mały
Wyższe Seminarium Duchowne św. Józefa w Wilnie – rzymskokatolickie seminarium duchowne w Wilnie przygotowujące do stanu duchownego kleryków trzech diecezji: archidiecezji wileńskiej oraz diecezji poniewieskiej i koszedarskiej, które nie mają własnego seminarium diecezjalnego. Jest jednym z trzech seminariów duchownych na Litwie, oprócz Seminarium Duchownego w Kownie oraz Seminarium Duchownego im. Biskupa Vincentasa Borisevičiusa w Telszach.
Historia Seminarium Diecezjalne w Wilnie założył 12 stycznia 1582 r. biskup wileński Jerzy Radziwiłł. 13 kwietnia tego samego roku dekret erekcyjny potwierdził w Rydze król Stefan Batory. Do 1652 r. seminarium zarządzali jezuici, od 1736 r. opiekowali się nim bartolomici, a przed 1759 r. ponownie kierowali nim księża diecezjalni. W latach 1765–1808 Seminarium prowadzili misjonarze.
W latach 1832–1842 istniała Akademia Duchowna w Wilnie. W 1925 r. seminarium połączono z Wydziałem Teologicznym Uniwersytetu Stefana Batorego.
3 marca 1942 r. aresztowano i uwięziono w więzieniu na Łukiszkach profesorów i 81 kleryków seminarium. Klerycy narodowości litewskiej zostali po trzech dniach zwolnieni, pozostałych 5 maja 1942 r. wywieziono na roboty przymusowe do Niemiec. Księży profesorów 18 marca 1942 r. wywieziono do Wyłkowyszek, gdzie byli internowani w litewskim Seminarium Duchownym. W październiku 1942 r. przewieziono ich do obozu pracy w Szałtupiu koło Kowna. Niektórzy z księży trafili także do obozów w Poniewieżyku i Prowieniszkach.
W 1942 r. arcybiskup wileński Mečislovas Reinys otworzył litewskie seminarium duchowne, gdzie przyjmowano jedynie Litwinów i Białorusinów. Rektorem został ks. Vladyslovas Tulaba.
Ponieważ w lutym 1945 r. władze sowieckie zamknęły uczelnię, arcybiskup Romuald Jałbrzykowski przeniósł seminarium do Białegostoku, leżącego w tej części archidiecezji, która pozostała w Polsce. Przeniesiono tu też polskich kleryków, m.in. późniejszego abpa Henryka Gulbinowicza. Od tego momentu kontynuatorem tradycji seminarium wileńskiego było Wyższe Seminarium Duchowne w Białymstoku.
Seminarium wileńskie zostało ponownie otwarte w 1993 r.
Wykładowcy
Absolwenci
Wśród absolwentów uczelni są błogosławieni: Henryk Hlebowicz, Władysław Maćkowiak, Stanisław Pyrtek oraz Michał Sopoćko. Do seminarium uczęszczał architekt Wawrzyniec Gucewicz czy ks. Tadeusz Borkowski.
Liczba kleryków Liczba alumnów seminarium w poszczególnych latach.
Rektorzy + Rektorzy Wyższego Seminarium Duchownego św. Józefa w WilnieLp.Imię i nazwiskoOkres urzędowania Prowizorzy:1.ks. bp Benedykt Woyna2.ks. Andrzej Jurgiewicz3.ks. Marcin Żagiel4.ks. Bartłomiej Cieszyński5.ks. Jerzy Wołłowicz6.ks. bp Jerzy Białłozor7.ks. Benedykt Zuchorski1677–1689 Regensi:8.ks. Włodzimierski1721–9.ks. Aleksander Żebrowski10.ks. Tomasz Szymak11.ks. Walenty Giżyński1736–173712.ks. Samuel Rodkiewicz (rektor)1737–174013.ks. Polkowski1740–14.ks. Sobolewski15.ks. dr Augustyn Dąbrowski16.ks. Jan Niedźwiecki –180817.ks. bp Andrzej Benedykt Kłągiewicz (w latach 1808–1810 kapelan)1810–1816 Rektorzy:18.ks. abp Szymon Marcin Kozłowski1851–186319.ks. bp Ludwik Zdanowicz1863–187020.ks. Maciej Harasimowicz1872–187821.ks. Józef Abelewicz1878–188222.ks. Konstanty Majewski1884–23.ks. Jan Uszyłło1907–194224.ks. Vladyslovas Tulaba1942-194525. ks. Kazimieras Vasiliauskas1993–199526. ks. Eigantas Rudokas1995–199727. ks. dr Hans Friedrich Fischer COr1997–200128. ks. abp Gintaras Grušas2001–200329. ks. Robertas Šalaševičius2003–200830. ks. Žydrūnas Vabuolas2008–201531. ks. dr Hans Friedrich Fischer COr2015–201832. ks. Andrzej Szuszkiewicz2018–
Galeria
Inne katolickie seminaria duchowne w Wilnie Księża diecezjalni kształceni byli takżeː
w latach 1583–1799 w Seminarium Papieskim, prowadzonym przez Jezuitów, od 1773 r. przez Bazylianów. Przeznaczone było dla innowierców oraz obcokrajowców, w latach 1744–1844 w seminarium (zwanym seminarium Externum) prowadzonym przez Misjonarzy przy kościele na Górze Zbawiciela, w latach 1803–1833 w Seminarium Głównym.
Zobacz też Archidiecezja wileńska Biskupi wileńscy Wydział Teologiczny Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie
Przypisy
Kategoria:Uczelnie w Wilnie