mały|Pieprznik ametystowy (Cantharellus amethysteus)
Cantharellus Adans. ex Fr. (pieprznik) – rodzaj grzybów z rodziny kolczakowatych (Hydnaceae).
Charakterystyka Naziemne grzyby ektomykoryzowe występujące w towarzystwie sosny, świerku, dębu i grabu. Pod względem budowy owocnika zaliczane są do grupy grzybów kantarelloidalnych. Cechą charakterystyczną owocników jest łagodne połączenie kapelusza i trzonu – nie ma ostrej granicy między nimi. Hymenofor u grzybów z rodzaju Cantharellus jest gładki, pofałdowany, lub składa się (jak u wszystkich pieprznikowatych) z listew połączonych anastomozami. Żaden z kilku występujących w Polsce gatunków nie jest trujący.
Wraz z postępem badań taksonomicznych, większość wcześniej przypisanych do tego rodzaju gatunków została przesunięta do co najmniej 40 różnych rodzajów i dziewięciu odrębnych rzędów. W przeciwieństwie do monowarstwowych podstawek w rzędzie Agaricales, Cantharellus charakteryzuje się podstawkami rozwijającymi się na warstwie starszych, wskutek czego po osiągnięciu dojrzałości hymenium jest pogrubione. Podstawki w tym rodzaju mają długie, zakrzywione sterygmy. Bazydiospory są gładkie, a ich liczba może się wahać od dwóch do ośmiu na jednej podstawce. Brak cystyd. System strzępkowy jest monomityczny, strzępki mają sprzążki.
Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Hydnaceae, Incertae sedis, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.
Rodzaj Cantharellus utworzyli Michel Adanson i Elias Fries w 1821 r. Gatunkiem typowym jest Cantharellus cibarius Fr. Synonimy naukowe: Alectorolophoides Battarra ex Earle, Chanterel Adans., Hyponevris Paulet, Merulius Haller ex Boehm., Merulius Haller. Polską nazwę podał Franciszek Błoński w 1888 r. (za Krzysztofem Klukiem). W polskim piśmiennictwie mykologicznym należące do tego rodzaju gatunki opisywane były także jako lisica, stroczek, kurka, pieprzyk, kurek, lisiczka, stągiewkaWładysław Wojewoda, Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003, ..
Gatunki występujące w Polsce: Cantharellus amethysteus (Quél.) Sacc. 1887 – pieprznik ametystowy Cantharellus cibarius Fr. 1821 – pieprznik jadalny Cantharellus cinereus (Pers.) Fr. 1821 – pieprznik szary Cantharellus ferruginascens P.D. Orton 1969 – pieprznik rdzewiejący Cantharellus friesii Quél. 1872 – pieprznik pomarańczowy Cantharellus ianthinoxanthus (Maire) Kühner 1947 – tzw. lejkowiec fioletowy Cantharellus pallens Pilát 1959 – pieprznik blady Nazwy naukowe na podstawie Index Fungorum. Wykaz gatunków i nazwy polskie według Władysława Wojewody i innych.
Dawniej do rodzaju Cantharellus zaliczano także lejkowca brzoskwiniowonnego, obecnie według Index Fungorum należącego do rodzaju Craterellus.
Przypisy
Kategoria:Kolczakowate (grzyby)