mały Kubianka kotkowa (Ciboria amentacea (Balb.) Fuckel) – gatunek grzybów z rodziny twardnicowatych (Sclerotiniaceae).
Systematyka Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Ciboria, Sclerotiniaceae, Helotiales, Leotiomycetidae, Leotiomycetes, Pezizomycotina, Ascomycota, Fungi.
Po raz pierwszy opisał go w 1804 r. E.G. Balbiani, nadając mu nazwę Peziza amentacea. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę, nadał mu Leopold Fuckel w 1870 r. Synonimy: Helotium amentaceum (Balb.) P. Karst. 1866 Hymenoscyphus amentaceus (Balb.) W. Phillips 1887 Peziza amentacea Balb. 1804 Rutstroemia amentacea (Balb.) P. Karst. 1871.
Morfologia Owocniki Typu apotecjum, początkowo kulisty, potem półkulisty, na koniec prawie płaski. Wyglądem przypomina puchar, składa się bowiem z miseczki osadzonej na dość długim trzonie. Miseczka ma średnicę 0,4-1 (,5) cm, za młodu jest rdzawobrązowa, w stanie dojrzałym raczej ochrowa, półprzezroczysta. Powierzchnia wewnętrzna (hymenialna) gładka, zewnętrzna matowobiała, krawędź miseczki jest przynajmniej początkowo pokryta białawymi płatkami, później czasami popękana lub pofalowana. Trzon cienki, o wysokości 5–30 mm i grubości 0,2–1 mm, zwykle wygięty, tej samej barwy co miseczka lub u podstawy nieco jaśniejszy, białawo matowy. Miąższ jest woskowaty. Cechy mikroskopowe Worki 8-zarodnikowe. Zarodniki eliptyczne, 6,5–11 × 4–6 µm, gładkie. Wierzchołki worków i wstawki są amyloidalne. Gatunki podobne Ciboria viridifusca rośnie jesienią na butwiejących szyszkach olszy. Wiosną na nerwach liści olszy rośnie Rutstroemia conformata.
Występowanie i siedlisko Kubianka kotkowa występuje w Ameryce Północnej, Europie i Azji. W Polsce M.A. Chmiel w 2006 r. przytoczyła 9 stanowisk, najstarsze podał Franciszek Błoński w 1896 r.
Grzyb saprotroficzny występujący na opadłych z drzewa kotkach leszczyny (Corylus) i olszy (Alnus), wierzby (Salix) lub topoli (Populus). Rośnie bardzo wczesną wiosną, czasem już pod koniec łagodnej zimy, od lutego do kwietnia. Owocniki niepozorne, choć zwykle pojawiają się w grupach. Gdy pogoda się ociepla, ich wzrost szybko się zatrzymuje.
Przypisy
Kategoria:Mykobiota Polski Kategoria:Twardnicowate