Wybory parlamentarne w Finlandii (fiń. Eduskuntavaalit 2019, szw. Riksdagsvalet i Finland 2019) odbyły się 14 kwietnia 2019.

Podłoże Po wyborach z 2015 roku rząd został utworzony przez trójpartyjną koalicję centroprawicową, złożoną z Partii Centrum, Partii Finów i Partii Koalicji Narodowej. 28 maja 2015 roku parlament udzielił wotum zaufania premierowi Juha Sipilä stosunkiem głosów 128 do 62.

Kryzys rządowy w 2017 roku 10 czerwca 2017 "Partia Finów" wybrała Jussi Halla-aho na nowego lidera partii, po tym jak długoletni przywódca Timo Soini postanowił ustąpić. Po rozmowach między trzema przywódcami koalicyjnymi Sipilä i minister finansów Petteri Orpo ogłosili, że nie będą już współpracować w koalicyjnym rządzie z Partią Finów. Upadek rządu został zażegnany 13 czerwca, kiedy dwudziestu deputowanych odeszło z grupy parlamentarnej Partii Finów, tworząc zręby partii "Błękitna Przyszłość". Jedna posłanka (Kike Elomaa) powróciła później do Partii Finów, a poseł (Kaj Turunen) przeszedł do "Partii Koalicji Narodowej". 30 czerwca do Partii Koalicji Narodowej przeszła niezależna posłanka Veera Ruoho (opuściła Partię Finów po wyborze Halla-aho na lidera). Rząd Sipilä zachował większość w parlamencie, ponieważ Błękitna Przyszłość została nowym członkiem koalicji po przejściu Partii Finów do opozycji.

8 marca 2019 premier Sipilä wobec niemożności przeprowadzenia reformy służby zdrowia podał się do dymisji. Jednak tego samego dnia prezydent Sauli Niinistö mianował go szefem rządu tymczasowego. Kilku fińskich analityków politycznych (m.in. Thomas Karv, Teivo Teivainen) zinterpretował jego rezygnację jako ruch strategiczny. W ten sposób Partia Centrum może się odrodzić w sondażach.

Kampania Po skandalu związanym z wykorzystywaniem seksualnym dzieci w Oulu przez imigrantów poparcie dla antyimigracyjnej "Partii Finów" wzrosło z około 8,5% do 9% pod koniec 2018 roku. Osiągając ostatecznie ~17,5% w wyborach parlamentarnych.

Socjaldemokraci zaproponowali podniesienie podatków w celu sfinansowania hojnego systemu opieki społecznej. Wśród poruszanych tematów znalazły się edukacja, sprawiedliwe życie zawodowe, zmniejszanie nierówności, walka ze zmianami klimatu

Liga Zielonych w trakcie kampanii skupiła się na zagadnieniach dotyczących klimatu, edukacji, eliminacji ubóstwa.

Główne tematy na których skupił się Ruch Teraz dotyczyły gospodarki rynkowej, zmiany klimatu, indywidualnego uznania, demokracji elektronicznej i miłości do UE.

Ruch Siedmiu Gwiazd prowadził swoją kampanię pod hasłem "Zdrowa Finlandia" (fiń. "Terve Suomi"). Poruszone zagadnienia dotyczyły zachowania niezależność i bezstronność Finlandii, kontrolowanej polityki imigracyjnej i eliminacja ubóstwa.

Kampania wyborcza przyniosła „niezwykły poziom agresji”, biorąc pod uwagę, że „ataki na polityków są rzadkie w Finlandii”. Pod koniec marca pewien mężczyzna uderzył w klatkę piersiową kandydata "Sojusz Lewicy" Saida Ahmeda, nazywając go niewiernym i pedofilem dzień po tym, jak człowiek noszący logo skrajnie prawicowej grupy antyimigranckiej Żołnierze Odyna (SoO) próbował zaatakować ministra spraw zagranicznych Timo Soini z partii "Błękitna Przyszłość" (fiń. Sininen tulevaisuus).

Kalendarz wyborczy Harmonogram wyborów parlamentarnych w 2019 roku:

Wydarzenie Data Zwiększenie liczby miejsc w okręgach wyborczych 31.10.2018 Data wpisu do rejestru wyborców (w której gminie i jakim okręgu wyborczym dana osoba jest uprawniona do głosowania) 22.2.2019 Rejestracja komitetów wyborczych 5.3.2019 Losowanie numerów komitetów wyborczych 14.3.2019 Głosowanie wstępne w Finlandii 3–9.4.2019 Głosowanie wstępne za granicą 3–6.4.2019 Dzień wyborów 14.4.2019 Potwierdzenie wyników wyborów 17.4.2019 Nowy parlament rozpoczyna pracę 23.4.2019

System wyborczy 200 członków Eduskunta wybieranych jest przy użyciu ordynacji proporcjonalnej w 13 okręgach wielomandatowych. Mandaty przydzielone są zgodnie z metodą D'Hondta. Liczba wybranych przedstawicieli jest proporcjonalna do liczby ludności w okręgu na sześć miesięcy przed wyborami. Wyspy Alandzkie mają jednomandatowy okręg wyborczy i własny system partyjny. W porównaniu do poprzednich wyborów z 2015 roku, jeden mandat został przeniesiony z Sawonii-Karelii do Uusimaa.

Okręg wyborczy Mandaty 1. Helsinki 22 2. Uusimaa 36 3. Finlandia Właściwa 17 4. Satakunta 8 5. Wyspy Alandzkie 1 6. Tavastia 14 7. Pirkanmaa 19 8. Finlandia Południowo-Wschodnia 17 9. Sawonia- Karelia 15 10. Vaasa 16 11. Finlandia Środkowa 10 12. Oulu 18 13. Laponia 7

Wyniki wyborów

center|300pxPartiaGłosy%Mandaty+/–Socjaldemokratyczna Partia Finlandii546 47117,7340Prawdziwi Finowie538 80517,4839Partia Koalicji Narodowej523,95717,0038Partia Centrum423 92013,7631Liga Zielonych354,19411,4920Sojusz Lewicy251 8088,1716Szwedzka Partia Ludowa139 6404,539±0Chrześcijańscy Demokraci120 1443,905±0Ruch Teraz69 4272,251NBłękitna Przyszłość29 9430,970NPartia Piratów19 0320,620±0Koalicja Åland11 6400,381±0Ruch Siedmiu Gwiazd11 3660,370NPartia Obywatelska7 6450,250NPartia Feministyczna6 6620,220NPartia Liberalna - Wolność Wyboru5 0140,160NKomunistyczna Partia Finlandii4 3050,140±0 Fińska Partia Sprawiedliwości Zwierząt3 3780,110NPartia Niepodległości2 4440,080±0 Najpierw Finowie2 3660,080NKomunistyczna Partia Robotnicza - Za Pokój i Socjalizm1 2400,040±0 Alternatywa dla Wysp Alandzkich, wspólna lista3580,010±0 Niezależni8 1570,260–Razem3 081 9161002000Ważne głosy3 081 91699,42Nieważne/puste głosy17 8440,58Łączna liczba oddanych głosów3 099 760100Zarejestrowani wyborcy/frekwencja4 510 04068,73Źródło: Ministerstwo Sprawiedliwości - wyniki

Ciekawostki W wyniku wyborów parlamentarnych mandaty uzyskały 92 kobiety, najwięcej w historii Eduskunty. Poprzedni rekord został ustanowiony w 2011 roku, kiedy to wybranych zostało 85 posłanek.

Po raz pierwszy w historii wyborów parlamentarnych żadna z partii w głosowaniu nie uzyskała poparcia powyżej 20%.

Harry Harkimo, były poseł "Partii Koalicji Narodowej, który założył Ruch Teraz dwanaście miesięcy wcześniej, został ponownie wybrany w swoim okręgu wyborczym, dając w ten sposób swojemu ruchowi pierwszego wybranego posła

Zgodnie z obowiązującym prawem z rejestru partii prowadzonego przez Ministerstwo Sprawiedliwości usunięte zostały: Komunistyczna Partia Finlandii i Komunistyczna Partia Robotnicza - Za Pokój i Socjalizm. Żadna z tych partii nie wprowadziła dwa razy z rzędu w 2015 i 2019 swoich przedstawicieli do parlamentu, ani nie otrzymała co najmniej 2% całkowitej liczby głosów oddanych w skali kraju.

Reakcje powyborcze Z powodu najgorszego wyniku wyborczego od 1917 roku Juha Sipilä ogłosił, że będzie przewodniczył Partii Centrum tylko do czasu następnego zjazdu we wrześniu 2019 roku.

Formowanie rządu 11 kwietnia w trakcie telewizyjnej debaty wyborczej Socjaldemokraci, Partia Koalicji Narodowej, Liga Zielonych, Sojusz Lewicy i Szwedzka Partia Ludowa oświadczyli, że odmówią przystąpienia do koalicji rządzącej z partią Prawdziwych Finów. Pomimo stanowiska pięciu partii, przewodniczący Partii Finów Jussi Halla-aho powiedział, że wszystkie partie powinny wykazać się odpowiedzialnością podczas tworzenia koalicji. Oznajmił, że najbardziej odpowiedzialnym sposobem utworzenia koalicji jest włączenie Partii Finów..

Dwa tygodnie później przewodniczący SDP Antti Rinne, lider rozmów na temat utworzenia nowego rządu, wysłał kwestionariusz do każdej z pozostałych stron, aby ocenić ich stanowiska w różnych kwestiach, takich jak dochód podstawowy, negocjacje zbiorowe, zmiany klimatu i reforma służby zdrowia.

8 maja na podstawie odpowiedzi i wstępnych rozmów ze wszystkimi partiami Rinne ogłosił, że będzie negocjował utworzenie rządu z Partią Centrum, Ligą Zielonych, Sojuszem Lewicy i Szwedzką Partią Ludową. Negocjacje zakończyły się sukcesem, a nowy rząd rozpoczął funkcjonowanie 6 czerwca (wotum zaufania).

Zobacz też Rząd Anttiego Rinne

Przypisy

Linki zewnętrzne

Kategoria:2019 w Finlandii 2019 Finlandia