Prezydent Węgier (węg. Magyarország köztársasági elnöke, államelnök, lub államfő) – głowa państwa Węgier.
Urząd prezydenta jest w większości ceremonialny, jednak może on zawetować ustawę lub odesłać ją do Trybunału Konstytucyjnego. Jego wybór oraz obowiązki są ustalone na podstawie art. 11 Konstytucji Węgier z 2011 roku.
Obecnym prezydentem jest András Baka, który 19 sierpnia 2026 objął urząd po wygaśnięciu kadencji Tamása Sulyoka.
Wybory Zgodnie z Konstytucją Węgier z 2011 roku prezydent jest wybierany przez Zgromadzenie Narodowe. Kadencja prezydenta trwa 5 lat, można ją powtórzyć jednokrotnie.
Kandydaci Kandydatem w wyborach na prezydenta może być każdy , który przed dniem wyborów ukończy 35 lat.
Głosowanie Wybory na prezydenta zarządza przewodniczący Zgromadzenia Narodowego. Zgodnie z Konstytucją wybory prezydenckie muszą odbyć się w dzień przypadający między 30. a 60. dniem przed końcem kadencji urzędującego prezydenta lub w ciągu 30 dni od opróżnienia urzęduNp. w wyniku śmierci, rezygnacji bądź odwołania.Artykuł 11 (1) Konstytucji Węgier..
Kandydat musi być zgłoszony do przewodniczącego Zgromadzenia Narodowego na piśmie z poparciem co najmniej 20% członków Zgromadzenia NarodowegoArtykuł 11 (2) Konstytucji Węgier.. Jeden członek Zgromadzenia może poprzeć tylko jednego kandydata. Oznacza to, że o urząd może ubiegać się maksymalnie 4 kandydatów.
Tajne głosowanie musi zostać zakończone maksymalnie w ciągu 2 dni od zamknięcia zgłoszeń kandydatówArtykuł 11 (3) Konstytucji Węgier.. Kandydat zostaje wybrany na stanowisko w pierwszej turze, jeżeli uzyska więcej niż 2/3 głosów wszystkich członków Zgromadzenia Narodowego (133 głosy).
Jeżeli żaden z kandydatów nie uzyska wymagającej liczby głosów w pierwszej turze, odbywa się druga tura, w której udział bierze 2 kandydatów z największą liczbą głosów. Kandydat zostaje wybrany na stanowisko w drugiej turze, jeżeli uzyska więcej głosów od swojego kontrkandydata. Jeżeli żaden z kandydatów nie zdobędzie 100 głosów, ogłaszane są nowe wyboryArtykuł 11 (4) Konstytucji Węgier..
Przysięga Zgodnie z Konstytucją prezydent musi złożyć przysięgę przed Zgromadzeniem Narodowym. Przysięga w oryginale brzmi następująco:
Kompetencje i prerogatywy Zgodnie z Konstytucją Węgier prezydent:
wyraża jedność narodu; nadzoruje demokratyczne funkcjonowanie instytucji państwowych; jest naczelnym dowódcą ; reprezentuje Węgry poza granicami kraju może uczestniczyć w posiedzeniach Zgromadzenia Narodowego z prawem głosu; posiada inicjatywę ustawodawczą; może inicjować referenda ogólnokrajowe; określa datę wyborów do Zgromadzenia Narodowego; uczestniczy w posiedzeniach rządu dotyczących wprowadzenia stan wojennego i stanu wyjątkowego; zwołuje Zgromadzenie Narodowe po wyborach; w określonych przypadkach może rozwiązać Zgromadzenie Narodowe; może skierować uchwaloną przez Zgromadzenie Narodowe ustawę do Trybunału Konstytucyjnego.
Wspólnie z rządem podejmuje również decyzje o przyznaniu prawa łaski, organizacji terytorium kraju oraz o przyznaniu i odebraniu .
Sukcesja Usunięcie ze stanowiska Zgodnie z artykułem 12 (3) Konstytucji kadencja prezydenta kończy się:
w przypadku niezdolności do pracy, która uniemożliwia wykonywanie obowiązków przez okres dłuższy niż 90 dni; w momencie utraty możliwości bycia wybranym na stanowisko; w momencie odwołania ze stanowiska 5 lat po rozpoczęciu kadencji; w momencie rezygnacji w momencie śmierci;
Zgodnie z artykułem 12 (4) Konstytucji Zgromadzenie Narodowe podejmuje decyzję większością 2/3 głosów o odwołaniu prezydenta ze stanowiska z jednego z powyższych powodów.
Tymczasowa absencja Zgodnie z artykułem 14 (1) jeżeli prezydent jest czasowo niezdolny do wykonywania swoich funkcji i obowiązków, są one wykonywane przez przewodniczącego Zgromadzenia Narodowego (który nie może ich przekazać swoim zastępcom i który zostaje zastąpiony w swoich dotychczasowych obowiązkach przez jednego z wiceprzewodniczących Zgromadzenia Narodowego) do końca niezdolności prezydenta.
Zgodnie z artykułem 14 (2) o tymczasowej niezdolności prezydenta do wykonywania swoich funkcji i obowiązków decyduje Zgromadzenie Narodowe na wniosek prezydenta, Rady Ministrów lub członka Zgromadzenia.
Zobacz też Prezydenci Węgier – lista dotychczasowych prezydentów Węgier
Przypisy
Kategoria:Polityka Węgier Kategoria:1989 na Węgrzech