Osięciny – wieś (dawne miasto) w Polsce, położona w województwie kujawsko-pomorskim, na Kujawach, powiecie radziejowskim, w gminie Osięciny. Siedziba gminy Osięciny.
Dawniej wieś była siedzibą władz gminy Osięciny. W latach 1954–1972 wieś była siedzibą władz gromady Osięciny. W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa włocławskiego.
We wsi była stacja kolejowa kolei wąskotorowej Osięciny.
+Integralne części wsi Osięciny SIMC Nazwa Rodzaj0867093 Karolin część wsi (od 2023 r. wieś)1067213 Osięciny-Probostwo część wsi (od 2023 r. kolonia)1067220 Osięciny-Wieś część wsi (od 2023 r. kolonia)0867101 Zagaj część wsi (od 2023 r. wieś)
Demografia Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 2925 mieszkańców. Jest największą miejscowością gminy Osięciny.
Prawa miejskie Osięciny uzyskały lokację miejską w 1824 roku, zdegradowane w 1870 rokuRobert Krzysztofik, Lokacje miejskie na obszarze Polski. Dokumentacja geograficzno-historyczna, Katowice 2007, s. 58-59..
Właściciel Właścicielem Osięcin w roku 1888, jak podaje spis majętności powiatu włocławskiego, był hrabia Józef Skarbek.
Żydzi W 1921 r. w mieście () mieszkało 436 Żydów, którzy przybyli z Holandii i Niemiec i zajmowali się złotnictwem i przepisywaniem fragmentów Tory do mezuz. Mieli bożnicę z krytą blachą, cheder, mykwę, jesziwę, kasę chorych, bibliotekę, koło teatralne; należeli do organizacji: Agudas Szlojmej Emunej Jisroel (), Bedar, lewicowego związku syjonistycznego. Mieszkańcami byli: Yitzhak Poznański i jego ojciec Gershon Poznański z linii Sochaczewerów, główny rabin Osięcin, spokrewnieni z Izraelem, którego dziadek pochodził z oddalonych ok. 30 km Kowal. 16 kwietnia 1942 r. osięcińscy Żydzi zostali zapędzeni do kościoła parafialnego i wywiezieni ciężarówkami (mobilnymi komorami gazowymi) do oddalonego o 60 km obozu zagłady SS-Sonderkommando Kulmhof"Zrobiłoby się remont, ale jak Żydzi przyjdą i zechcą odebrać? Wtedy papier na nic". Mienie pożydowskie w Polsce.
II wojna światowa We wrześniu 1939 roku mieścił się w Osięcinach punkt opatrunkowy, gdzie przywożono rannych żołnierzy niemieckich spod Włocławka. W roku 1945 w pobliskim lesie żołnierze radzieccy rozstrzelali według jednego świadka około 100 jeńców niemieckich, nie odnaleziono jednak ich ciał.
Obiekty zabytkowe Zachował się układ urbanistyczny miasteczka z dużym rynkiem oraz rozplanowaniem zabudowy charakterystycznym dla okresu powstania miejscowości. Do obiektów zabytkowych znajdujących się w rejestrze zabytków zaliczany jest: neogotycki kościół parafialny z lat 1845-1855, zaprojektowany przez Henryka Marconiego, wraz z cmentarzem i ogrodzeniem zespół dworski (klasycystyczny dwór zwany pałacem Skarbków, park oraz folwark) z przełomu XVIII i XIX wiekuRejestr zabytków - woj. kujawsko-pomorskie. inne: bożnica, obecnie obiekt handlowy cmentarz żydowski kilka domów z przełomu XVIII i XIX wieku.
Patroni gminy W lutym 2007 roku błogosławieni księża męczennicy czasów II wojny światowej Wincenty Matuszewski i Józef Kurzawa zostali ogłoszeni patronami gminy Osięciny.
Pierwsze wzmianki Według znalezionych źródeł Osięciny istnieją od około 700 lat.
Kujawioki Przy Gminnym Ośrodku Kultury w Osięcinach działa zespół folklorystyczny Kujawioki. Pierwszy koncert zespołu odbył się w osięcińskim Gminnym Ośrodku Kultury 28 lutego 1989 roku. W połowie 1989 roku nazwa „Kujawioki” została oficjalnie uznana za nazwę zespołu. Poza Polską Kujawioki koncertowali również we Francji, Niemczech i na Białorusi. 7 czerwca 1999 roku w Bydgoszczy zespół oficjalnie wystąpił przed papieżem Janem Pawłem II. Kujawioki wydały jeden album muzyczny. Do 2019 roku zespół miał w swoim repertuarze 100 utworów.
Ludzie związani z Osięcinami
Przypisy Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części () Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2022 r. w sprawie ustalenia, zmiany i zniesienia urzędowych nazw niektórych miejscowości oraz obiektów fizjograficznych () GUS. Rejestr TERYT
Bibliografia
Linki zewnętrzne Oficjalna strona Osięcin Strona Gimnazjum im. Ziemi Kujawskiej w Osięcinach Strona szkoły podstawowej w Kościelnej Wsi
Kategoria:Dawne miasta w województwie kujawsko-pomorskim Kategoria:Miasta w Polsce lokowane w XIX wieku