Grażyna Ewa Karpińska – polska etnografka, etnolożka, antropolożka kultury, doktor habilitowana nauk humanistycznych w dyscyplinie etnologia ze specjalnością antropologia miasta, profesorka Uniwersytetu Łódzkiego (UŁ) na Wydziale Filozoficzno-Historycznym.
Życiorys Ukończyła etnografię na Wydziale Filozoficzno-Historycznym UŁ, na tym Wydziale obroniła pracę doktorską Mieszkanie robotnika łódzkiego w okresie międzywojennym. Analiza etnologiczna (1985), habilitowała się w Instytucie Archeologii i Etnologii PAN na podstawie dorobku naukowego i książki Miejsce wyodrębnione ze świata. Przykład łódzkich kamienic czynszowych (2001). Od 1986 r. zatrudniona w Katedrze Etnologii UŁ. Prodziekan ds. studiów niestacjonarnych i podyplomowych na Wydziale Filozoficzno-Historycznym UŁ (2005–2012), dyrektorka Instytutu Etnologii i Antropologii Kulturowej (IEiAK) UŁ (2012–2019), kierowniczka Zakładu Teorii i Badania Kultury Współczesnej w IEiAK UŁ (2006–2023).
Zainteresowania badawcze Antropologia miasta i antropologia w mieście; antropologia współczesności; miejska codzienność; kultura robotników przemysłowych, przeszłość w krajobrazie miast, miasteczek i wsi; wspólnotowość we współczesnej kulturze; etnograficzne archiwa, dokumentacja oraz digitalizacja wiedzy etnograficznej; Bałkany: zróżnicowanie etniczne i kulturowe krajów dawnej Jugosławii. Prowadziła wykłady z antropologii miasta, miejskiej codzienności, antropologii przestrzeni. Terenem jej etnograficznych badań jest przede wszystkim Łódź i okolice, też Jura Krakowsko-Częstochowska i Małopolska.
Pełnione funkcje m.in. kierowniczka Ośrodka Badań Interdyscyplinarnych nad Wielokulturową i Wielonarodową Łodzią i Regionem UŁ (2010-2016), członkini Rady Naukowej (od 2016)
członkini Komitetu Nauk Etnologicznych PAN (2011-2023) przewodnicząca Komisji Antropologii Miasta KNE PAN (2012-2023) wiceprezeska (2008-2019), członkini Zarządu Głównego (2019-2023) PTL redaktor naczelna „Łódzkich Studiów Etnograficznych” (1996-2024) redaktor tematyczna czasopisma „Journal of Urban Ethnology” (od 2014)
Odznaczenia i medale Medal Komisji Edukacji Narodowej (2014) Odznaka Rady Miejskiej w Łodzi „Za Zasługi dla Miasta Łodzi” (2007) Srebrny Krzyż Zasługi (2003) Odznaka Ministra Kultury i Sztuki Rzeczypospolitej Polskiej „Zasłużony działacz kultury” (1995)
Wybrane publikacje Książki 2019 Grembach. Etnograficzny przewodnik po łódzkim osiedlu. Łódź: Wydawnictwo UŁ (wraz z Aleksandrą Krupą-Ławrynowicz).
2018 Monopol Wódczany w Łodzi. Miejsce opowiedziane. Łódź: Instytut Archeologii UŁ, Virako Sp. z o.o (wraz Aleksandrą Krupą-Ławrynowicz i Olgierdem Ławrynowiczem).
2000 Miejsce wyodrębnione ze świata. Przykład łódzkich kamienic czynszowych. Łódź: PTL – „Łódzkie Studia Etnograficzne” t. 38.
1992 Pracować żeby żyć, żyć żeby pracować. Warszawa-Łódź: PWN – „Łódzkie Studia Etnograficzne” t. 31 (wraz z Bronisławą Kopczyńską-Jaworską i Anną Woźniak).
Prace pod redakcją 2016 Lidé a města ve velkých válkách. Pohled etnologa (antropologa) /Społeczeństwo miasta w kontekście I i II wojny światowej. Spojrzenie antropologa. Praha: Fakulta humanitních studií Univerzity Karlovy, 152 s. (redakcja wraz z Blanką Soukupovą, Różą Godulą-Węcławowicz).
2012 Antropolog w mieście i o mieście. Wrocław–Łódź: PTL, 219 s. – „Łódzkie Studia Etnograficzne” t. 51.
2007 Miejsca biesiadne: co o nich opowiada antropolog? Łódź: PTL, 214 s. – „Łódzkie Studia Etnograficzne” t. 46.
2004 Codzienne i niecodzienne. O wspólnotowości w realiach dzisiejszej Łodzi. Łódź: PTL, 247 s. – „Łódzkie Studia Etnograficzne” t. 43.
Artykuły 2019 Udomowianie ulicy. Z etnograficznych badań na Wschodniej. „Journal of Urban Ethnology”, t. 17, s. 47–61.
2019 Wokół pieca i stołu. Praktyki zamieszkiwania łódzkich włókniarzy. [W:] W kuchni. Kulturowe szkice o przestrzeni. Red. A. Krupa-Ławrynowicz, K. Orszulak-Dudkowska. Łódź: Wydawnictwo UŁ, s. 127–148.
2018 At a War Cemetery: Traces and Practices of Commemoration. „Traditiones”, 47/1, p. 115–133.
2017 W robotniczym domu, w fabrycznej hali. O praktykach kulinarnych włókniarzy Łodzi i Żyrardowa. „Ethnologia Europea Centralis”, t. 14, s. 8–22http://eec-journal.org/wpcontent/uploads/2018/07/eec14-2017.pdf.
2016 Przywracanie pamięci: (re)konstruowanie tradycji miejskich. [W:] Nowe czytanie tradycji. Z inspiracji rokiem Kolbergowskim. Red. E. Nowina-Sroczyńska, S. Latocha. Łódź: Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej UŁ, s. 69–83.
2015 On the Appetite Trail. „Łódzkie Studia Etnograficzne”, t. 54, s. 106–123.
2014 Jak to z produktem regionalnym bywa, czyli o głodzie tradycji we współczesnym świecie. [W:] Głód. Skojarzenia, metafory, refleksje… Red. K. Łeńska-Bąk, M. Sztandara. Opole: Wyd. Uniwersytetu Opolskiego, s. 291–304.
2012 Co upamiętniamy 29 sierpnia w Łodzi? Sposoby konstruowania miejsc pamięci. „Lud”, t. 96, s. 157–177.
Wybrane projekty badawcze Miejsca pamięci i zapomnienia. Badania interdyscyplinarne północnych terenów Jury Krakowsko-Częstochowskiej; program Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego pod nazwą „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki” (nr 0055/NPRH3/H11/82/2014); wykonawca (2014–2019); Utworzenie repozytorium cyfrowego zbioru „Robotnicy w XIX i XX wieku”; NPRH (nr 11H 11 009480); kierownik (2012–2015); Uvod do antropologie menšin; grant finansowany przez Fond Rozvoje Vysokych Škol realizowany przez Fakulta Humanitních Studií Univerzity Karlovy w Pradze (nr 202538); wykonawca (2010–2011).
Przypisy
Bibliografia dr hab. Grażyna Ewa Karpińska, prof. UŁ. wydzfilhist.uni.lodz.pl Grażyna Ewa Karpińska. unilodz.academia.edu Grażyna Ewa Karpińska. bazhum.muzhp.pl Grażyna Ewa Karpińska. old.ptl.info.pl prof. UŁ dr hab. Grażyna Ewa Karpińska. etnologia.uni.lodz.pl Rada naukowa. lodzregion.uni.lodz.pl Bieżąca kadencja (2019-2023). ptl.info.pl Repozytorium. lodzregion.uni.lodz.pl
Kategoria:Polscy etnolodzy Kategoria:Polscy etnografowie Kategoria:Urodzeni w XX wieku Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Filozoficzno-Historycznego Uniwersytetu Łódzkiego Kategoria:Absolwenci Wydziału Filozoficzno-Historycznego Uniwersytetu Łódzkiego Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi Kategoria:Odznaczeni Medalem Komisji Edukacji Narodowej Kategoria:Odznaczeni Odznaką „Za Zasługi dla Miasta Łodzi” Kategoria:Laureaci Nagrody Miasta Łodzi