarczowa dolna Tętnica poprzeczna szyi () – w anatomii człowieka jedna z gałęzi pnia tarczowo-szyjnego.

Przebieg Przebieg tętnicy jest bardzo zmienny. Najczęściej (55%) odchodzi od pnia tarczowo-szyjnego powyżej odejścia tętnicy nadłopatkowej, kieruje się bocznie i do tyłu, przecina trójkąt boczny szyi, dochodzi do przedniego brzegu mięśnia czworobocznego i tam dzieli się na gałąź powierzchowną i głęboką.

Na przebiegu tętnica krzyżuje najpierw od przodu mięsień pochyły przedni i nerw przeponowy, a następnie przykryta jest mięśniem mostkowo-obojczykowo-sutkowym. Po stronie lewej, pod wspomnianym mięśniem, krzyżuje ją od przodu końcowy odcinek przewodu piersiowego. Po wyjściu spod mięśnia mostkowo-obojczykowo-sutkowego wstępuje do dolnej części trójkąta bocznego szyi, w głębi trójkąta łopatkowo-obojczykowego, gdzie przecina splot ramienny od jego przodu.

Gałęzie right|300px|thumb|Przebieg gałęzi głębokiej tętnicy poprzecznej szyi (na rycinie opisana pod nazwą Dorsal scapular artery – tętnica grzbietowa łopatki).levator scap. – przyczep mięśnia dźwigacza łopatkirhomb. min – przyczep mięśnia równoległobocznego mniejszegorhomboid major – przyczep mięśnia równoległobocznego większego Tętnica poprzeczna szyi rozgałęzia się na gałąź powierzchowną () i gałąź głęboką ().

Gałąź powierzchowna podąża ku górze. Wnika w przedni brzeg mięśnia czworobocznego, rozgałęzia się w nim i w głębiej znajdujących się mięśniach karku oraz oplata pobliskie węzły chłonne. Gałąź powierzchowna zespala się z gałęzią zstępującą tętnicy potylicznej współtworząc sieć karkową ().

Gałąź głęboka bywa często podwójna, wówczas jedna z nich jest przyśrodkowa, a druga boczna. Pojedyncza gałąź głęboka podąża do boku, do dołu i nieco ku tyłowi. Biegnie pod mięśniem dźwigaczem łopatki do jej górnego kąta, następnie zstępuje do przodu od mięśni równoległobocznych (jedno z odgałęzień tętnicy dzieli mięśnie równoległoboczne na mięsień większy i mniejszy), wzdłuż brzegu przyśrodkowego łopatki do jej kąta dolnego. Na tym odcinku przyśrodkowo do gałęzi tętniczej biegnie nerw grzbietowy łopatki. Gałąź głęboka wysyła drobniejsze odgałęzienia do okolicznych mięśni, a ku dołowi zespala się z końcowymi odcinkami tętnicy nadłopatkowej i tętnicy podłopatkowej tworząc sieć barkową () i sieć łopatkową (). Zespolenia z tętnicami międzyżebrowymi tylnymi biorą udział w tworzeniu sieci klatki piersiowej ().

Odmiany Bardzo często (45%) tętnica, odchodząc od pnia tarczowo-szyjnego, nie oddaje gałęzi głębokiej i wówczas przyjmuje nazwę tętnicy szyjnej powierzchownej (). Gałąź głęboka odchodzi wtedy bezpośrednio od tętnicy podobojczykowej przyjmując nazwę tętnicy łopatkowej zstępującej (). Tętnica łopatkowa zstępująca może odejść z części szczytowej tętnicy podobojczykowej ku tyłowi od mięśnia pochyłego przedniego (23%) albo z części zstępującej tętnicy podobojczykowej bocznie od tego mięśnia (22%). W dalszym przebiegu przebija splot ramienny, najczęściej pomiędzy C6 a C7, lub (znacznie rzadziej) leży ku tyłowi od niego.

Przypisy

Kategoria:Tętnice głowy i szyi Kategoria:Anatomia klatki piersiowej poprzeczna szyi