Sekcja Grotołazów Wrocław

thumb|Roman Bebak w Jaskini Czarnej, 1969 thumb|Płytowy Próg w Wielkiej Jaskini Śnieżnej – najdłuższej i najgłębszej jaskini polskich Tatr thumb|Wanda Błaszkiewicz (później Rutkiewicz) demonstruje zjazd z rannym podczas międzynarodowego seminarium ratownictwa jaskiniowego zorganizowanego przez Sekcję Grotołazów Wrocław w maju 1966 w Tatrach Zachodnich thumb| Piotr Wojciechowski na spotkaniu Sekcji w 2011 w Dolinie Chochołowskiej z okazji 50. rocznicy odkrycia Jaskini Czarnej, z tyłu: współzałożyciel Sekcji - Janusz Rabek thumb|Spotkanie w Górach Sowich z okazji 60-lecia powstania Sekcji Grotołazów Wrocław. Przed kościołem św. Marcina w Sokolcu, 3 października 2015. (Plik posiada adnotacje dostępne po otwarciu pliku źródłowego i kliknięciu na „Więcej szczegółów”) thumb|Piotr Wojciechowski na 60-leciu Sekcji Grotołazów Wrocław w schronisku pod szczytem Sokolicy w 2015. Obok siedzi Janusz Fereński thumb|Jubileusz 65-lecia Sekcji Grotołazów Wrocław w Międzygórzu, 18 września 2021. Janusz Rabek, współzałożyciel założyciel Sekcji – w środku grupy (siedzi w czarnej bluzie). Jubileusz był obchodzony o rok później z powodu pandemii COVID-19 Sekcja Grotołazów Wrocław – polska organizacja alpinizmu jaskiniowego, prowadząca od 1955 działalność eksploracyjną w jaskiniach Polski i świata.

Historia Sekcji Początkiem Sekcji Grotołazów Wrocław była Sekcja Taternictwa Jaskiniowego Oddziału Miejskiego PTTK we Wrocławiu założona 23 października 1955 przez Teresę Janasz i Janusza Rabka, posiadająca wtedy dziewięcioro członków. Od 1957 Sekcja działała w oparciu o Akademicki Klub Turystyczny (AKT). Później Sekcja była powiązana z wrocławskim Klubem Wysokogórskim. Wielka Encyklopedia Tatrzańska podaje, że „już w ciągu pierwszych 15 lat swego istnienia (1955–1970) uzyskała jedną z czołowych pozycji w polskim jaskiniarstwie”. W latach 60. aktywnym członkiem Sekcji była Wanda Błaszkiewicz-Rutkiewicz. W 1970 na kurs dla początkujących zgłosiło się 270 osób.

Od 1996 Sekcja prowadzi działalność jako niezależna organizacja jaskiniowa i od 2002 posiada osobowość prawną. Jest członkiem Polskiego Związku Alpinizmu.

Od jej założenia Sekcja jest tradycyjnie nazywana „Sekcją Matką Naszą”. W 1970 z okazji 15-lecia działalności wydano pamiątkową broszurę. Spotkanie 42 odkrywców (1961) i eksploratorów Jaskini Czarnej odbyło się na hali Ornak i w Sali Francuskiej wewnątrz jaskini w 1993. Jubileusz 50-lecia Sekcji był obchodzony przez 211 uczestników w „Strzesze Akademickiej” w Karkonoszach w 2005. Wydano wtedy specjalny numer biuletynu „Korkociąg” zawierający 720 nazwisk członków i 23 nazwiska prezesów Sekcji od 1955. Pół wieku od odkrycia Jaskini Czarnej zostało upamiętnione spotkaniem wszystkich członków Sekcji w Białym Potoku koło Kir w 2011 i przygotowaniem specjalnego numeru biuletynu.

Jubileusz 60-lecia odbył się w 2015 w schronisku pod szczytem Sokolicy w Górach Sowich. Uroczystości 65-lecia Sekcji były obchodzone w Międzygórzu w 2021 z rocznym opóźnieniem z powodu pandemii COVID-19. Wziął w nich udział założyciel Sekcji – Janusz Rabek. Jubileusz 70-lecia odbył się w czerwcu 2025 w Kletnie.

Poczet prezesów Sekcji (1955–2000) według „Korkociągu” (2004)

Kolejnymi prezesami byli Krzysztof Furgał (2010–2016), Mirosław Kopertowski (2016–2022), Przemysław Skowroński (2022– ).

Wspomnienia

Początkowe lata Sekcji opisał we wspomnieniu Zygmunt Białas.

W 2023 ukazał się pierwszy tom wydawnictwa książkowego Tak było. Turystyka studencka w środowisku wrocławskim autorstwa zespołu członków AKT kilku generacji. Ten sam zespół redakcyjny (Mika Anioł, Nina Walny i Krzysztof Nowak) wydał drugi tom Tak było (2024). W pierwszym tomie wspomnienia zamieścili członkowie Sekcji: Stanisław Anioł, Roman Bebak i Maciej Partyka. W drugim tomie autorami byli Janusz Rabek, Roman Bebak, Krzysztof Cena, Maciej Partyka, Janusz Plewniak i Piotr Wojciechowski. Oba tomy o łącznej objętości ponad 1000 stron przedstawiają materiał wspomnieniowy i źródłowy dla zainteresowanych historią Sekcji i AKT.W czerwcu 2026 ten sam zespół opracował i wydał bogato ilustrowany trzeci tom Tak Było o objętości 669 stron, przy czym wspomnienia członków Sekcji Grotołazów zajmują 230. Autorami są Stanisław Anioł, Wiesław Kliś, Janusz Plewniak i Kazimierz Sokołowski.

Działalność górska i jaskiniowa

Teresa Janasz w 1956 ustanowiła polski kobiecy rekord głębokiego zejścia na poziom -640 m w jaskini Gouffre Berger, który został przekroczony dopiero w 1973. Pierwsze wyprawy Sekcji organizowano do jaskiń tatrzańskich – Miętusiej i Zimnej. Wyprawa do Jaskini Zimnej w 1958 została opisana przez Andrzeja Korsaka.

Pierwszą wyprawę zagraniczną zorganizowano w 1959 do jaskiń masywu Triglavu w Alpach Julijskich. Kierownikiem tej wyprawy był Marian Pulina, a zaproszonym uczestnikiem Stefan Zwoliński. W 1961 Janusz Rabek, Janusz Fereński i Roman Bebak odkryli w Tatrach Zachodnich Jaskinię Czarną, a rok później Jaskinię Psią. W 1966 w kamieniołomie w Kletnie w masywie Śnieżnika odkryto Jaskinię Niedźwiedzią. Pierwszą wyprawą Sekcji w tej jaskini kierował Marian Pulina w listopadzie 1967.

Od 1968 Sekcja prowadzi eksplorację w Jaskini Śnieżnej w Tatrach. Wyprawa kierowana przez Bernarda Uchmańskiego dokonała w styczniu 1969 wspinaczkowego wyjścia od Syfonu Dominiki do otworu Jaskini Śnieżnej. Był to ówczesny rekord świata (640 m pomiędzy dnem a otworem wejściowym jaskini) we wspinaczce jaskiniowej bez korzystania z lin i drabinek. Członkami wyprawy byli Roman Galar, Jerzy Masełko, Andrzej Ostromęcki, Kazimierz Piotrowski, Norbert Pospieszny i Marek Trzeciakowski.

W 1970 Sekcja zorganizowała wyprawę do jaskiń Kaukazu, a następnie do jaskiń gór Atlasu w Afryce Północnej.

W następnych latach Sekcja prowadziła szereg wypraw do jaskiń polskich, a także w Turcji, Peru, Szwajcarii, Norwegii, Słowenii, Włoszech, Meksyku, Austrii, Rumunii, Kaukazie, Malezji i Kirgistanie. Sekcja prowadzi stałą działalność szkoleniową.

Sekcja wielokrotnie otrzymała coroczną nagrodę Kolosy w kategorii „Eksploracja jaskiń” przyznawaną od 1999.

Inne informacje Od 1995 Sekcja uczestniczyła w badaniach górniczo-archeologicznych średniowiecznych sztolni w Górach Sowich i w okolicach Świeradowa prowadzonych przez Instytut Górnictwa Politechniki Wrocławskiej. W 2014 była współorganizatorem 48. Sympozjum Speleologicznego w Kletnie.

Uwagi

Przypisy

Linki zewnętrzne informacje o Sekcji Grotołazów Wrocław [dostęp 2020-07-09] strona internetowa Sekcji Grotołazów Wrocław [dostęp 2020-08-01]

Kategoria:Organizacje wspinaczkowe Kategoria:Organizacje związane z Tatrami Kategoria:Organizacje we Wrocławiu