thumb|Tornado w okolicach Elie w Manitobie (Kanada) thumb|Wir pyłowy ok. 60 km na północny wschód od Broome (Australia) Wiry powietrzne (ang. whirlwinds) – grupa zjawisk meteorologicznych, które przybierają postać kolumny powietrza szybko obracającej się wokół osi pionowej. W przyrodzie występuje szerokie spektrum wirów, od małych zawirowań, które tworzą się w pobliżu budynków po ich zawietrznej stronie, przez wiry pyłowe niezwiązane z chmurami, po znacznie potężniejsze tornada (trąby powietrzne) towarzyszące superkomórkom burzowym.

Rodzaj tego zjawiska jest zależny od specyfikacji obszaru i bieżących warunków pogodowych, które umożliwiają tworzenie się intensywnych zjawisk meteorologicznych. Występują różnice w wyglądzie leju pomiędzy trąbą lądową i wodną. Te, które pojawiają się nad lustrem wody, przypominają bardziej cylinder, są też smuklejsze, słabsze i zwykle trwają krócej, a w początkowych fazach rozwoju często są niewidoczne.

Wir powietrzny powstaje, gdy nad jakimś obszarem zderzają się dwa prądy powietrzne, które mają różne właściwości. Zjawisko przyjmuje postać leja, gdy ciśnienie w środku wiru się obniża. Lej staje się widoczny w efekcie kondensacji pary wodnej i porwanych z powierzchni ziemi cząsteczek kurzu, pyłu oraz odłamków różnego pochodzenia.

+Schemat klasyfikacji wirów powietrznych WiększeMniejsze lej kondensacyjny tornado (trąba powietrzna) trąba wodna gustnado wir pyłowy ognisty wir wir parowy śnieżny wir (snow devil) debris devil Źródło dla schematu klasyfikacji (TORRO):

Zobacz też anomalia termiczna Srala Bartek

Przypisy

Linki zewnętrzne Hay Devils National Geographic

Kategoria:Wiatry Kategoria:Podstawowe pojęcia meteorologiczne