thumb|Komendy rejonów uzupełnień OK VIII Komenda Rejonu Uzupełnień Bydgoszcz Powiat (KRU Bydgoszcz Powiat) – organ wojskowy właściwy w sprawach uzupełnień Sił Zbrojnych II Rzeczypospolitej i administracji rezerw w powierzonym mu rejonie..

Historia komendy W czerwcu 1921 roku PKU Bydgoszcz była podporządkowana Dowództwu Okręgu Generalnego „Poznań” i obejmowała swoją właściwością miasto Bydgoszcz oraz powiaty: bydgoski, chodzieski i wyrzyski.

15 listopada 1921 roku, po wprowadzeniu podziału kraju na dziesięć okręgów korpusów oraz wprowadzeniu pokojowej organizacji służby poborowej, dotychczasowa PKU Bydgoszcz została podporządkowana Dowództwu Okręgu Korpusu Nr VIII i obejmowała swoją właściwością powiaty: bydgoski i wyrzyski, natomiast powiat chodzieski został włączony do PKU Szubin. W każdym z miast powiatowych rezydował oficer ewidencyjny..

18 listopada 1924 roku weszła w życie ustawa z dnia 23 maja 1924 roku o powszechnym obowiązku służby wojskowej., a 15 kwietnia 1925 roku rozporządzenie wykonawcze ministra spraw wojskowych do tejże ustawy, wydane 21 marca tego roku wspólnie z ministrami: spraw wewnętrznych, zagranicznych, sprawiedliwości, skarbu, kolei, wyznań religijnych i oświecenia publicznego, rolnictwa i dóbr państwowych oraz przemysłu i handlu. Wydanie obu aktów prawnych wiązało się z przejęciem przez władze cywilne (administracji I instancji) większości zadań związanych z przygotowaniem i przeprowadzeniem poboru. Przekazanie większości zadań władzom cywilnym umożliwiło organom służby poborowej zajęcie się wyłącznie racjonalnym rozdziałem rekruta oraz ewidencją i administracją rezerw. Do tych zadań dostosowana została organizacja wewnętrzna powiatowych komend uzupełnień i ich składy osobowe. Poszczególne komendy różniły się między sobą składem osobowym w zależności od wielkości administrowanego terenu.

Zadania i nowa organizacja PKU określone zostały w wydanej 27 maja 1925 roku instrukcji organizacyjnej służby poborowej na stopie pokojowej. W skład PKU Bydgoszcz wchodziły trzy referaty: I) referat administracji rezerw, II) referat poborowy i referat inwalidzki. Nowa organizacja i obsada służby poborowej na stopie pokojowej według stanów osobowych L. O. I. Szt. Gen. 3477/Org. 25 została ogłoszona 4 lutego 1926 roku. Z tą chwilą zniesione zostały stanowiska oficerów ewidencyjnych.

12 marca 1926 roku została ogłoszona obsada personalna Przysposobienia Wojskowego, zatwierdzona rozkazem Dep. I L. 6000/26 przez pełniącego obowiązki szefa Sztabu Generalnego gen. dyw. Edmunda Kesslera, w imieniu ministra spraw wojskowych. Zgodnie z nową organizacją pokojową Przysposobienia Wojskowego zostały zlikwidowane stanowiska oficerów instrukcyjnych przy PKU, a w ich miejsce utworzone rozkazem Oddz. I Szt. Gen. L. 7600/Org. 25 stanowiska oficerów przysposobienia wojskowego w pułkach piechoty.

Od 1926 roku, obok ustawy o powszechnym obowiązku służby wojskowej i rozporządzeń wykonawczych do niej, działalność PKU Bydgoszcz normowała „Tymczasowa instrukcja służbowa dla PKU”, wprowadzona do użytku rozkazem MSWojsk. Dep. Piech. L. 100/26 Pob.Dz. Rozk. MSWojsk. Nr 40 z 23 grudnia 1930 roku, poz. 471.

Z dniem 10 stycznia 1927 roku została zlikwidowana PKU Szubin, a powiaty szubiński i chodzieski włączone w skład okręgu poborowego PKU Bydgoszcz. Równocześnie powiat sępoleński został wyłączony z PKU Starogard i włączony do PKU Bydgoszcz, która otrzymała skład osobowy typ IDz. Rozk. MSWojsk. Nr 2 z 21 stycznia 1927 roku, poz. 15..

Jesienią 1930 roku na obszarze Okręgu Korpusu Nr VIII została utworzona PKU Bydgoszcz Miasto, która administrowała miastem Bydgoszcz. Jednocześnie dotychczasowa PKU Bydgoszcz została przemianowana na PKU Bydgoszcz Powiat i zaliczona do II typu składu osobowego PKU. Od tego czasu PKU Bydgoszcz Powiat administrowała powiatami: bydgoskim, chodzieskim, sępoleńskim, szubińskim i wyrzyskim.

31 lipca 1931 roku gen. dyw. Kazimierz Fabrycy, w zastępstwie ministra spraw wojskowych, rozkazem B. Og. Org. 4031 Org. wprowadził zmiany w organizacji służby poborowej na stopie pokojowej. Zmiany te polegały między innymi na zamianie stanowisk oficerów administracji w PKU na stanowiska oficerów broni (piechoty) oraz zmniejszeniu składu osobowego PKU typ I–IV o jednego oficera i zwiększeniu o jednego urzędnika II kategorii. Liczba szeregowych zawodowych i niezawodowych oraz urzędników III kategorii i niższych funkcjonariuszy pozostała bez zmianDz. Rozk. MSWojsk. Nr 23 z 31 lipca 1931 roku, poz. 290..

PKU Bydgoszcz Powiat razem z PKU Bydgoszcz Miasto miała swoją siedzibę przy ul. Gen. Bema 17.

1 lipca 1938 roku weszła w życie nowa organizacja służby uzupełnień, zgodnie z którą dotychczasowa PKU Bydgoszcz Powiat została przemianowana na Komendę Rejonu Uzupełnień Bydgoszcz Powiat przy czym nazwa ta zaczęła obowiązywać 1 września 1938 roku, z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 9 kwietnia 1938 roku o powszechnym obowiązku wojskowym.. Obok wspomnianej ustawy i rozporządzeń wykonawczych do niej, działalność KRU Bydgoszcz Powiat normowały przepisy służbowe MSWojsk. D.D.O. L. 500/Org. Tjn. Organizacja służby uzupełnień na stopie pokojowej z 13 czerwca 1938 roku. Zgodnie z tymi przepisami komenda rejonu uzupełnień była organem wykonawczym służby uzupełnień.

Komendant rejonu uzupełnień w sprawach dotyczących uzupełnień Sił Zbrojnych i administracji rezerw podlegał bezpośrednio dowódcy Okręgu Korpusu Nr VIII, który był okręgowym organem kierowniczym służby uzupełnień. Rejon uzupełnień nie uległ zmianie i nadal obejmował powiaty: bydgoski, chodzieski, sępoleński, szubiński i wyrzyski.

Obsada personalna Poniżej przedstawiono wykaz oficerów zajmujących stanowisko komendanta Powiatowej Komendy Uzupełnień i komendanta rejonu uzupełnień oraz wykaz osób funkcyjnych (oficerów i urzędników wojskowych) pełniących służbę w PKU Bydgoszcz oraz PKU i KRU Bydgoszcz Powiat, z uwzględnieniem najważniejszych zmian organizacyjnych przeprowadzonych w 1926 i 1938 roku. + KomendanciStopień, imię i nazwiskoOkres pełnienia funkcjiKolejne stanowisko (dalsze losy)płk piech. Adam Nowosilskiod 14 I 1920por. piech. Józef Śmieleckiod 22 V 1920płk piech. Zdzisław Załuskido 23 V 1923Szef Poborowy DOK IXppłk piech. Władysław Liber23 V 1923 – II 1927stan spoczynku z dniem 30 IV 1927mjr piech. Teofil BurakowskiIII 1927 – III 1928kierownik I referatu PKU Pińskppłk piech. Antoni Andrzej KadernuszkaIII 1928 – II 1929dyspozycja dowódcy OK VIIIppłk piech. Bolesław Konstanty SobolewskiIII 1929 – VIII 1931komendant PKU Kraków Miastoppłk piech. Edmund EffertVIII 1931 – III 1934dyspozycja dowódcy OK VIIImjr piech. Roman GutkowskiVI 1934 – 1939

+ Obsada pozostałych stanowisk funkcyjnych PKU w latach 1921–1925I referentkpt. piech. Bolesław Cenzartowicz1923 – 1924II referentpor. piech. Marian Stefan Nowacki1923 – 1924referent inwalidzkiurzędnik wojsk. Jan Kowala1923Ewidencja personelu cywilnego. Załącznik do rozkazu DOK VIII nr 7 pkt 2 z 16 stycznia 1923roku. oficer instrukcyjnypor. piech. Stanisław Polinkiewicz1923 – IV 192461 ppkpt. piech. Jan DemkowIV 1924 – II 1926kierownik I referatuoficer ewidencyjny na powiat bydgoskiurzędnik wojsk. XI rangi / por. kanc. Czesław Aleksander Nabelod 1 XI 1922, był w 1924oficer ewidencyjny na powiat wyrzyskiurzędnik wojsk. X rangi Władysław III Kowalewski1 XI 1922 – II 1925OE Konstantynów PKU Biała Podlaska Obsada pozostałych stanowisk funkcyjnych PKU w latach 1926–1938 kierownik I referatu administracji rezerw i zastępca komendantakpt. / mjr piech. Jan DemkowII – VI 1926kierownik I referatu PKU Kowelmjr piech. Mieczysław ŻyromskiIX 1926 – II 1927komendant PKU Częstochowakpt. adm. (gosp.) Tadeusz WoyciechowskiXI 1927 – 20 III 1931płatnik Centr. Wyszk. Podofic. Lot.kpt. piech. Józef Grudzieckiod XI 1930 – 31 VIII 1933stan spoczynku kierownik II referatu poborowegokpt. piech. Bolesław CenzartowiczII – III 192662 pppor. piech. Marian Stefan NowackiIII 1926 – 29 II 1928stan spoczynkupor. kanc. Fryderyk Andrzej Honzatko29 II 1928 – 1 VIII 1932praktyka u płatnika 62 ppkpt. piech. Bronisław Górniak1932 i w VI 1935 referent inwalidzkipor. kanc. Czesław NabelII – XII 1926PKU Nowy Targpor. piech. Józef Stanisław DapińskiX 1927 – IV 1929dyspozycja Ministerstwa Pracy i Opieki Społecznej referentpor. piech. Marian Stefan NowackiII – III 1926kierownik II referatupor. kanc. Witold KolubińskiIII 1926 – 30 IX 1928stan spoczynkukpt. adm. (san.) Tadeusz SłupczyńskiVII 1929 – VI 1930kierownik I referatu PKU Pińsk Obsada pozostałych stanowisk funkcyjnych KRU w latach 1938–1939kierownik I referatu ewidencjikpt. adm. (piech.) Bronisław Górniakbył w III 1939kierownik II referatu uzupełnieńkpt. adm. (art.) Jan Szymanowskibył w III 1939

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Bydgoszcz Powiat Kategoria:Wojsko Polskie II Rzeczypospolitej w Bydgoszczy Kategoria:Polskie jednostki administracji wojskowej utworzone w 1920 Kategoria:Polskie jednostki administracji wojskowej rozwiązane w 1939