Nicola Antonio Zingarelli, także Niccolò (ur. 4 kwietnia 1752 w Neapolu, zm. 5 maja 1837 w Torre del Greco) – włoski kompozytor.
Życiorys Ukończył Conservatorio di Santa Maria di Loreto w Neapolu, gdzie jego nauczycielami byli Fedele Fenaroli, Alessandro Speranza, Pasquale Anfossi i Antonio Sacchini. Pierwszą swoją operę, I quattro pazzi, wystawił jeszcze podczas nauki w konserwatorium w 1768 roku. Po ukończeniu studiów w 1772 roku rozpoczął pracę jako nauczyciel gry na skrzypcach, został też organistą w Torre Annunziata. W 1793 roku otrzymał posadę kapelmistrza w katedrze w Mediolanie, a w 1794 roku w sanktuarium Santa Casa w Loreto. Od 1804 roku był kapelmistrzem Kaplicy Sykstyńskiej w Rzymie. Wierny dynastii Burbonów i Kościołowi, odmówił w 1811 roku poprowadzenia swojego Te Deum na uroczystości koronacji Napoleona II na króla Rzymu, za co został aresztowany przez Francuzów i uwięziony w Civitavecchia, a następnie deportowany do Paryża, gdzie będący admiratorem jego twórczości Napoleon Bonaparte udzielił mu amnestii. W 1813 roku wrócił do Neapolu, gdzie został dyrektorem królewskiego Collegio di Musica. W 1816 roku objął po Giovannim Paisiello posadę kapelmistrza katedry w Neapolu.
Otrzymał złoty medal Conservatoire Impérial de Musique w Paryżu oraz krzyż kawalerski Orderu Franciszka I. Do jego uczniów należeli Vincenzo Bellini, Saverio Mercadante, Carlo Conti, Lauro Rossi, Francesco Morlacchi i Michael Costa. Opery Zingarellego cieszyły się w swoim czasie dużą popularnością, wykonywali je czołowi śpiewacy ówczesnej epoki: Angelica Catalani, Girolamo Crescentini, Giuseppina Grassini, Luigi Marchesi, Giovanni Maria Rubinelli.
Twórczość Był ostatnim wielkim kompozytorem opery seria należącym do kręgu szkoły neapolitańskiej. Środki formalne i wątki tematyczne jego oper są typowe dla 2. połowy XVIII wieku, cechy indywidualne zaznaczają się w śpiewności linii melodycznej. Po objęciu stanowiska kapelmistrza w Rzymie zajął się głównie muzyką sakralną, jego styl charakteryzował się konserwatyzmem. Jego muzyka jest zachowawcza, przywiązywał dużą wagę do harmoniki i kontrapunktu. W utworach symfonicznych stosował obsadę typową dla symfoniki klasycznej, początkowo stosował 3-częściową formę symfonii, później już 1-częściową, co stanowiło ewenement na tle ówczesnego repertuaru.
Ważniejsze dzieła (na podstawie materiałów źródłowych)
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Włoscy kompozytorzy operowi Kategoria:Urodzeni w 1752 Kategoria:Zmarli w 1837 Kategoria:Ludzie urodzeni w Neapolu Kategoria:Odznaczeni Orderem Franciszka I