Łukasz Lamża (ur. 25 majaOsoba w Krajowym Rejestrze Sądowym: Łukasz Lamża 1985) – polski filozof i biolog, dziennikarz naukowy i tłumacz literatury popularnonaukowej; pracownik Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych na Uniwersytecie Jagiellońskim (CKBI UJ), publicysta i członek redakcji „Tygodnika Powszechnego”, wideobloger.
Jako naukowiec specjalizuje się w filozofii przyrody i nauki, w tym kosmologiiCopernicus Center: Łukasz Lamża, a także biologii teoretycznej i protozoologii. Pisze też na temat pseudonauk i futurologii. Opublikował kilka własnych książek popularnonaukowych i filozoficznych, przetłumaczył kilkanaście i otrzymał dwie nagrody. Działał też w Towarzystwie Metafizycznym im. A.N. Whiteheada.
Życiorys Jest absolwentem IV Liceum Ogólnokształcącego im. Stanisława Staszica w Sosnowcu (2004)Fantastyczny początek fantastycznego tygodnia humanistycznego - czyli spotkanie z mistrzem dr Łukaszem Lamżą i Międzywydziałowych Indywidualnych Studiów Humanistycznych (MISH) na Uniwersytecie Śląskim w Katowicach. Następnie kontynuował studia na Międzywydziałowych Indywidualnych Studiach Matematyczno-Przyrodniczych (MISMaP) UŚ i rozpoczął studia doktoranckie na Uniwersytecie Papieskim Jana Pawła II w Krakowie (UPJP2)Łukasz Lamża - nasi absolwenci. W 2013 obronił pracę doktorską Kosmologiczny dobór naturalny Lee Smolina i granice wyjaśnienia naukowego napisaną pod kierunkiem Janusza Mączki.
Jest adiunktem w Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych na Uniwersytecie Jagiellońskim. Dołączył także do redakcji „Tygodnika Powszechnego”, publikuje w jego dziale „Nauka”Tygodnik Powszechny: Redakcja. W serwisie YouTube prowadzi program popularnonaukowy „Czytamy naturę”, w którym omawia artykuły z prasy naukowejCzytamy naturę.
Wyróżnienia Za książkę Światy równoległe. Czego uczą nas płaskoziemcy, homeopaci i różdżkarze? otrzymał dwie nagrody: w 2020 „Złotą Różę” – nagrodę za najlepszą książkę popularnonaukową przyznawaną przez miesięcznik „Nowe Książki” i Festiwal Nauki w WarszawieŁukasz Lamża laureatem „Złotej Róży”; w 2021 nagrodę im. ks. Józefa Tischnera w kategorii publicystyki lub eseistyki na tematy społeczneNagroda Tischnera: Łukasz Lamża.
Lamża był dwukrotnie nominowany do nagrody Grand Press w kategorii dziennikarstwo specjalistyczne: w 2015 za tekst Lek na raka obala teorię Einsteina; w 2017 za tekst Szara strefa onkologiiNagrody dla „Tygodnika”. Otrzymał też w 2021 roku nagrodę Polskiej Agencji Prasowej Popularyzator Nauki w kategorii "Media".
Publikacje Badawcze Prowadzi badania z dziedziny protozoologii i biologii teoretycznej, m.in. zajmuje się formami wielokomórkowości występującymi u eukariontów.
Lamża, Ł. (2023). Diversity of ‘simple’multicellular eukaryotes: 45 independent cases and six types of multicellularity. Biological Reviews, 98(6), 2188-2209. Lamża, Ł. (2021). Superorganisms of the protist kingdom: A new level of biological organization. Foundations of Science, 26(2), 281-300. Lamża, Ł. (2014). Six Phases of Cosmic Chemistry. HYLE–International Journal for Philosophy of Chemistry, 20, 165-192.
Popularnonaukowe – własne 2014: Przekrój przez wszechświat, Copernicus Center Press, . 2015: Granice kosmosu – granice kosmologii, CC Press, . 2016: Początek świata jako kres rozumu, CC Press, . 2017: Wszechświat krok po kroku, CC Press, . 2019: Co się dzieje w świecie kwantów? O interpretacjach mechaniki kwantowej, z Marcinem Łobejką, CC Press, . 2020: Światy równoległe. Czego uczą nas płaskoziemcy, homeopaci i różdżkarze, Wydawnictwo Czarne, . 2021: Połącz kropki. Nanoboty medyczne, drony zabójcy, odczytywanie myśli i inne technologie przyszłości, CC Press, . 2022: Trudno powiedzieć. Co nauka mówi o rasie, chorobie, inteligencji i płci, Wydawnictwo Czarne, . 2024: Nie ma głupich pytań!, Wydawnictwo Wilga, .
Popularnonaukowe – przekłady 2015: John D. Barrow, Książka o niczym, CC Press, . 2016: John B. Cobb Jr, Słownik pojęć Whiteheada. Glosariusz i słownik polsko-angielski do książki „Process and Reality”, CC Press, . 2016: Robin Dunbar, Człowiek. Biografia, CC Press, . 2016: Brian Cox, Andrew Cohen, Człowiek i Wszechświat, CC Press, . 2016: Frans de Waal, Bystre zwierzę. Czy jesteśmy dość mądrzy, aby zrozumieć mądrość zwierząt?, CC Press, . 2017: George Gamow, Russell Stannard, Nowy świat Pana Tompkinsa, CC Press, . 2017: Roger Penrose, Moda, wiara i fantazja w nowej fizyce Wszechświata, z Tomaszem Millerem, CC Press, . 2018: Maria Rosa Antognazza, Leibniz. Biografia intelektualna, z Zuzanną Lamżą, CC Press, . 2018: George Musser, Upiorne działanie na odległość i jego wpływ na czarne dziury, Wielki Wybuch i teorię wszystkiego, CC Press, . 2018: David Sumpter, Piłkomatyka. Matematyczne piękno futbolu, z Bartłomiejem Kucharzykiem, CC Press, . 2019: Stuart Clark, Ale kosmos! Nieznany wszechświat w dziesięciu rozdziałach, Feeria Science, . 2019: Frans de Waal, Wiek empatii. Jak natura uczy nas życzliwości, CC Press, .
Przypisy
Kategoria:Polscy filozofowie XXI wieku Kategoria:Polscy filozofowie fizyki Kategoria:Polscy popularyzatorzy fizyki Kategoria:Polscy dziennikarze naukowi Kategoria:Polscy dziennikarze prasowi Kategoria:Polscy publicyści Kategoria:Polskie osobowości YouTube Kategoria:Ludzie związani z Uniwersytetem Jagiellońskim Kategoria:Naukowcy Ośrodka Badań Interdyscyplinarnych i Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych Kategoria:Polscy tłumacze literatury angielskojęzycznej Kategoria:Tłumacze z języka angielskiego na polski
Kategoria:Laureaci Nagrody im. księdza Józefa Tischnera
Kategoria:Urodzeni w 1985 Kategoria:Absolwenci IV Liceum Ogólnokształcącego im. Stanisława Staszica w Sosnowcu Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Śląskiego Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie