Herby – wieś w Polsce położona w powiecie lublinieckim w województwie śląskim, siedziba gminy Herby. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa częstochowskiego.

Na terenie Herb znajduje się kilka średniej wielkości zakładów przemysłowych i magazynowych. Między centralną częścią miejscowości a stacją kolejową Herby Nowe zlokalizowany jest zakład recyklingu, dawniej w tym miejscu znajdowało się największe składowisko złomu w Polsce.

W miejscowości mają siedzibę także: utworzony w 1990 zakład karny (pojemność jednostki to 444 miejsca), zakład poprawczy, Młodzieżowy Ośrodek Wychowawczy, Nadleśnictwo Herby. W okolicach miejscowości zaczyna swój bieg rzeka Stradomka.

Historia Miejscowość położona jest na historycznej granicy Małopolski i Śląska, która w latach 1815–1915 była także granicą Imperium Rosyjskiego i Królestwa Prus (Rzeszy Niemieckiej). Z tego powodu wieś dzieliła się na dwie części – Herby Ruskie (Russkije Herby) (później Herby Polskie) i Herby Pruskie (Preußisch-Herby, później Herby Śląskie). thumb|left|Położenie Herb na granicy Imperium Rosyjskiego i Rzeszy Niemieckiej – niemiecka mapa z 1905 roku Istniało tu przejście graniczne, od 1866 roku drewniana gospoda graniczna, a pierwsze budynki celne powstały po pruskiej stronie w 1887 rokuJan Myrcik, Olszyna. Rys historyczny, dzieje oświaty, życie parafialne, Koszęcin 1998 . W 1913 roku w Herbach Pruskich wystawiono pomnik upamiętniający 100-lecie Bitwy narodów pod Lipskiem, w 1925 roku przebudowany na pomnik poświęcony powstańcom śląskimJ. Myrcik, Olszyna..., op.cit.. Po obu stronach granicy wybudowano dworce kolejowe, budynki obu zachowały się do dzisiaj – dawny rosyjski dworzec to obecnie budynek mieszkalny, a pruski to obecny dworzec Herby StareJ.A. Bossowski, Z. Urbański, Historia kolei..., op.cit..

Po I wojnie światowej Herby Ruskie, przemianowane na Herby Polskie należały do gminy Dźbów powiatu częstochowskiego w województwie kieleckim. W wyniku przyznania Polsce części Górnego Śląska w 1922 roku Herby Pruskie, przemianowane na Herby Śląskie, znalazły się w gminie Olszyna, w powiecie lublinieckim w województwie śląskim.

W okresie międzywojennym w miejscowości stacjonował komisariat Straży Granicznej i placówka II linii SG „Herby”.

1 września 1934 rozpoczęto naukę w nowo wybudowanym budynku szkolnym.

20 stycznia 1945 roku miejscowość została zdobyta przez oddziały 31 korpusu pancernego gwardii wspierające 5 armię Gwardii 1 Frontu Ukraińskiego”Przewodnik po upamiętnionych miejscach walk i męczeństwa lata wojny 1939- 1945” Sport i Turystyka 1988, , str. 169.

Od 1950 roku obydwie części miejscowości należały do województwa katowickiego, ale dopiero w 1954 roku Herby Polskie włączono do powiatu lublinieckiego (z częstochowskiego) i połączono z Herbami Śląskimi w jeden organizm; powstała wtedy gromada HerbyI. Heromiński, Układ i zmiany administracyjne powiatu, w: Ziemia Częstochowska, tom X. Powiat częstochowski. Szkice monograficzne, Częstochowa 1974, s. 20Uchwała Nr 20/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Stalinogrodzie z dnia 5 października 1954 r. w sprawie podziału na gromady powiatu lublinieckiego; w ramach Zarządzenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Stalinogrodzie z dnia 15 listopada 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej w Stalinogrodzie z dnia 5 października 1954 r., dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Stalinogrodzie z dnia 1 grudnia 1954 r., Nr. 10, Poz. 54).

W latach 1958–1972 Herby miały status osiedla, a w 1973 roku w wyniku reformy administracyjnej stały się siedzibą gminy.

Transport Tranzyt Przez Herby przebiegają dwie drogi: krajowa nr 46 i wojewódzka nr 905.

Kolej W miejscowości znajdują się dwie stacje kolejowe: Herby Stare w centrum miejscowości oraz Herby Nowe – dawniej ważny węzeł kolejowy na skrzyżowaniu magistrali węglowej Śląsk-Porty, linii Lubliniec-Częstochowa i Herby Nowe-Wieluń Dąbrowa. Na dworcu Herby Nowe jest niewielkie muzeum magistrali węglowej, gdzie – z inicjatywy kolejarza Henryka Dąbrowskiego – zgromadzono wiele pamiątek z historii kolei.

Ludzie związani z Herbami

Przypisy

Linki zewnętrzne

Herby