Funt izraelski ( – lira jisra’elit, – Dżunajh Israʾili) zwany także lirą izraelską – waluta w Izraelu w latach 1952–1980, zastąpiła funta palestyńskiego.

Monety były wybijane w następujących nominałach: 1 pruta, 5, 10 (trzy wzory), 25, 50, 100 (dwa wzory), 250, 500 prut, 1 agora, 5 (dwa wzory), 10 (dwa wzory), 25 agor, 1/2 funta, 1 funta i 5 funtów. Banknoty były emitowane w pięciu seriach (serii Banku Leumi le-Israel oraz czterech seriach Banku Izraela) o nominałach: 500 prut, 1/2 funta, 1 funt, 5, 10, 50, 100, 500 funtów.

W 1980 roku zdecydowano, że nową walutą będzie szekel.

Historia Władze żydowskiego Jiszuwu w Palestynie były świadome, że własna waluta jest symbolem niepodległości. Jednak przed 1948 rokiem nazwa nowego państwa nie była znana. Władze mandatowe wciąż posiadały prawo emisji funta palestyńskiego, wobec czego na terenie Mandatu Palestyny nie można było rozpocząć emisji nowej waluty. W tym celu Eli’ezer Hoofien i Aharon Barth nawiązali współpracę z American Banknote Co. w celu druku banknotów, z zastrzeżeniem, że nie będą one legalnym środkiem płatniczym. Informację o tym, iż banknoty te będą stanowić legalny środek płatniczy umieszczano na nich po wydrukowaniu. W związku z tym, że druk zlecono przed ogłoszeniem niepodległości, to na banknotach umieszczono nazwę „funt palestyński”, zapisaną jednak w formie לירה א"י (skrót od לירה ארץ-ישראלית, dosł. Lira Erec Jisra’el).

W 1949 roku rozpoczęto emisję pierwszych nowych monet, w projektowanie których zaangażowany był Ote Walisz, Leo Kadman i Hanan Pavel. Monety bito z błędną odmianą nominału. Zamiast hebrajskiej liczby mnogiej prutot (פרוטות) pojawiła się liczba pojedyncza pruta (פרוטה). Pierwszymi nominałami, które wyemitowano w 1949 roku były 50 i 100 prut. Do obiegu wprowadzano następnie monety o nominałach: jednej pruty, pięciu, 10, 25 prut (1950). W 1952 roku wyemitowano monetę o nominale 10 prut w nowym kształcie, a w 1955 roku wyemitowano nową monetę o nominale 100 prut o nowym składzie (90% stali, 10% niklu). W srebrze wybito także monety o nominałach 250 i 500 prut, których nie wprowadzono do obiegu. Można było je jednak nabyć z mennicy po cenie wyższej niż nominalna wartość. W 1956/1957 roku wybito aluminiową monetę o nominale 10 prut o okrągłym kształcie, a nazwa nominału pojawiła się w wersji prutot (פרוטות), a w latach 1957–1958 ta sama moneta została wybita na aluminiowych krążkach pokrytych miedzią.

W 1950 roku utworzono w Izraelu Bank Leumi le-Israel, który rok później przejął aktywa i pasywa Anglo-Palestine Banku. Sytuacja ta wymusiła druk nowych banknotów. W 1952 roku wyemitowano serię banknotów, na których widniała już nazwa funt izraelski (לירה ישראלית). Emisja Banku Leumi le-Israel objęła nominały 500 prut, jednego funta, 5, 10 i 50 funtów. Ministerstwo Finansów postanowiło wykorzystać w celu pobrania obowiązkowej pożyczki narodowej podczas wymiany banknotów. Funt Anglo-Palestine Bank odpowiadał wartości funta emitowanego przez Bank Leumi le-Israel (kurs wymiany wynosił 1:1). Bank pobierał pożyczkę na rzecz ministerstwa w wysokości 10% od banknotów od 5 funtów wzwyż oraz z kont bankowych od 50 funtów wzwyż. Operacja ta pozwoliła na zebranie 25 milionów funtów do wykorzystania przez budżet na rozwój na lata 1952–1953.

W 1954 roku uchwalono Prawa o Banku Izraela 5714-1954, które powołało do życia Bank Izraela, pierwszy bank centralny tego państwa. Prezes banku Dawid Horowic wraz z przewodniczącym Rady Doradczej Eli’ezerem Hoofienem podjęli decyzję o druku pierwszej serii banknotów Banku Izraela. Zadanie druku zlecono brytyjskiej drukarni Thomas de la Rue and Co. Emisja objęła banknoty o nominałach: 500 prut, jednego funta, pięciu, 10 i 50 funtów. W 1959 roku wyemitowano drugą serię banknotów, na których widnieli przedstawiciele różnych zawodów w Izraelu. Nominały obejmowały: ½ funta, jeden funt, pięć, 10 i 50 funtów.

W 1960 roku w obiegu znalazły się nowe monety. Dotychczas używane pruty zastąpiono nowymi agorami i funtami. Jeden funt był równy 100 agorom. Początkowo do obiegu weszły monety o nominałach: jednej agory, pięciu, 10 i 25 agor. W 1963 roku banknoty o nominałach ½ i jednego funta zostały zastąpione monetami o tej samej wartości. W 1967 roku wyemitowano nowy wzór monety jednofuntowej.

Wzrost zapotrzebowania na banknoty o wyższym nominale doprowadził do emisji trzeciej serii banknotów Banku Izraela. W ten sposób w 1969 roku na rynku pojawił się banknot o nominale 100 funtów.

W 1976 roku w celu redukcji kosztów związanych z produkcją banknotów postanowiono ustandaryzować ich wielkość w czwartej serii banknotów Banku Izraela.

W 1978 roku banknot pięciofuntowy został zastąpiony monetą tej samej wartości.

Banknoty i monety Banknoty emisji Bank Leumi le-Israel

Nominał banknotuGrafikaData emisjiData wycofaniaWymiaryOpis500 prutbezramki|centruj9 czerwca 1952 7 lutego 1961148 × 72 mm Awers: gilosz, numer, nominał i nazwa banku w języku hebrajskim Rewers: gilosz, nominał i nazwa banku w językach arabskim i angielskim1 ILPbezramki|centruj9 czerwca 1952150 × 75 mm Awers: gilosz, numer, nominał i nazwa banku w języku hebrajskim Rewers: gilosz, nominał i nazwa banku w językach arabskim i angielskim5 ILPbezramki|centruj9 czerwca 1952155 × 80 mm Awers: gilosz, numer, nominał i nazwa banku w języku hebrajskim Rewers: gilosz, nominał i nazwa banku w językach arabskim i angielskim10 ILPbezramki|centruj9 czerwca 1952155 × 80 mm Awers: gilosz, numer, nominał i nazwa banku w języku hebrajskim Rewers: gilosz, nominał i nazwa banku w językach arabskim i angielskim50 ILPbezramki|centruj9 czerwca 1952160 × 85 mm Awers: gilosz, nominał i nazwa banku w języku hebrajskim Rewers: gilosz, nominał i nazwa banku w językach arabskim i angielskim

Banknoty emisji Banku Izraela

Pierwsza emisja Nominał banknotuGrafikaData emisjiData wycofaniaWymiaryOpis500 prutbezramki|centruj4 sierpnia 1955 31 marca 1984130 × 72 mm Awers: gilosz, numer, nominał i nazwa banku (po hebrajsku), ruiny synagogi w Birim w Górnej Galilei Rewers: gilosz, nominał i nazwa banku w językach arabskim i angielskim1 ILPbezramki|centruj27 października 195535 × 72 mm135 × 72 mm Awers: gilosz, numer, nominał i nazwa banku (po hebrajsku), krajobraz Górnej Galilei Rewers: gilosz, nominał i nazwa banku w językach arabskim i angielskim5 ILPbezramki|centruj27 października 1955140 × 78 mm Awers: gilosz, numer, nominał i nazwa banku (po hebrajsku), krajobraz Negewu Rewers: gilosz, nominał i nazwa banku w językach arabskim i angielskim10 ILPbezramki|centruj4 sierpnia 1955150 × 82 mm Awers: gilosz, numer, nominał i nazwa banku (po hebrajsku), krajobraz Doliny Jezre’el Rewers: gilosz, nominał i nazwa banku w językach arabskim i angielskim50 ILPbezramki|centruj9 września 1957160 × 87 mm160 × 86 mm Awers: gilosz, numer, nominał i nazwa banku (po hebrajsku), droga do Jerozolimy Rewers: gilosz, nominał i nazwa banku w językach arabskim i angielskim

Druga emisja Nominał banknotuGrafikaData emisjiData wycofaniaWymiaryPortretOpis½ ILPbezramki|centruj 15 października 1959 31 marca 1984130 × 72 mmczłonkini ruchu Nachal Awers: członkini ruchu Nachal na tle kibucu i pól, nominał i nazwa banku w języku hebrajskim Rewers: Grobowiec Sanhedrynu, gilosz, numery, nazwa banku w językach arabskim, hebrajskim i angielskim1 ILPbezramki|centruj135 × 75 mmrybak Awers: rybak na tle zatoki, nominał i nazwa banku w języku hebrajskim Rewers: mozaika z Isfiji, numery, nazwa banku w językach arabskim, hebrajskim i angielskim5 ILPbezramki|centruj140 × 78 mmrobotnik Awers: robotnik z młotem na tle fabryki, nominał i nazwa banku w języku hebrajskim Rewers: pieczęć z ryczącym lwem z Megiddo, gilosz, numery, nazwa banku w językach arabskim, hebrajskim i angielskim10 ILPbezramki|centruj150 × 82 mmnaukowiec Awers: naukowiec w laboratorium, nominał i nazwa banku w języku hebrajskim Rewers: fragment Ks. Izajasza i zwoje z Kumran, gilosz, numery, nazwa banku w językach arabskim, hebrajskim i angielskim50 ILPbezramki|centruj178 × 93 mmpionierzy Awers: dwójka pionierów na tle kibucu na Negewie, nominał i nazwa banku w języku hebrajskim Rewers: menora ze starożytnej synagogi w Nirim, gilosz, numery, nazwa banku w językach arabskim, hebrajskim i angielskim

Trzecia emisja Nominał banknotuGrafikaData emisjiData wycofaniaWymiaryPortretOpis5 ILPbezramki|centruj13 stycznia 1972 31 marca 1984150 × 75 mmAlbert Einstein Awers: Albert Einstein, gilosz, nominał i nazwa banku w języku hebrajskim Rewers: izraelski reaktor Nachal Sorek, gilosz, numery, nazwa banku w językach arabskim, hebrajskim i angielskim10 ILPbezramki|centruj6 sierpnia 1970160 × 80 mmChaim Nachman Bialik Awers: Chaim Nachman Bialik, gilosz, nominał i nazwa banku w języku hebrajskim Rewers: dom Bialika w Tel Awiwie, gilosz, numery, nazwa banku w językach arabskim, hebrajskim i angielskim50 ILPbezramki|centruj13 stycznia 1972170 × 85 mmChaim Weizman Awers: Chaim Weizman, gilosz, nominał i nazwa banku w języku hebrajskim Rewers: budynek Knesetu, gilosz, numery, nazwa banku w językach arabskim, hebrajskim i angielskim100 ILPbezramki|centruj27 lutego 1969180 × 90 mmTheodor Herzl Awers: Theodor Herzl, gilosz, nominał i nazwa banku w języku hebrajskim Rewers: herb Izraela otoczony symbolami 12 plemion Izraela, gilosz, numery, nazwa banku w językach arabskim, hebrajskim i angielskim

Czwarta emisja Nominał banknotuGrafikaData emisjiData wycofaniaWymiaryPortretOpis5 ILPbezramki|centruj11 marca 1976 31 marca 1984128 × 76 mmHenrietta Szold Awers: Henrietta Szold na tle szpitala Hadassa w Jerozolimie, nominał i nazwa banku w języku hebrajskim Rewers: Brama Lwów, numery, nazwa banku w językach arabskim, hebrajskim i angielskim10 ILPbezramki|centruj30 stycznia 1975135 × 76 mm Awers: Mojżesz Montifiori(ang.) na tle wiatraka w pierwszej żydowskiej dzielnicy w Jerozolimie, nominał i nazwa banku w języku hebrajskim Rewers: Brama Jafy, numery, nazwa banku w językach arabskim, hebrajskim i angielskim50 ILPbezramki|centruj26 stycznia 1978141 × 76 mmChaim Weizman Awers: Chaim Weizman na tle biblioteki Instytutu Weizmana, nominał i nazwa banku w języku hebrajskim Rewers: Brama Damasceńska, numery, nazwa banku w językach arabskim, hebrajskim i angielskim100 ILPbezramki|centruj14 marca 1975147 × 76 mmTheodor Herzl Awers: Theodor Herzl na tle wejścia na cmentarz na Wzgórzu Herzla, nominał i nazwa banku w języku hebrajskim Rewers: Brama Syjonu, numery, nazwa banku w językach arabskim, hebrajskim i angielskim500 ILPbezramki|centruj26 maja 1977153 × 76 mmDawid Ben Gurion Awers: Dawid Ben Gurion na tle biblioteki kibuca Sde Boker, nominał i nazwa banku w języku hebrajskim Rewers: Brama Złota, numery, nazwa banku w językach arabskim, hebrajskim i angielskim

Monety

Pruta (1949–1960) Nominał