Klasa 5.5 – jednokadłubowy metrowy jacht balastowy o ożaglowaniu bermudzkim. Oficjalnie certyfikowana przez International Yacht Racing Unio w 1949r. Od 1952 do 1968 klasa olimpijska. Jachty tego typu przeżywały swój pik popularności w okresie powojennym w Skandynawii. Na początku lat 2010tych jachty tej klasy konkurowały ze sobą w 17 krajach, głównie europejskich, z podziałem na 3 podtypy: classic, evolution i modern. Największym Polskim osiągnięciem był tytuł mistrzów Europy 2020 osiągnięty przez jacht Aspire (POL-17) z załogą Mateusz Kusznierewicz, Przemysław Gacek, Simon Fry.
Historia Pierwsze lata po zakończeniu drugiej wojny światowej były szczytem popularności jachtów Klasy 6, 8, 10 i 12, jednak wszystkie ciągnęły ze sobą wysokie koszty budowy co doprowadziło do powstania Klasy 5.5 jako kompromisu pomiędzy lekkimi klasami metrycznymi, a ich konkurentami o większej wyporności. Za finalny projekt odpowiadał Charles Nicholson, wodując pierwszy jacht, The Deb, w 1949.
Do 1954 roku w Wielkiej Brytanii było 10 jachtów 5.5, jednak projekt cieszył się dużo większą popularnością w Skandynawii, gdzie do 1952 wybudowano 17 jachtów w Szwecji, 13 jachtów w Finlandii i 11 w Norwegii. Wtedy też włączono klasę do Letnich Igrzysk Olimpijskich, Helsinki 1952. W 1968 r. klasa została wyparta z Igrzysk przez jachty typu Soling.
Rewolucją dla klasy był rok 1994, kiedy Sébastien Schmidt oraz Philippe Meier zwodowali swój radykalnie nowy projekt w postaci jachtu SUI-169 Chlika-Chlika, prowadząc do nowej fali zainteresowania oraz powstaniem zupełnie nowej dywizji w klasie, pod nazwą Modern.
Udział Polaków W Polsce jachty tej klasy nie cieszą się popularnością, żaden Polski jachtklub nie organizuje regat w klasie 5.5, a ilość Polskich jachtów z tym ratingiem jest znikoma. Polacy zadebiutowali na mistrzostwach Europy dopiero w 2020 roku w San Remo. Jacht POL 17 Aspire z załogą Mateusz Kusznierewicz, Przemysław Gacek, Simon Fry zdobył tytuł mistrzowski w swoim debiucie. Kolejnym sukcesem Polskiej załogi była wygrana w 5.5 Metre French Open na 2021 Régates Royales w Cannes, jednak mistrzostwa świata i Europy zostały przesunięte na następny rok w związku z pandemią COVID-19. Jacht powrócił do regat w 2022 zdobywając złoto na zawodach Swiss Open.
Dywizje Współcześnie Jachty klasy 5.5 dzielone są na trzy podstawowe dywizje: Classic Jachty budowane w latach 1949–1969. W tym okresie powstało ponad 650 5.5tek, współcześnie największe regaty klasycznych projektów odbywają się w Holandii, Niemczech, Francji, Włoszech i Finlandii.
W dywizji classic wyróżnia się również „Vintage Classic”, czyli jachty bez modyfikacji względem oryginalnych projektów. Charakteryzują się pociągłym kilem z permanentnie przytwierdzonym sterem. Późniejsze jachty w dywizji Classic, budowane głównie w latach 1967–1968, miały oddzielną płetwę sterową, bardziej charakterystyczną dla jachtów mieczowych.
Evolution Dywizja jachtów certyfikowanych między 1970 a końcem 1993. Większość jachtów z tego okresu powstała według projektów Brittona Chance Juniora, Bena Lexcen lub Warrena Muir. Jachty Evolution znacząco odchodzą od klasycznych projektów, charakteryzując się znacznie mniejszym zanurzeniem, mniejszą masą całkowitą oraz odrębnym sterem.
Większość jachtów Evolution budowano ze sklejki z aluminiowym masztem, jednak w późniejszym okresie eksperymentowano również z kadłubami z laminatu poliestrowo-szklanego. Modern Jachty budowane od 1994 charakteryzują się jeszcze smuklejszymi kadłubami, mniejszym zanurzeniem, użyciem trymerów oraz wingletów oraz powiększeniem sterów, aby skompensować brak głębokiej stępki.
Najważniejszymi projektantami współczesnych 5.5 są: Szwajcar Sébastien Schmidt, Brytyjczyk Ian Howlett oraz Amerykanin Doug Peterson.
Wydarzenia Mistrzostwa świata Mistrzostwa świata klasy 5.5 to coroczne regaty wyłaniające najlepszych żeglarzy klasy.
Rok Miejsce ZwycięzcaNazwa jachtu, załoga. Jeśli podano tylko jedno imię lub nazwisko, jest to sternik. 2. miejsce 3. miejsce Startujących 1952 Helsinki US-1 Complex IIBritton Chance N-11 EncoreP. Lunde S-6 HojwaF. Wassen 16 1956 Melbourne S-24 Rush VLars Thörn K-17 VisionRob Perry KA-? BuraddooNieznany numer żagla, reprezentant Australii (patrz: Oznaczenia ISAF).A. Sturrock 10 1952 Neapol US-26 MinotaurGeorg D. O'Day D-10 Web IIW. Bernsten Z-37, Ballerina IVH. Copponex, 19 1961 Helsinki Z-36 Ylliam XIVLouis Noverraz D-10 Web IIW. Bernsten I-33 VolpinaG.C. Carcano 42 1962 Poole US-21 Complex IIIBritton Chance BA-1 John B3Robert Symonette K-32 BjarneC. Hall 25 1963 Nowy Jork US (L-24) Chaje IIC. Raymond Hunt S-37 Rush VIILars Thörn US-31 PrideErnest Fay 34 1964 Tokio KA-14 BarranjoeyW.H. Northam S-37 Rush VIILars Thörn US-50 BingoJ. McNamarra 15 1965 Neapol I-42 GrifoneA. Straulino KA-23 Southern Cross IIINorman Booth US-51 Complex VG. Cox 36 1966 Kopenhaga D-11 Web IIIPaul Elvström G-13 SunshienR. Harmsdorf K YeomanRobin Aisher 1967 Bahamy US-79 Cloud IXG. Lindemann K-35 Yeoman XVRobin Aisher US-68 CadenzaG. Cox 1968 Acapulco S-51 Wasa IVU. Sundelin Z-88 Toucan IXLouis Noverraz K-35 Yeoman XVRobin Aisher 14 1969 Sandham F-98 CybèleB. Le Guillou S-51 Wasa IVU. Sundelin KA-24 TomatoeT.B. Nathorst 21 1970 Sydney KA-25 CarabellaD. Forbes US-73 NemesisR.E. Turner III US-81 SundanceE.B. Fay 1971 Nowy Jork US-83 TigerR.E Turner KA-25 CarabellaD. Forbes N-33 Bingo IIH.M. King Olav 1972 Genewa Z-83 Alphée VIClaude Bigar US-83 TigerR.E. Turner III US-81 SundanceE.B. Fay 36 1973 Lysekil US-81 SundanceE. Fay BA-1 John B VRobert Symonette KA-? AntaresM. Morns 28 1974 Sydney KA-28 Southern Cross IVN. Booth N-34 SkagerakPrince Harald KA-? BarragoolaR. Slade 1975 Neuchâtel Odwołano z powodu flauty 1976 Hanko KA-? ArungaFrank Tolhurst US-81 SundanceR.E. Turner III, N-33 Bingo IIH.M. King Olav 1977 Benodet KA-29 Antares IIH. Vaughan BA-1 John B6Robert Symonette Z-112 Odyssée VJean Lauener 22 1978 Sandham KA-31 Arunga IIIFrank Tolhurst Z-102 IliasHans Aeppli Z-114 Joker IVThomas Sprecher 19 1979 Hanko KA-31 Arunga IIIFrank Tolhurst L-30 PatriciaM. Rouhiainen US-84 WildfireAlbert Fay 18 1980 Sydney BA-1 John B 6Robert Symonette KA-31 Arunga IIIFrank Tolhurst US-84 WildfireAlbert Fay 19 1981 Bahamy KA-35 RapsodyRoy Tutty KA-31 Arunga IIIFrank Tolhurs BA-11 Pop's John BRobert Symonette 18 1982 Genewa Z-129 SaphirJean-Claude Vuithier Z-134 OnyxPierre-Yves Firmenich, Z-130 (Si)Naryl?Philippe Durr 40 1983 Hanko US-87 FirestormAlbert Fay SWE-59 Arunga IVJens Busch US-86 Warrior IIIT. Omohundro 26 1984 Porto Cervo Z-130 (Si)NarylPhilippe Durr N-35 Norna XIPrince Harald US-88 Warrior IIIT. Omohundro 22 1985 Newport Beach Z-130 SinarylPhilippe Durr US-88 Warrior IVT. Omohundro, US-89 MoreaRobert Mosbacher 14 1986 Sydney BA-1 John B VIIRobert Symonette L-31 HelenaT. Jungell N-42 Busy BJ.-E. Dyvi 18 1987 Hanko Z-142 Artémis VIIRonald Pieper L-31 VinniaPeter Tallberg US-87 FirestormAlbert Fay 31 1988 Genewa Z-150 TasmanRico Gregorini Z-130 SinarylPhilippe Durr Z-144 Maria-ChristinaJürg Weber 52 1989 Houston US-87 FirestormG.C. Francisco IV US-93 Above the linePeter Masterson KA-51 Southern Cross 5Frank Tolhurst 18 1990 Torquay N-55 AlfredoKalle Nergaard US-93 Above the linePeter Masterson US-87 FirestormAlbert Fay 24 1991 Sydney SUI-169 Chlika-ChlikaChristian Wahl US-95 ThunderbunnyM. Haines N-55 AlfredoKalle Nergaard 33 1992 Nassau SUI-169 Chlika-ChlikaChristian Wahl US-93 Above the linePeter Masterson L-39 DodoHenrik Dahlmann 20 1993 Hanko NOR-57 Zenda CornKristian Nergaard FIN-40 DoDo TooHenrik Dahlmann USA-97 My ShoutGlen Foster 33 1994 Crouesty SUI-181 Odyssée JrDominique Lauener NOR-57 Zenda CornKristian Nergaard FRA-49 Romeo e GiuliettaMarc Pajot 41 1995 Hanko USA-97 My ShoutGlen Foster SUI-181 Odyssée JuniorDominique Lauener FIN-40 DododooHenrik Dahlmann 18 1996 Muiden NOR-57 Zenda CornKristian Nergaard USA-97 My ShoutGlen Foster SUI-188 Baba JagaChristof Wilke 41 1997 Key Biscayne USA-97 My ShoutGlen Foster SUI-199 Ali BabaBruno Marazzi FIN-44 KandooErik Dahlmann 12 1998 Cowes USA-97 My ShoutGlen Foster SUI 194 Marie-Françoise XIIIJürg Menzi SUI 192 Artémis XRoni Pieper 27 1999 Torbole SUI-201 Marie Francoise XIVJürg Menzi SUI-199 Ali BabaBruno Marazzi USA-97 My ShoutGlen Foster 32 2000 Medemblik SUI-201 Marie Francoise XIVJürg Menzi SUI-189 PunginHans-Peter Schmid BAH-17 John B Once AgainGavin Mc Kinney 34 2001 Glücksburg SUI-205 Artémis XIJochen Schümann SUI-204 Marie-Françoise XVJürg Menzi BAH-17 John B Once AgainGavin Mc Kinney 38 2002 Helsinki SUI-206 Ali BabaBruno Marazzi SUI-204 Marie-Françoise XVJürg Menzi BAH-17 John B Once AgainGavin Mc Kinney 29 2003 Bénodet NOR-57 (SUI-210) Artémis XIIKristian Nergaard FIN-47 Addam CubeJohan Gullichsen SUI-204 Marie-Françoise XVJuerg Menzi 36 2004 Torbole SUI-206 Ali BabaFlavio Marazzi SUI-204 Marie-Françoise XVJürg Menzi FIN-47 Addam CubeJohan Gullichsen 36 2005 Sydney SUI-210 Artémis XJochen Schueman FIN-47 Addam CubeJohan Gullichsen SUI-206 Ali-BabaBruno Marazzi 27 2006 Medemblik SUI-219 Ali-BabaFlavio Marazzi SUI-219 Artémis XIJochen Schueman NED-35 MaitresseHans Nadorp 41 2007 San Remo SUI-219 Ali-BabaFlavio Marazzi SUI-220 Artémis XIKristian Nergaard BAH-19 John BGavin Mc Kinney 38
Uwagi
Przypisy
Linki zewnętrzne International 5.5 Metre Class Association
Kategoria:Typy i klasy jachtów Kategoria:Slupy żaglowe