thumb|Stanisław Skarbek przemawia podczas 50-lecia Zakładu w Drohowyżu (lipiec 1925) Stanisław Henryk Skarbek h. Awdaniec (ur. 18 listopada 1893 we Lwowie, zm. 14 sierpnia 1982 w Anglii) – podpułkownik kawalerii Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys Urodził się 18 listopada 1893 we Lwowie jako syn Fryderyka Franciszka (1865–1928) i Róży Czyżewskiej h. Dryja (1874–1961)Stanisław Henryk E hr. Skarbek z Góry h. Awdaniec M.J. Minakowska, Genealogia Potomków Sejmu Wielkiego [dostęp 2025-09-01].. W czerwcu 1913 zdał egzamin dojrzałości w Gimnazjum im. Mickiewicza we Lwowie. W roku akademickim 1913/1914 studiował na Wydziale Prawa Uniwersytetu Lwowskiego.

W lipcu 1915 został wcielony do c. i k. armii, w której ukończył szkołę oficerów rezerwy. Został mianowany chorążym artylerii. Walczył na froncie rosyjskim i serbskim. Na stopień podporucznika rezerwy został mianowany ze starszeństwem z 1 grudnia 1917 w korpusie oficerów artylerii polowej i górskiej. Jego oddziałem macierzystym był pułk ciężkiej artylerii polowej nr 30. Później został przemianowany na oficera zawodowego w stopniu podporucznika ze starszeństwem z 1 listopada 1916Dz. Rozk. Wojsk. Nr 83 z 6 sierpnia 1919 roku, sprostowania..

W dniach 20–22 listopada 1918 wziął udział w odsieczy Lwowa, w szeregach półszwadronu kawalerii porucznika Leona Kniaziołuckiego. 7 maja 1919 został przyjęty do Wojska Polskiego z byłej armii austro-węgierskiej z zatwierdzeniem posiadanego stopnia podporucznika ze starszeństwem od 1 grudnia 1917, z zaliczeniem do I Rezerwy armii, z jednoczesnym powołaniem do służby czynnej na czas wojny aż do demobilizacji i przydzielony do oddziału rotmistrza Rolanda BoguszaDz. Rozk. Wojsk. Nr 54 z 17 maja 1919, poz. 1675.Dz. Rozk. Wojsk. Nr 55 z 20 maja 1919, poz. 1732.. 6 sierpnia 1919 ogłoszono sprostowanie, że został przyjęty do Wojska Polskiego jako oficer zawodowy w posiadanym stopniu podporucznika ze starszeństwem z 1 listopada 1916. 1 grudnia 1919 został mianowany z dniem 1 grudnia 1919 porucznikiem w kawalerii. W tym czasie pełnił służbę w Dowództwie Okręgu Generalnego LwówDz. Rozk. Wojsk. Nr 99 z 29 grudnia 1919, poz. 4287.. W czasie wojny z bolszewikami walczył jako szef oddziału operacyjnego sztabu 18 Dywizji Piechoty. 14 października 1920 został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 w stopniu rotmistrza, w kawalerii, w grupie oficerów byłej armii austro-węgierskiej.

Po zakończeniu działań wojennych dowodził szwadronem kawalerii dywizyjnej, a następnie pełnił obowiązki szefa sztabu 7 Brygady Jazdy. W 1922 został przeniesiony do rezerwy i przydzielony w rezerwie do 2 pułku szwoleżerów w Bielsku. 8 stycznia 1924 został zatwierdzony w stopniu rotmistrza ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 i 330. lokatą w korpusie oficerów jazdy. W 1934 był rotmistrzem rezerwy 14 pułku ułanów jazłowieckich ze Lwowa i pozostawał wówczas w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Lwów Miasto. Do 1939 pozostawał poza wojskową służbą czynną.

W okresie II Rzeczypospolitej sprawował posadę ostatniego kuratora Fundacji hr. Stanisława Skarbka, sprawującej pieczę nad Zakładem Sierot i Ubogich w Drohowyżu.

Po wybuchu II wojny światowej w listopadzie 1939 w stopniu rotmistrza został przydzielony do Gabinetu Wojskowego Prezydenta RP Władysława Raczkiewicza, gdzie objął stanowisko I adiutanta oraz zastępcy szefa gabinetu (II adiutantem był rtm. Jan Kościa). Swoje funkcje pełnił do czasu przejścia do Polskiego Korpusu Przysposobienia i Rozmieszczenia, utworzonego po zakończeniu wojny w 1945.

Po wojnie pozostał na emigracji. 7 marca 1960 został powołany na członka Kapituły Krzyża Orderu Wojennego Virtuti Militari. W 1964 prezydent RP nadał mu stopień pułkownika w korpusie kawalerii.

Od 21 września 1921 był mężem Zofii z domu Czecz (1895–1978). Mieli synów Jana Antoniego (ur. 1922) i Andrzeja Karola (ur. 1925).

Zmarł 14 sierpnia 1982 w Anglii. Msza żałobna została odprawiona 28 sierpnia 1982 w kościele Little Brompton Oratory w Londynie.

Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari nr 1620 – 17 maja 1921 Order Odrodzenia Polski Krzyż Walecznych dwukrotnie nr 2117 i 21669 Krzyż Zasługi z Mieczami Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości 16 października 1933 i 4 kwietnia 1938 Komitet Krzyża i Medalu Niepodległości odrzucił wniosek o nadanie mu tego odznaczenia „z powodu braku pracy niepodległościowej”. austro-węgierskie Srebrny Medal Waleczności 2 klasy Krzyż Wojskowy Karola

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Członkowie Kapituły Orderu Virtuti Militari (władze RP na uchodźstwie) Kategoria:Ludzie urodzeni we Lwowie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (dwukrotnie) Kategoria:Odznaczeni Orderem Odrodzenia Polski Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Zasługi z Mieczami Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Oficerowie dowództwa 18 Dywizji Piechoty (II RP) Kategoria:Polacy odznaczeni Krzyżem Wojskowym Karola Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem Waleczności Kategoria:Polacy – oficerowie armii austro-węgierskiej Kategoria:Polacy – żołnierze Cesarskiej i Królewskiej Armii w I wojnie światowej Kategoria:Podpułkownicy kawalerii Polskich Sił Zbrojnych Kategoria:Pułkownicy mianowani przez władze RP na uchodźstwie po 1947 Kategoria:Rotmistrzowie II Rzeczypospolitej Stanisław 1893 Kategoria:Szefowie sztabu Wielkopolskiej Brygady Kawalerii Kategoria:Uczestnicy bitwy o Lwów 1918–1919 (strona polska) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1893 Kategoria:Zmarli w 1982 Kategoria:Żołnierze Polskiego Korpusu Przysposobienia i Rozmieszczenia Kategoria:Żołnierze Wojska Polskiego na emigracji w Wielkiej Brytanii po II wojnie światowej