Polska Liga Koszykówki, od sezonu 2026/27 pod marketingową nazwą PGE Basket Liga (w skrócie OBL) – najwyższa w hierarchii klasa męskich ligowych rozgrywek koszykarskich w Polsce, będąca jednocześnie najwyższym szczeblem centralnym (I poziom ligowy). Zmagania w jej ramach toczą się cyklicznie (co sezon), systemem kołowym, od sezonu 1984/85 dodatkowo z fazą play-off na zakończenie każdego z sezonów i przeznaczone są dla najlepszych polskich drużyn klubowych. Jej triumfator zostaje mistrzem Polski, zaś najsłabsze drużyny relegowane są do I ligi polskiej. Czołowe zespoły klasyfikacji końcowej każdego sezonu uzyskują prawo występów w europejskich pucharach w sezonie następnym (Eurocup, Liga Mistrzów FIBA, FIBA Europe Cup).
PLK jest ligą zawodową, od października 2001 r. członkiem Unii Europejskich Lig Koszykarskich (ULEB), a od września 2005 r. również akcjonariuszem spółki Euroleague Commercial Assets SA (ECA). Do udziału w jej rozgrywkach zostają dopuszczone wyłącznie kluby posiadające status profesjonalny (tj. działające w formie spółki handlowej), które – po spełnieniu wszelkich niezbędnych kryteriów – otrzymały roczną licencję na występy na tym szczeblu (możliwe jest również wydawanie tzw. licencji warunkowych).
Historia Decyzję o przeprowadzaniu mistrzostw Polski koszykówce mężczyzn w formule ligowej podjęto w 1946 r., a pierwsza edycja ligi odbyła się w sezonie 1947/48. Na przestrzeni lat zmianom ulegała zarówno nazwa rozgrywek, jak i system ich przeprowadzania (klasyczna formuła ligowa, formuła ligowa z późniejszym podziałem na grupę mistrzowską i grupę spadkową, formuła ligowa z fazą play-off), różna była też liczba drużyn przystępujących do rywalizacji (od 9 do 17). Do końca sezonu 1996/97 organizatorem zmagań ligowych wszystkich szczebli w Polsce był Polski Związek Koszykówki (PZKosz.). Na mocy licencji, przyznanej przez Urząd Kultury Fizycznej i Sportu, od sezonu 1997/98 zarządzaniem rozgrywkami najwyższego szczebla zajmuje się – utworzony w tym celu – podmiot o nazwie Polska Liga Koszykówki SA (organizacja założona w 1995 r. pod nazwą Polska Liga Koszykówki Sp. z o.o., jako spółka akcyjna od 2000 r.), natomiast PZKosz. administruje wszystkimi pozostałymi klasami rozgrywkowymi (tj. od I ligi w dół). Od sezonu 2000/01 PLK jest ligą profesjonalną, bowiem w 2000 r. dokonano zmiany statusu prawnego klubów i samej PLK SA (kluby stały się sportowymi spółkami akcyjnymi, zaś PLK Sp. z o.o. przeistoczyła się w PLK SA).
Oficjalne nazwy ligi Od sezonu 1947/48 do sezonu 1996/97 najważniejszą klasę rozgrywkową koszykówki mężczyzn określano mianem I ligi polskiej, bądź Ekstraklasy polskiej. Później – na przestrzeni lat – oficjalna nazwa najwyższego szczebla męskich rozgrywek koszykarskich ulegała kilkukrotnym zmianom, co było uwarunkowane nazwami sponsorów tytularnych ligi: Polska Liga Koszykówki (PLK) – od sezonu 1997/98 do sezonu 1998/99; Nazwa wynikała z racji przekształcenia rozgrywek w ligę zawodową (wówczas jeszcze bez strategicznego i tytularnego sponsora); Lech Basket Liga (LBL) – od sezonu 1999/2000 do sezonu 2000/01; Nazwa wynikała z racji umowy sponsoringowej z Lech Browary Wielkopolski; Era Basket Liga (EBL) – od sezonu 2003/04 do sezonu 2004/05; Nazwa wynikała z racji umowy sponsoringowej z Polską Telefonią Cyfrową (operatorem sieci Era); Dominet Basket Liga (DBL) – w sezonie 2005/06; Nazwa wynikała z racji umowy sponsoringowej z Dominet Bankiem SA, którą podpisano 21 listopada 2005 (w trakcie sezonu 2005/06). Na jej mocy liga dostawała ponad 2 mln zł rocznie; Dominet Bank Ekstraliga (DBE) – od sezonu 2006/07 do sezonu 2007/08; Nazwa wynikała z racji umowy sponsoringowej z Dominet Bankiem SA i obowiązywała od 13 października 2006 do 30 września 2008; Polska Liga Koszykówki (PLK) – w sezonie 2008/09; Zarząd PLK nie znalazł żadnego sponsora strategicznego i tytularnego dla ligi; Polska Liga Koszykówki/Tauron Basket Liga (PLK/TBL) – w sezonie 2009/10; Zarząd PLK nie znalazł żadnego sponsora strategicznego i tytularnego dla ligi przed rozpoczęciem sezonu. Dopiero w trakcie rozgrywek, 27 kwietnia 2010 PLK SA podpisała umowę sponsoringową z Tauron Polska Energia SA na okres do końca sezonu 2009/10; Tauron Basket Liga (TBL) – w sezonie 2010/11; Umowa sponsoringowa została podpisana 9 września 2010 z Tauron Polska Energia SA; Tauron Basket Liga (TBL) – od sezonu 2011/12 do sezonu 2015/16; Umowa sponsoringowa została podpisana 29 sierpnia 2011 z Tauron Polska Energia SA, a wygasła 30 czerwca 2016; Polska Liga Koszykówki (PLK) – w sezonie 2016/17; Zarząd PLK nie znalazł żadnego sponsora strategicznego i tytularnego dla ligi. Jesienią 2016 r. PLK SA prowadziła zaawansowane negocjacje w tej sprawie z PZU SA, jednak do podpisania umowy nie doszło; Polska Liga Koszykówki/Energa Basket Liga (PLK/EBL) – w sezonie 2017/18; Zarząd PLK nie znalazł żadnego sponsora strategicznego i tytularnego dla ligi przed rozpoczęciem rozgrywek. W listopadzie 2017 r. partnerem głównym Polskiej Ligi Koszykówki na sezon 2017/18 został Totalizator Sportowy. W październiku i listopadzie 2017 r. prowadzono negocjacje dotyczące partnerstwa tytularnego z Grupą Kapitałową Energa, a umowę w tej sprawie podpisano w grudniu 2017 r. (oficjalnie zaś ów fakt ogłoszono 9 stycznia 2018). Umowa obowiązywała do końca sezonu 2017/2018; Energa Basket Liga (EBL) – od sezonu 2018/19 do sezonu 2022/23; Orlen Basket Liga (OBL) – od sezonu 2023/24
Transmisje w telewizji mały|upright|300px|Maskotki Stelmetu i Tauron Basket Ligi (czerwiec 2014) Do sezonu 1992/93 nieregularne transmisje z rozgrywek najwyższej polskiej ligi koszykarskiej przeprowadzała wyłącznie Telewizja Polska (TVP), najczęściej na antenach poszczególnych ośrodków regionalnych TVP 3. W sezonach 1993/94 i 1994/95 mecze ówczesnej I ligi zaczęły być również w miarę regularnie prezentowane przez Polsat. Od edycji 1995/96 regularne bezpośrednie relacje pojawiły się w TVP, która oprócz pasm lokalnych rozpoczęła również dość znacząco popularyzować koszykówkę na antenie ogólnodostępnej TVP1 oraz w TV Polonia. W momencie utworzenia ligi profesjonalnej Telewizja Polska stała się pierwszym w historii oficjalnym partnerem medialnym najwyższej klasy rozgrywkowej. Dlatego w różnych kanałach do niej należących sezon po sezonie regularnie prezentowano spotkania PLK (od 5 listopada 2005 także w iTVP). Współpracę tę zakończono po sezonie 2005/06, z uwagi na słabnącą popularność koszykówki w Polsce oraz niezadowalające wyniki oglądalności. Dlatego we wrześniu 2006 r. PLK podpisała umowę z Telewizją Polsat o prawo do pokazywania rozgrywek na wyłączność oraz emisję magazynu ligowego podsumowującego każdą kolejkę, począwszy od edycji 2006/07 (została ona zawarta na dwa sezony, z możliwością przedłużenia o kolejny). Mecze były prezentowane w Polsacie Sport, Polsacie Sport Extra oraz TV4. Po upływie terminu obowiązywania umowy Polsat – z uwagi na zaangażowanie się w większą popularyzację siatkówki – nie był jednak zainteresowany przedłużeniem jej o kolejny rok, dlatego w lipcu 2008 Zarząd PLK podjął rozmowy z TVP w sprawie ponownego objęcia patronatu nad ligą przez tę stację. Ostatecznie udało się osiągnąć porozumienie i obydwie strony podpisały trzyletnią umowę, która miała związek z rozpoczęciem ponownej akcji popularyzacji koszykówki w kontekście finałów męskich Mistrzostw Europy 2009. Od sezonu 2008/09 spotkania oraz magazyn ligowy („Za trzy”) prezentowane były w TVP Sport. 29 sierpnia 2011 zadecydowano o przedłużeniu umowy z TVP Sport. Od sezonu 2013/14 rozgrywki są transmitowane na sportowych kanałach Grupy Polsat.
Najwięcej sezonów w I lidze/PLK Śląsk Wrocław – 64 Legia Warszawa – 55 Lech Poznań – 49 Polonia Warszawa – 46 Wisła Kraków – 43 Anwil Włocławek – 35 Stelmet Zielona Góra – 31 AZS Warszawa – 29 Arka Gdynia/Asseco Gdynia – 28 Wybrzeże Gdańsk – 27 Górnik Wałbrzych – 26 Start Lublin – 26 AZS Toruń – 24 Czarni Słupsk – 23 Stal Ostrów Wielkopolski – 23 ŁKS Łódź – 22 Gwardia Wrocław – 21 AZS Koszalin – 20 Bobry Bytom – 20 Polpharma Starogard Gdański – 18 Trefl Sopot – 18 Spójnia Stargard – 16 Zagłębie Sosnowiec – 16 Spójnia Gdańsk – 15 Turów Zgorzelec – 14 Pogoń Szczecin/SKK Szczecin – 13 Resovia – 13 King Szczecin – 13 MKS Dąbrowa Górnicza – 13 Twarde Pierniki Toruń – 13 KS Lublinianka – 12 Sparta Kraków – 12 Społem Łódź – 12 Hydro Truck Radom – 11 Stal Stalowa Wola – 11 Znicz Basket Pruszków – 11 Astoria Bydgoszcz – 10 Warta Poznań – 10 GTK Gliwice – 10 Kotwica Kołobrzeg – 9 Noteć Inowrocław – 8 Unia Tarnów – 8 Hutnik Nowa Huta – 7 Pogoń Ruda Śląska – 7 Polonia Przemyśl – 6 Siarka Tarnobrzeg – 6 AZS Lublin – 5 Cracovia – 5 Miasto Szkła Krosno – 4 AZS Kraków – 4 PBG Basket Poznań – 4 AZS Poznań – 3 Baildon Katowice – 3 Dziki Warszawa – 3 Korona Kraków – 3 Ostrovia Ostrów Wielkopolski – 3 Polfarmex Kutno – 3 Polpak Świecie – 3 Znicz Jarosław – 3 Żubry Białystok – 3 Basket Kwidzyn – 2 Sokół Łańcut – 2 Spartakus Jelenia Góra – 2 Olimpia Poznań – 2 Sportino Inowrocław – 2 Stal Świętochłowice – 2 AgroFar Kraśnik – 1 AZS Gdańsk – 1 AZS Politechnika Warszawska – 1 Budowlani Toruń – 1 Cersanit Kielce – 1 Ogniwo Łódź – 1 Skra Warszawa – 1 Start Gdynia – 1 Ślęza Wrocław – 1 Zawisza Bydgoszcz – 1
Wszystkie dane aktualne na sezon 2025/26K. Łaszkiewicz, Polska Koszykówka Męska 1928–2004.
Rekordy punktowe Mieczysław Młynarski – 90 punktów (10 grudnia 1982 Górnik Wałbrzych – Pogoń Szczecin) Edward Jurkiewicz – 84 punkty (15 marca 1970 Wybrzeże Gdańsk – Baildon Katowice) Mieczysław Łopatka – 77 punktów (sezon 1962/63 Śląsk Wrocław – AZS Gdańsk) Leszek Doliński – 74 punkty (sezon 1988/89 Gwardia Wrocław – AZS Koszalin) Edward Jurkiewicz – 67 punktów (9 października 1974 Górnik Wałbrzych – Wybrzeże Gdańsk) Mieczysław Młynarski – 63 punkty (sezon 1982/83 Górnik Wałbrzych – Pogoń Szczecin)
Najlepsi strzelcy w historii Klasyfikacja najlepszych strzelców w historii najwyższej klasy rozgrywkowej koszykówki mężczyzn w Polsce opracowana na podstawie danych, zebranych przez Wydział Gier i Dyscypliny Polskiego Związku Koszykówki od 1976 r. (dopiero od tego roku prowadzone są bowiem oficjalne statystyki indywidualne zawodników). Wszystkie dane według stanu na 1 stycznia 2017.
Lp. Zawodnik Punkty Mecześrednia/mecz 1. Eugeniusz Kijewski 10 185 395 25,78 2. Adam Wójcik 10 097 651 15,51 3. Edward Jurkiewicz 9832 306 32,13 4. Jerzy Binkowski 9204 586 15,71 5. Mieczysław Młynarski 9026 357 25,28 6. Mariusz Bacik 8706 627 13,89 7. Maciej Zieliński 8650 579 14,94 8. Andrzej Pluta 8512 591 14,40 9. Henryk Wardach 8163 557 14,66 10. Dominik Tomczyk 8 008 556 14,40 11. Jarosław Jechorek 7681 489 15,71 12. Dariusz Zelig 7481 420 17,81 13. Eugeniusz Durejko 7048 365 19,31 14. Jarosław Marcinkowski 6979 499 13,99 15. Jarosław Zyskowski / Igor Griszczuk 6774 484 / 388 14,00 / 17,46
Prezesi Zarządu PLK SA Lp. Imię i nazwisko Okres pełnienia funkcji od do Wiesław Zych 1995 2000 Krzysztof Koralewski 2000 2002 Marek Pałus 2002 15.11.2002 Artur PacułaW czerwcu 2002 r. wybrany na Prezesa Zarządu (tę funkcję miał pełnić od listopada 2002 r.), jednak zrezygnował przed faktycznym objęciem stanowiska (w październiku 2002 r.). Janusz WierzbowskiOd 6 listopada 2009 faktycznie obowiązki Prezesa Zarządu pełnił Roman Ludwiczuk. 15.11.2002 19.01.2010 Jacek Jakubowski 19.01.2010 18.11.2015 Marcin Widomski 18.11.2015 5.09.2017 Grzegorz Bachański 11.09.2017 04.01.2018 Radosław Piesiewicz 04.01.2018 22.06.2023 Łukasz Koszarek 22.06.2023 obecnie
Drużyny w sezonie 2026/27 Dziki Warszawa Anwil Włocławek Euvic GTK Gliwice AMV Arka Gdynia Energa Ico Sea Czarni Słupsk Legia Warszawa PGE Spójnia Stargard King Szczecin Zastal Zielona Góra Górnik Zamek Książ Wałbrzych Śląsk Wrocław PGE Start Lublin MKS Dąbrowa Górnicza Tasomix Rosiek Stal Ostrów Wielkopolski Arriva Lotto Polski Cukier Toruń Energa Trefl Sopot
Spadek z Orlen Baskek Ligi do 1 Ligi w sezonie 2025/26 Miasto Szkła Krosno