Carl Michael von Hausswolff (ur. 13 października 1956 w Linköping) – szwedzki kompozytor muzyki elektronicznej, twórca instalacji artystycznych, kurator wystaw artystycznych.
Były mąż Anniki von Hausswolff. Ojciec Marii von Hausswolff i Anny von Hausswolff.
Życiorys i twórczość XX w. Carl Michael von Hausswolff w latach 70. przeniósł się do w Sztokholmu, gdzie spotkał Leifa Elggrena. Współpracę nawiązali w latach 1979–1980. Początkowo instrumentem von Hausswolffa był magnetofon, na którym za pomocą sprzężeń i wynalezionych dźwięków tworzył skomplikowane drony, towarzyszące jego instalacjom artystycznym.
W 1980 roku założył z Erikiem Pauserem zespół performerski Phauss, z którym dokonał pierwszych nagrań. Album The Conductor, wydany w 1983 roku, był jednym z jego pierwszych solowych albumów. W 1980 roku w Göteborgu von Hausswolff założył wraz z niemieckim fotografem Ulrichem Hillebrandem magazyn Radium 226.05, którego działalność wkrótce została rozszerzona na różne artystyczne przedsięwzięcia, takie jak: wydawanie muzyki, fotografia, poezja, sztuka konceptualna, festiwale i wystawy. Radium 226.05 zdobył uznanie jako wiodąca platforma wsparcia dla szwedzkiego sound artu w Szwecji, dokumentując przy pomocy wydawanych płyt jego dorobek, oparty na silnie skoncentrowanym dźwięku z minimalną ilością ozdobników czy przenikania się z ulotną kulturą popularną.
Po zamknięciu Radium w 1992 roku założył kolejną wytwórnię, Anckarström, działającą do 1995 roku. W latach 1991–1996 współpracował z Andrew McKenzie.
W 1992 roku wspólnie z Leifem Elggrenem utworzył projekt konceptualny Królestwa Elgaland-Vargaland [KREV]. Według słów założycieli „Elgaland-Vargaland jest największym i najbardziej zaludnionym królestwem na Ziemi, obejmującym wszystkie granice pomiędzy innymi narodami, jak również Cyfrowe Terytorium i inne stany istnienia. Za każdym razem, gdy gdzieś podróżujesz i za każdym razem, gdy wchodzisz w inną formę, taką jak stan snu, odwiedzasz Elgaland-Vargaland”.
W 1994 utworzył Hafler Trio.
W połowie lat 90. założył z Grahamem Lewisem i Jeanem-Louisem Huhtą zespół Ocsid, który prezentował długie spektakle muzyki elektronicznej i wideo.
Dwie główne dziedziny, które rozwijał w latach 90. to muzyka elektroniczna i komunikacja z życiem pośmiertnym. W ramach tej pierwszej skoncentrował się na własnej muzyce, która stawała się coraz bardziej minimalistyczna, i w której godzinne utwory były często zbudowane z zaledwie kilku źródeł dźwięku. Kulminacją tych eksperymentów był skrajnie minimalistyczny album Ström (2000). Druga dziedzina natomiast dała o sobie znać w występach i albumach z wykorzystaniem Electronic Voice Phenomena, polegającym na przechwytywaniu głosu zmarłych za pomocą sygnałów radiowych.
Dzięki bliskiemu zaangażowaniu w działalność szwedzkiego stowarzyszenia nowej muzyki i intermediów Fylkingen von Hausswolff opracował i zastosował w praktyce szereg przedsięwzięć i działań, mających na celu zgłębianie tajników produkcji dźwiękowej, pomyślanej nie jako linearna, skończona całość, ale raczej jako ciągły „obiekt w ruchu”.
XXI w. Na zorganizowanej w 2000 roku w Färgfabriken w Sztokholmie von Hausswolff złożył hołd jednemu z pionierów badań EVP, Friedrichowi Jürgensonowi. Pokazał tam archiwum taśm Jürgensona i udostępnił próbki do odsłuchu, zaprezentował również dokumentację jego działalności archeologicznej i tę dotyczącą jego filmów dokumentalnych.
Interesował się wzajemnym oddziaływaniem pustki i nasycenia, rozpadu i witalności oraz przecięcia „czystego afektu” z utrwalonym znaczeniem. Podejście to uwidoczniło się w serii „czerwonych” przedsięwzięć artystycznych (takich jak: Red Pool, Red Night, Red Code, Red Empty i Red Mersey, zrealizowanych w latach 1999–2004). W ramach każdego z tych wydarzeń von Hausswolff eksplorował miasto nocą, szukając wybranych miejsc, które zostały oświetlone czerwonymi reflektorami, sfotografowane w tym czerwonym stanie, a następnie przywrócone do stanu normalnego. Działania te zostały przeprowadzone w różnych miejscach, od Liverpoolu (podświetlenie rzeki Mersey) do Santa Fe.
W 2001 roku został współkuratorem Nordic room na Biennale w Wenecji.
W 2003 roku był kuratorem 2. Biennale w Göteborgu. Zainicjował mixed medialne wydarzenie Against All Evens, był kuratorem wystawy dźwiękowej freq_out, która polegała na zaproszeniu wybitnych artystów dźwiękowych do stworzenia kompozycji z dźwięków elektronicznych w określonym, ograniczonym segmencie słyszalnego spektrum częstotliwości. Podstawowa koncepcja freq_out pojawiła się również w projekcie Sound As Space Creator z 2003 roku, którego prezentacja miała miejsce w Kunsthal Charlottenborg w Kopenhadze. Kolejne wersje freq_out były prezentowane na festiwalach sztuki i muzyki, takich jak: Nuit Blanche, Sonambiente, Happy New Ears i Ultima. Jedyna w historii wersja plenerowa miała miejsce w Tajlandii, w ogrodzie Muzeum Sztuki CMU. W lutym 2012 roku Moderna Museet w Sztokholmie gościło ósmą wersję freq_out, która przypuszczalnie była największą samodzielną pracą dźwiękową, jaka kiedykolwiek została zaprezentowana w muzeum sztuki.
W 2012 roku kontrowersje wywołał obraz von Hausswolffa, wystawiony w jednej ze szwedzkich galerii, który został wykonany z prochów ofiar nazistowskiego obozu koncentracyjnego Lublin (KL), wykradzionych – według niego – podczas jego wizyty w Państwowym Muzeum na Majdanku w 1989 roku. Artysta stwierdził, iż prochy te zostały zmieszane z wodą i użyte do namalowania serii szarych smug na niewielkim obrazie. Władze muzeum nazwały rzekomą kradzież „niewyobrażalnie barbarzyńskim czynem”.
W 2017 roku von Hausswolff wspólnie z córką Anną zaprezentowali, stworzone rok wcześniej dla trzech przedszkoli w Huddinge stałe dzieła dźwiękowe, zatytułowane Mikrofon, przeznaczone dla dzieci, które w trakcie ich słuchania miały za zadanie skojarzyć obrazy.
Wydany w tym samym roku album Still Life – Requiem był wyrazem eksperymentu von Hausswolffa z percepcją. Fundamentem długiej kompozycji są nagrania ciągłych drgań materiałów stałych, które zostały poddane odsłuchowi i zmianie.
W 2019 roku von Hausswolff nawiązał współpracę z Jónem Þórem Birgissonem z Sigur Rós, której owocem był album Dark Morph, zainspirowany kryzysem ekologicznym oceanów i ich fauny. Obaj artyści podróżowali po morzach wokół Fidżi na statku badawczym próbkując dźwięki wydawane przez humbaki, krewetki, fidżyjskie nietoperze i czaple czczone z podgatunku dark morph (od których album wziął swój tytuł) i następnie przekształcając je w drony, służące do tworzenia kompozycji.
Współpracownicy Von Hausswolff współpracował lub współpracuje z takimi twórcami jak: Zbigniew Karkowski, David Jackman, Erik Pauser, Andrew McKenzie, Graham Lewis, Leif Elggren i Jón Þór Birgisson.
Wystawy Grupowe (wybór) Manifesta 1 (1996, Rotterdam) Documenta X (1997, Kassel) Biennale (1997, Stambuł) Biennale (1997, Johannesburg) Biennale (1999, Santa Fe) Biennale (2004, Liverpool) Biennale w Wenecji (2001, 2003, 2005)
Indywidualne (wybór) Färgfabriken (2000, Sztokholm) Portikus (2004, Frankfurt nad Menem) Lundskonsthall (2013, Lund)
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Dyskografia Carla Michaela von Hausswolffa na stronie Związku Szwedzkich Kompozytorów Prace Carla Michaela von Hausswolffa na stronie Moderna Museet
Kategoria:Szwedzcy muzycy Kategoria:Szwedzcy kompozytorzy Kategoria:Urodzeni w 1956 Kategoria:Ludzie urodzeni w Linköping Kategoria:Artyści multimedialni Kategoria:Szwedzcy artyści współcześni