Restrukturyzacja małych gospodarstw rolnych – dwukierunkowe wsparcie udzielane małym gospodarstwom rolnym w ramach wspólnej polityki rolnej. Z jednej strony gospodarstwa mogły otrzymać pomoc finansową na kontynuowanie działalności rolniczej. Z drugiej strony miały możliwość zrezygnowania z produkcji i otrzymać premie w ramach systemu dla małych gospodarstw rolnych, którzy trwale przekazali swoje gospodarstwo rolne.
Regulacje europejskie dotyczące małych gospodarstw rolnych W rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) z 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przewidziano działanie związane z rozwojem gospodarstw i działalności rolniczej: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005.. W ramach tego działania ustalono pomoc na rozpoczęcie działalności gospodarczej na rzecz rozwoju małych gospodarstw. Państwa członkowskie określały górne i dolne progi umożliwiające gospodarstwom rolnym dostęp do wsparcia. Maksymalną kwotę wsparcia określono na poziomie euro.
W rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) z 2013 r. w ustanawiające przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników przyjęto system dla małych gospodarstw: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009.. Państwa członkowskie określały górne i dolne progi umożliwiające gospodarstwom rolnym dostęp do wsparcia. Maksymalny poziom płatności określono na poziomie 1250 euro.
Restrukturyzacja małych gospodarstw rolnych w warunkach polskich W Programie Rozwoju Obszarów Wiejskich 2014–2020 przyjęto działanie pod nazwą restrukturyzacja małych gospodarstw rolnych. Celem wsparcia było dokonanie zasadniczych zmian w gospodarstwie, które przyczynić się miały do poprawy konkurencyjności i zwiększenia rentowności gospodarstwa, poprzez wzrost wielkości ekonomicznej, w szczególności w wyniku zmiany profilu produkcji rolniczej.
Warunki przyznawania pomocy małym gospodarstwom Premia mogła zostać przyznana rolnikowi, jeżeli: był posiadaczem samoistnym lub zależnym właścicielem gospodarstwa rolnego, obejmującego co najmniej 1 ha gruntów ornych; był właścicielem nieruchomości służącej do prowadzenia produkcji w zakresie działów specjalnych produkcji rolniczej; przedłożył biznesplan dotyczący rozwoju gospodarstwa oraz zobowiązał się do jego realizacji.
Cele przyznawania wsparcia finansowego małym gospodarstwom rolnym Pomoc przyznawana była na następujące cele: na operacje polegające na zaprzestaniu chowu i hodowli świń w gospodarstwie, w którym był prowadzony chów lub hodowla świń, na obszarach wyznaczonych w związku ze zwalczaniem afrykańskiego pomoru świń (ASF), na pozostałe operacje.
Forma i wysokość pomocy w ramach restrukturyzacji małych gospodarstw rolnych Premia wypłacana była w wysokości 60 tys. zł, jednak nie więcej niż równowartość 15 tys. euro, płatna w II ratach: Rozporządzenie ministra rolnictwa i rozwoju wsi z dnia 23 października 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty oraz zwrotu pomocy finansowej na operacje typu „Restrukturyzacja małych gospodarstw” w ramach poddziałania „Pomoc na rozpoczęcie działalności gospodarczej na rzecz rozwoju małych gospodarstw” objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014–2020.: I rata – 80% całkowitej wartości pomocy, ale nie więcej niż 48 tys. zł; II rata – 20% całkowitej wartości pomocy, ale nie więcej niż 12 tys. zł.
Kierunki przeznaczenie pomocy dla małych gospodarstw rolnych Premia przyznawana była na operację:
obejmującą restrukturyzację gospodarstwa w zakresie produkcji żywnościowych lub nieżywnościowych produktów rolnych; przygotowania do sprzedaży produktów rolnych wytwarzanych w gospodarstwie; restrukturyzacja gospodarstwa mogła alternatywnie polegać na: przeprowadzeniu inwestycji w środki trwałe oraz udziale w szkoleniach; korzystaniu z usług doradczych; udziale w zorganizowanych formach współpracy producentów rolnych; realizacji innych działań niezbędnych do przeprowadzenia restrukturyzacji gospodarstwa; restrukturyzacja miała na celu poprawę konkurencyjności i zwiększenie rentowności gospodarstwa oraz doprowadzenie do wzrostu wielkości ekonomicznej gospodarstwa: do co najmniej 10 tys. euro, co najmniej o 20% w stosunku do wielkości wyjściowej, w szczególności w wyniku zmiany rodzaju prowadzonej produkcji rolnej.
Płatności na rzecz rolników kwalifikujących się do systemu dla małych gospodarstw, którzy trwale przekazali swoje gospodarstwo innemu rolnikowi Zasady przyznawania pomocy małym gospodarstwom rolnym Pomoc przyznawana była rolnikowi, który spełniał następujące warunki: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 kwietnia 2016 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty oraz zwrotu pomocy finansowej w ramach poddziałania „Płatności na rzecz rolników kwalifikujących się do systemu dla małych gospodarstw, którzy trwale przekazali swoje gospodarstwo innemu rolnikowi” objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014–2020.: był wpisany do ewidencji producentów; uczestniczył w systemie dla małych gospodarstw, który był częścią płatności bezpośrednich; przekazał w sposób trwały posiadane gospodarstwo rolne, w tym zwierzęta gospodarskie, innemu rolnikowi, który jest osobą fizyczną, osobą prawną lub jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej; rolnik przejmujący grunty będzie prowadził działalność rolniczą w gospodarstwie utworzonym w wyniku powiększenia przez okres co najmniej 5 lat; rolnik przekazujący gospodarstwo nie będzie prowadził działalności rolniczej przez co najmniej przez 5 lat, licząc od dnia przekazania gospodarstwa rolnego; po przekazaniu gospodarstwa rolnego nie będzie podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego.
Wysokość pomocy dla małego gospodarstwa rolnego Wysokość pomocy stanowiła 120% rocznej płatności, do której rolnik kwalifikował się w ramach systemu dla małych gospodarstw. Wsparcie wypłacane było jednorazowo.
Przypisy
Kategoria:Polityka rolna Kategoria:Rolnictwo w Unii Europejskiej