Roy M. Anderson (ur. 12 kwietnia 1947 w Hertfordshire) – brytyjski epidemiolog, ekolog i biomatematyk, współtwórca – wraz z Robertem Mayem – epidemiologii teoretycznej, profesor Imperial College London i Uniwersytetu Oksfordzkiego, członek m.in. Royal Society i Academy of Medical Sciences.
Edukacja i przebieg pracy zawodowej Roy Anderson uczęszczał do Duncombe School i Hertford Grammar School w Hertfordshire (współczesna Richard Hale School). Studiował zoologię w Imperial College London. Studia pierwszego stopnia ukończył w 1968 roku, a w 1971 roku uzyskał doktorat w dziedzinie parazytologii na podstawie pracy nt. A quantitative ecological study of the helminth parasites of the bream (Abramis brama (L.)). Był w latach: 1971–1973 – stypendystą IBM w Uniwersytecie Oksfordzkim (dziedzina: biomatematyka) 1973–1977 – wykładowcą parazytologii w King’s College London Po powrocie do macierzystej uczelni (ICL) prowadził – z zespołem współpracowników – badania w dziedzinie epidemiologii, ekologii populacyjnej i ewolucyjnej, kontroli rozprzestrzeniania się chorób zakaźnych (HIV i AIDS, SARS, ptasia grypa i in.). Zajmował kolejne stanowiska zawodowe, zostając profesorem już w wieku 35 lat (1982). Utworzył Wydział Epidemiologii Chorób Zakaźnych, którym kierował w latach 1984–1993, do czasu powołania do Uniwersytetu Oksfordzkiego na kierownika Katedry Zoologii (Linacre Chair of Zoology) oraz dziekana Wydziału Zoologii.
W 2000 roku wrócił do ICL wraz ok. 40-osobowym zespołem współpracowników. Zajmował lub zajmuje stanowiska: profesora epidemiologii chorób zakaźnych w School of Public Health (Wydział Medyczny ICL) rektora uczelni (2008–2010) dyrektora centrum badań tropikalnych chorób zaniedbanych, NTD (Centre for Neglected Tropical Disease Research Centrum i współwykonawcy innych programów badawczych WHO i ONZ (np. UNAIDS)
Pełnił lub pełni różne funkcje w krajowych i międzynarodowych zarządach i komisjach doradczych w zakresie zdrowia publicznego i kontroli chorób, m.in.: głównego doradcy naukowego w brytyjskim Ministerstwie Obrony powiernika w Muzeum Historii Naturalnej w Londynie dyrektora Wellcome Centre for Parasite Infections (1989–1993, ICL) i Wellcome Centre for the Epidemiology of Infectious Disease (1993–2000, Oksford) członka rady stypendialnej Singapore National Research Foundation członka zarządu GlaxoSmithKline
Obszar badań naukowych i publikacje Głównym obszarem badań R. Andersona jest epidemiologia traktowana jako pogranicze matematyki, biologii i ekologii. Celem badań jest poszukiwanie lub udoskonalanie narzędzi umożliwiających podejmowanie racjonalnych decyzji w sprawach ochrony zdrowia publicznego i ochrony środowiska. Publikacje Andersona są wysoko oceniane przez czytelników (h-indeks=125, ponad 6700 cytowań w 2020 roku).
Współautorem ponad 80 artykułów, które ukazały się na przełomie dekad 1970/1980, był Robert May (i inni współwykonawcy badań). Zakres prac obejmował problemy różnych zakażeń wirusowych, bakteryjnych i pasożytniczych ludzi, zwierząt gospodarskich i organizmów stanowiących elementy ekosystemów. Prowadzono badania HIV, SARS, pryszczycy, gruźlicy bydła (zob. M. bovis), grypy azjatyckiej i wielu innych. W latach 1978–1979 opublikowano m.in. artykuły: R.M. Anderson, R.M. May, Regulation and stability of host-parasite population interactions: I. Regulatory processes, (J. Anim. Ecol. 1978) R.M. Anderson, R.M. May, Population biology of infectious diseases (Part I i Part II, Nature 1979) W 1981 roku ukazał się przygotowany przez R.M. Maya i R.M. Andersona numer Philosophical Transactions of the Royal Society (Phil Trans B), poświęcony w całości problemom układów pasożyt-żywiciel: The Population Dynamics of Microparasites and Their Invertebrate Hosts. Odegrał on ważną rolę w historii dyscypliny, co poświadcza tekst opublikowany w kwietniu 2015 roku z okazji 350. rocznicy Phil.Trans. Autorzy jubileuszowego artykułu (A.P. Heesterbeek i M.G. Roberts) zatytułowali go: How mathematical epidemiology became a field of biology:a commentary on Anderson and May (1981): ‘The population dynamics of microparasites and their invertebrate hosts’ Omówienie publikacji Andersona i Maya zostało poprzedzone przypomnieniem długiej historii rozwoju teoretycznej epidemiologii (m.in. Daniel Bernoulli i problem "variolation/inoculation" w 1760 roku). Konsekwentne, systematyczne badania dynamiki chorób zakaźnych, zapoczątkowane przez Andersona, Maya i wsp. w 1978 roku, uznano za ważny etap tego rozwoju, zakończony opracowaniem w 1991 roku przełomowego podręcznika (wyd. 1991, 1992, 1993, 1995, 1998, 1999, 2002, 2003 dwukrotnie): Infectious Diseases of Humans: Dynamics and Control, Roy M. Anderson, Robert M. May Spośród artykułów opublikowanych po 1991 roku bywają wyróżniane: R.M. Anderson, A.R. McLean, T.F. Wolfs, J. Goudsmit, R.M. May, Antigenic diversity thresholds and the development of AIDS (Science, 1991) R.M. Anderson, C.A. Donnelly, N.M. Ferguson, M.E. Woolhouse, C.J. Watt, H.J. Udy, S. MaWhinney, S.P. Dunstan i wsp., Transmission dynamics and epidemiology of BSE in British cattle (Nature 1996) S.H. Donnelly, A.C. Ghani, G.M. Leung, A.J. Hedley, C. Fraser, S. Riley, L.J. Abu-Raddad, L.M. Ho i wsp., Epidemiological determinants of spread of causal agent of severe acute respiratory syndrome in Hong Kong (The Lancet 2003) S. Riley, C. Fraser, C.A. Donnelly, A.C. Ghani, L.J. Abu-Raddad, A.J. Hedley, G.M. Leung, L.M. Ho i wsp., Transmission dynamics of the etiological agent of SARS in Hong Kong: impact of public health interventions (Science 2003) C. Fraser, S. Riley, R.M. Anderson, N.M. Ferguson, Factors that make an infectious disease outbreak controllable (Proceedings of the National Academy of Sciences 2004) W połowie 2016 roku Roy M. Anderson zainicjował projekt badawczy dotyczący epidemiologii choroby Alzheimera (poszukiwania możliwości przyspieszenia i nowych kierunków badań, przegląd systematyczny połączonych baz danych; współpracownicy: Alison Ower, Chris Hadjichrysanthou in.). Wyniki prac zespołu są publikowane w formie serii artykułów, m.in.: 2017 – A systematic review of longitudinal studies which measure Alzheimer’s disease biomarkers 2019 – Unsuccessful trials of therapies for Alzheimer's disease (Authors' reply) 2020 The dynamics of biomarkers across the clinical spectrum of Alzheimer’s disease 2020 Association of TDP-43 proteinopathy, cerebral amyloid angiopathy, and Lewy bodies with cognitive impairment in individuals with or without Alzheimer’s disease neuropathology, Roy M. Anderson i wsp. COVID-19 Od wybuchu pandemii COVID-19 Roy Anderson uczestniczy w analizach możliwości jej zahamowania. Należy m.in. do specjalistycznego zespołu ekspertów RoySoc SET-C (Science in Emergencyies Tasking COVID-19) opracowującego aktualne raporty i zalecenia (między 26 czerwca i 14 grudnia 2020 na stronie RoySoc udostępniono 10 raportów). Publikuje również artykuły w czasopismach naukowych, tj. Lancet, np. How will country-based mitigation measures influence the course of the COVID-19 epidemic?, The Lancet, marzec 2020 (ok. 1680 cytowań) Challenges in creating herd immunity to SARS-CoV-2 infection by mass vaccination, Lancet, listopad 2020 oraz teksty ukierunkowane na szeroką popularyzację wiedzy o epidemiach wśród decydentów i członków narażonych społeczności, np. Roy Anderson: cruciale il comportamento delle persone per fermare la pandemia (Scienza in rete (it), marzec 2020)
Stowarzyszenia naukowe Został przyjęty do: 1982 – Zoological Society (UK) 1982 – Institute of Biology (UK) 1985 – Royal Society of Hygiene and Tropical Medicine (UK) 1986 – Royal Society (Londyn) 1987 – Royal Statistical Society (UK) 1998 – Academia Europaea 1998 – Academy of Medical Sciences (UK, członek założyciel) 1999 – Institute of Medicine of the National Academies (USA, członek zagraniczny) W 2002 roku został honorowym członkiem Royal Society of Agriculture (UK). Nagrody i wyróżnienia Otrzymał m.in.: 1988 – Chalmers Memorial Medal, Royal Society of Tropical Medicine and Hygiene 1989 – Weldon Memorial Prize for Biomathematics, University of Oxford 1993 – Frink Medal for British Zoologists, Zoological Society of London 1994 – Croonian Prize, Royal Society 1994 – Joseph Smadel Medal, Infectious Disease Society of America 1998 – Distinguished Statistical Ecologist Award, American Society of Ecology 1999 – Distinguished Parasitologist award, American Society for Parasitology 2002 – Nuffield Medal Lecture, The Royal Society of Medicine (UK) 2005 – Ernst Chain Prize, Imperial College W 2006 roku został wyróżniony Odznaką Rycerza Kawalera (podkreślono funkcję w Ministerstwie Obrony – Chief Scientific Adviser):
Uwagi
Przypisy (selected publications
(liczba cytowań rocznie) Linki zewnętrzne Royal Institution Discourse: The Epidemic of Mad Cow Disease (BSE) in the UK Roy M Anderson, University of Oxford – Science Video Lecture (1997) The London Centre for Neglected Tropical Disease Research with Sir Roy Anderson – Part 1, 16 Jun 2017, Infectious Diseases & Vaccines, Video Journal of Biomedicine The London Centre for Neglected Tropical Disease Research with Sir Roy Anderson – Part 2, 16 Jun 2017, Infectious Diseases & Vaccines, Video Journal of Biomedicine The London Centre for Neglected Tropical Disease Research with Sir Roy Anderson – Part 3, 16 Jun 2017, Infectious Diseases & Vaccines, Video Journal of Biomedicine Anderson, Prof. Sir Roy (Malcolm), Who's Who, A & C Black, Oxford University Press 2020
Kategoria:Urodzeni w 1947 Kategoria:Absolwenci Imperial College London Kategoria:Brytyjscy zoolodzy Kategoria:Brytyjscy epidemiolodzy Kategoria:Nauczyciele akademiccy Imperial College London Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu Oksfordzkiego Kategoria:Członkowie Academia Europaea Kategoria:Członkowie Royal Society Kategoria:Rycerze Kawalerowie