ORP Gdynia – okręt polskiej Marynarki Wojennej, kuter rakietowy radzieckiego projektu 205 (według nomenklatury NATO: typ Osa I). Był trzecim okrętem noszącym imię ORP „Gdynia”. W 1989 roku przebudowany na okręt patrolowy, służył do 1995 jako patrolowiec Straży Granicznej SG-301.
Historia Został zbudowany w Stoczni Rzecznej w Rybińsku na terenie byłego Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich. Był trzecim z trzynastu okrętów tego typu w Polsce. Do służby w 3 dywizjonie kutrów torpedowych 3 Brygady Kutrów Torpedowych w Gdyni wszedł 7 września 1965 roku. Od 1971 roku znajdował się w składzie 2 dywizjonu Kutrów Rakietowo-Torpedowych 3 Flotylli Okrętów w Gdyni. Został skreślony z listy floty 15 listopada 1989 roku. Miał numer burtowy 423, a imię nosił od miasta Gdyni. W związku z planowanym wycofaniem okrętu, zdecydowano zaadaptować okręt do roli okrętu patrolowego Wojsk Ochrony Pogranicza, jako pierwszy z trzech okrętów tego typu. W połowie 1989 roku został przebudowany w Stoczni Marynarki Wojennej w Gdyni i pozbawiony dotychczasowego uzbrojenia – hangarów wyrzutni rakietowych, wyrzutni pocisków przeciwlotniczych Strzała i obu działek AK-230 mm, które zastąpiono podwójną 25-milimetrową uniwersalną armatą morską 2M-3M. Razem z uzbrojeniem usunięto radary MR-104 i Rangout, natomiast dodano drugi radar nawigacyjny. 15 listopada 1989 roku, zachowując nazwę ORP „Gdynia”, został przeklasyfikowany na okręt patrolowy o oznaczeniu OP-301 i numerze burtowym „301” oraz przydzielony do Morskiej Brygady Okrętów Pogranicza. W czerwcu 1991 roku przekazano go do Morskiego Oddziału Straży Granicznej (MOSG). Oznakowany SG-301, pod nazwą „Gdynia” służył do 1 marca 1995 roku początkowo w Pomorskim Dywizjonie MOSG w Świnoujściu, a następnie w Kaszubskim Dywizjonie MOSG w Gdańsku. Wycofany został 22 czerwca 1995 roku, po czym złomowany.
Dowódcy okrętu: kpt. mar. Romuald Waga (), późniejszy dowódca Marynarki Wojennej kpt. mar. Jan Dziżyński kpt. mar. Henryk Grunert por. mar. Ryszard Łukasik (), późniejszy dowódca Marynarki Wojennej por. mar. Maciej Drogosiewicz por. mar. Zenon Jakubowski por. mar. Szczepan Halarewicz () por. mar. Jacek Choczyński ()
Dane taktyczno-techniczne
Wyporność standardowa: 171 t Długość: 38,5 m Szerokość: 7,6 m Prędkość maksymalna: 40 w. Zasięg: 800 Mm Autonomiczność: 5 dób Załoga: 30 osób
Uzbrojenie 4x1 wyrzutnie przeciwokrętowych kierowanych pocisków rakietowych P-15 Termit (według nomenklatury NATO: SS-N-2A Styx) 1x4 wyrzutnia przeciwlotniczych kierowanych pocisków rakietowych Strzała-2M (według nomenklatury NATO: SA-N-5 Grail) 2x2 armaty morskie kalibru 30 mm AK-230
Okręt w kulturze W dniu 13 marca 2013 roku Narodowy Bank Polski wprowadził do obiegu monetę z serii „Polskie Okręty”, upamiętniając kuter rakietowy „Gdynia,” o nominale 2 zł wykonaną stemplem zwykłym ze stopu Nordic Gold.
Przypisy
Kategoria:Polskie kutry rakietowe projektu 205